Danubiu

De Wikipedia
Saltar a: navegación, buscar
Uiquipedia:Wikipedia:Llista d'artículos que toa Wikipedia tien que tener/Archivu
Danubio
Donau - Dunaj - Dunav- Дунав/Dunav - Duna - Dunărea - Дунай
Llocalización alministrativa
Xeografía
Mapamapes
Karte Donau.png
Bassin-du-Danube.png

El Danubio (Donau, en alemán; Dunaj, en eslovacu; Дунав/Dunav, en bosniu, croata, húngaru y serbiu; Duna, en húngaru; Dunărea en rumanu; y Дунай/Dunay, en ucraín) ye un ríu del centru de Europa que flúi en dirección principalmente esti al traviés de diez países —Alemaña, Austria, Eslovaquia, Hungría, Croacia, Serbia, Rumania, Bulgaria, Moldavia y Ucrania— desaguando nel mar Negru, onde forma'l delta del Danubio, una rexón de gran valor ecolóxicu. Con 2850 km ye'l segundu más llargu d'Europa, tres el Volga.

Constituyó mientres la Edá Antigua una de les fronteres naturales que formaben el llimes del Imperiu romanu (xuntu col Rin y otros ríos y dellos trechos fortificaos). Nes fontes clásiques llamábase-y Istro.

Xeografía[editar | editar la fonte]

Naz en Donaueschingen, na Selva Negra d'Alemaña, de la unión de dos pequenos ríos, el Brigach y el Breg, y desagua nel mar Negru en Rumanía

La cuenca del Danubio tien una superficie d'unes unidá|725985|km²}} y toma numberosos países de la Europa Central y Oriental. El Danubio crucia Europa d'oeste a este y el so cursu inclúi partes de Alemaña, Austria, Eslovaquia, Hungría, Croacia, Serbia, Rumania, Bulgaria, Moldavia y Ucrania. La cuenca del Danubio estiéndese amás pola República Checa, Suiza, Italia, Eslovenia, Bosnia y Herzegovina y Montenegru.

El Danubio adquier los siguientes nomes pelos países por onde pasa: Donau (n'Alemaña y Austria), Dunaj (en Eslovaquia), Duna (n'Hungría), Dunav (en Croacia, Serbia, Bulgaria y Ucrania) y Dunărea (en Rumania).

Ye navegable, xubiendo la corriente dende'l mar Negru, por barcos tresoceánicos hasta Brăila (Rumania) y por embarcaciones fluviales hasta la ciudá de Ulm (Alemaña), a una distancia d'unes unidá|2575|km}}.

Aprosimao 60 de los sos 300 afluentes son navegables. Los más importantes son los ríos Lech, Isar, Eno (Inn), Morava, Váh (Vág), Raab (Rába), Drava (Dráva), Tisza, Sava (Száva), Siret y Prut. Hai canales que xunen el Danubio colos ríos Meno, Rin y Oder, y otra canal sale del Danubio pa desaguar directamente nel mar Negru nel puertu de Constanza, antes de llegar al delta.

El so caudal ye considerable (6500 m³/s o 204 km³/añu), como correspuende a un ríu con una cuenca estensa. El so caudal máximu na represa de les Puertes de Fierro midióse'l 13 d'abril de 2006 y algamó 13 400 m³/s. El Danubio causó hinchentes desastrosos en casi tolos países que traviesa, especialmente en Rumania. El so caudal en Viena yá ye, en promediu, unes unidá|1900|m³/s}}, en Budapest, 2350 m³/s y en Belgrado unos 5000 m³/s. Nel cursu altu nel distritu de Tuttlingen en Baden-Wurtemberg ta'l Sumidoriu del Danubio, exemplu de captura fluvial kárstica, nel qu'una parte de ríu Danubio sume so tierra. Les agües remanecen en Aachtopf, a 11,8 km de distancia, y acaben virtiendo al Rin nel llagu de Constanza y por tantu formando parte de la aguada del mar del Norte, en llugar del mar Negru como asocede coles agües non infiltradas del Danubio. L'anchor del Danubio ye variable, como correspuende a un ríu que traviesa delles zones estremaes en cuanto al relieve: Baviera, Austria, enllanada húngara, escobiu de les Puertes de Fierro, Valaquia (enllanada meridional de Rumania). El so anchor antes d'estremase nel delta ye de casi 800 m, estremándose en tres brazos (Braţul) principales: Braţul Chilia, el más caudalosu, al norte, con 865 m d'anchor na so desaguada, allugáu ente Rumania al sur y Ucrania al norte; Sulina nel centru (enriáu, con 177 m d'anchu na so desaguada) y Braţul Sfântul Gheorghe al sur, con 465 m d'anchor. El delta del Danubio ye una zona bien importante dende'l puntu de vista ecolóxicu, yá que constitúi una estensa güelga utilizada por munches aves migratories dende fines de la primavera hasta empiezos de la seronda. El delta del Danubio foi declaráu pola Unesco como Reserva de la Biosfera en 1990.

El Danubio pasa per importantes ciudaes como Ulm, Ingolstadt, Passau y Ratisbona n'Alemaña; Linz y Viena n'Austria; Bratislava en Eslovaquia; Budapest, onde'l famosu Ponte de les Cadenes crucia'l ríu xuniendo Buda y Pest, n'Hungría; Novi Sad y Belgrado en Serbia y Galați en Rumania. Ye una vía bien importante pa la Europa Central y Oriental, anque'l so tráficu ye, n'Europa, de menor importancia relativa qu'el del Rin. Ello debe a la menor densidá de población de la so cuenca, al so menor industrialización y, sobremanera, a la heteroxeneidá social, económica, cultural, política y llingüística de los países que traviesa. Sicasí, ye probable que la integración europea sirva pa baltar toos les torgues creaes por esta heteroxeneidá y faiga aumentar considerablemente la so importancia económica como ruta natural. Pa ello va ser fundamental menguar el problema de los hinchentes de primavera, según l'establecimientu d'alcuerdos que faciliten la llibre comercialización de les materies primes más pesaes y de menor valor específicu por tonelada ente los distintos países danubianos (minerales y materiales de construcción, etc.).

L'agricultura de los países danubianos ye polo xeneral, estensiva, basada na esplotación de propiedaes medies y grandes, en gran parte colectivizadas a partir de la Segunda Guerra Mundial, sobremanera nos países socialistes so la influencia soviética. Tien muncha importancia'l cultivu de ceberes (trigu y maíz, especialmente), pataques, remolacha azucrera, uva, según la ganadería, tantu intensiva como estensiva, y la agroindustria. Son famosos el vinu Tokay y la paprika o pimentón como condimento, dambos productos d'Hungría, según la cerveza en Baviera y la República Checa.

La industria ye l'actividá económica más importante en casi tolos países danubianos. Les materies primes pa esta industria utilicen el Danubio como vía de tresporte principal (100 millones de tonelaes añales en 1989, antes del conflictu serbiu-bosniu). Ente les principales cañes de la producción industrial pueden citase les rellacionaes con material de tresporte: automóviles Audi en Ingolstadt y BMW (Bayerische Motoren Werke) en Múnich (Baviera, Alemaña); Magirus Deutz (IVECO) de Fiat Group Automobiles (F C A dende xineru de 2014) (Fiat Chrysler Automobiles Inc.), (Baden-Württemberg, Alemaña); Skoda, del Grupu Volkswagen, na República Checa; Ikarus (camiones y autobuses, con llicencia de la AB Volvo de Suecia) n'Hungría; Sava y Xugu en Yugoslavia, Dacia en Rumanía (con llicencia Renault) y d'otres empreses, según la industria ferroviario (construcción de vagones y llocomotores, etc.). La industria pesao (industria químico y siderúrxica en tolos países danubianos; petrolera y petroquímica en Rumanía), según la producción de maquinaria de precisión n'Alemaña y Austria, tamién son bien importantes.

El comerciu nunca foi tan activu como na Europa Occidental. Esti fechu deber a la heteroxeneidá cultural, socioeconómica y política de los países danubianos. La renacencia del comerciu va ser muncho más facederu cola recién ampliación de la Comunidá Europea.

Países polos que flúi'l Danubio
  Cursu en kilómetros Ribera derecha Dambes riberes Ribera esquierda
País km % km % km %
Alemaña |

align=right|687,00

658,6 23 658,6 36 687,0 24
Austria |

align=right|357,50

357,5 12 321,5 18 321,5 11
Eslovaquia 172,06 22,5 1 22,5 1 172,1 6
Hungría |

align=right|417,20

417,2 14 275,2 15 275,2 10
Croacia 137,50 137,5 5 0,0 0 0,0 0
Serbia |

align=right|587,35

449,9 16 220,5 12 358,0 12
Rumanía |

align=right|1.075,00

374,1 13 319,6 18 1.020,5 35
Bulgaria |

align=right|471,55

471,6 16 0,0 0 0,0 0
Moldavia |

align=right|0,57

0,0 0 0,0 0 0,6 0
Ucrania |

align=right valign=bottom|53,94

0,0 0 0,0 0 53,9 2

(Fonte: Comisión del Danubio, Budapest, xineru de 2000-marzu de 2004)

Historia[editar | editar la fonte]

L'Altu Danubio cerca de Donaueschingen (Alemaña).
Canal principal del Danubio en Viena, al fondu Donau City.
El Danubio nes Puertes de Fierro.
El Danubio conxeláu nes proximidaes de Viena mientres l'iviernu de 2006 (xineru-febreru).
Danubio al so pasu por Ruse, Bulgaria.

La cuenca del Danubio ye una rexón bien amplia, que la so peculiaridá empecipiar dende tiempos bien remotos na Prehistoria. El nome Danubio contién el hidrónimu indoeuropéu *danu- 'agua corriente, ríu' bien común na Europa oriental (Dniéper, Dniéster, Don, etc.).

La so gran importancia estratéxica deber a que, al formar la mayor parte d'Europa Central, siempres sirvió de salida natural ente Europa del Norte, Europa del Este, Europa Occidental y Europa Mediterránea o del sur. Pero'l mesmu fechu de tar nel centru, fixo de la cuenca danubiana una tierra d'invasiones, de coesistencia (non siempres pacífica) de numberosos grupos humanos cultural y racialmente distintos, de superposición o yuxtaposición de sistemes políticos distintos, y del desenvolvimientu de diverses maneres de vida.

Esta heteroxeneidá dio orixe a que'l francés Jean Gottmann, profesor de Xeografía d'Europa na Universidá d'Oxford, identificara'l capítulu dedicáu a la Europa Central como The Tidal Lands of Europe (‘les tierres de marea d'Europa’), denominación traducida como ‘les tierres d'ábanu d'Europa’, na versión española del testu.

Sía que non, ye induldable que numberoses folaes de pueblos tantu nómades como sedentarios, según les campañes de munchos exércitos, dende los más pequenos de calter feudal hasta los imperiales; les invasiones, guerres y batalles; el surdimientu de países pequenos y grandes; la integración de dellos estaos distintos y la desmembración posterior de los mesmos xuntu con munchos otros procesos aturbolinaos de la Historia, fueron bien frecuentes, a lo llargo y anchu de la cuenca del Danubio.

Pa dar un exemplu d'esa enorme diversidá o heteroxeneidá de la cuenca danubiana, que se debe principalmente a la Historia aturbolinada d'esta rexón, podemos señalar la esistencia de dellos grupos llingüísticos: magiares, eslavos, xermanos, llatinos, turcos y otros de menor importancia. Ello ensin cuntar coles llingües falaes poles tribus nómades que poblaron la rexón dende los tiempos prehistóricos, como ye'l casu de los celtes y otros pueblos indoeuropeos primitivos.

Dalgunos topónimos d'orixe celta, como ye'l casu del ríu Isar, pueden sirvir p'acotar esta idea. Munchos de los otros topónimos son d'orixe llatinu, como Ratisbona (Regensburg), Panonia o Rumania. Y la mayoría son xermanos, eslavos o magiares (según los países).

Anque'l ríu Danubio sirvió de llende natural pa definir el territoriu del Imperiu romanu mientres la Edá Antigua (el llimes romanu), nun pudo evitar la interpenetración de grupos distintos a entrambos llaos del ríu: llatinos d'orixe romanu al norte (rumanos) y eslavos al sur (yugoslavos significa eslavos del sur nes llingües eslaves), anque estos postreros yá s'establecieron al sur del Danubio na Edá Media.

Dellos pueblos d'orixe xermanu terminaron per asitiar se a lo llargo d'esta frontera natural y cruciar finalmente escontra'l sur mientres les llamaes invasiones bárbares, fechu que marca la separación ente la Edá Antigua y la Edá Media.

Nesti sentíu, los visigodos establecer na Cuenca del Danubio y viéronse, de la mesma, primíos polos hunos. N'otres ocasiones, los mesmos grupos d'orixe xermánicu cruciaron el Danubio p'asitiase en zones fértiles con tal de defendeles de nueves invasiones: ye'l casu, por casu, de Moesia. Tamién los magiares, d'orixe asiáticu, establecer na enllanada de Panonia (actual Hungría), nuna rexón natural formada por una cuenca sedimentaria arrodiada por relieves montascosos y cruciada de norte a sur, obviamente, pol Danubio.

Anque los conflictos bélicos nun cesaron na Cuenca del Danubio, podríamos dicir que, al quedar les tierres danubianas en manos del Imperiu romanu d'Oriente o Imperiu bizantín, tres la división del Imperiu romanu nel sieglu IV, la situación estabilizar mientres tola Edá Media. De resultes d'esti fechu, la influencia de la cultura bizantina (alfabetu griegu, arquiteutura, relixón, etc.) estender por tol Danubio y l'Europa Oriental (Ucrania y Rusia) mientres tola Edá Media: entá güei podemos atopar manifestaciones de la arquiteutura bizantina en tolos países de la Europa danubiana, amás de los demás países de la Europa Oriental.

En concencia, foi al traviés d'un comerciu bien activu como se fueron estendiendo munches de les manifestaciones culturales del Imperiu bizantín. El final del Imperiu bizantín en 1453, marcáu por tomar de Constantinopla (Bizanciu) polos turcos, marca tamién el fin de la Edá Media y l'empiezu d'una eterna llucha que vieno siguir hasta los nuesos díes, ente los grupos predominantes nel Danubio. Una d'estes lluches, que'l so escenariu tuvo en gran parte na cuenca cimera y media del Danubio, foi la Guerra de los Trenta Años (1618-1648), que podría considerase, pola gran estensión del conflictu, como la primera gran guerra europea.

El fechu de que munchos sucesos bélicos asocedieren na cuenca del Danubio deber a que nos conflictos motivaos pola Reforma protestante (sieglu XVI), la Casa d'Austria tomara la defensa del catolicismu.

Nel sieglu XVIII, la Guerra de los Siete Años tamién afectó poderosamente a la vida política de los países danubianos, siquier, en gran parte.

Y en el sieglu XIX, trés fechos fundamentales de la historia europea, les guerres napoleóniques, el Congresu de Viena y la creación del Imperiu austrohúngaru, tuvieron consecuencies bien importantes nos países del Danubio.

A lo último, la mayor parte de los conflictos y procesos violentos que vivió Europa nel sieglu XX (Primer Guerra Mundial y Segunda Guerra Mundial; balcanización nel sureste del continente, cambeos de fronteres, imposición soviética nos países socialistes sol so dominiu (por casu, con espresiones d'esta dominación como la toma de Budapest polos tanques rusos en 1956), tamién tuvieron llugar en gran parte nos países danubianos: alredor d'unos 30 millones de víctimes de les guerres morrieron na rexón mientres el sieglu XX).

Y el conflictu serbo-bosniu a finales del sieglu pasáu vinu a completar la imaxe de la historia aturbolinada que s'indicaba de primeres d'esta sección sobre la historia d'esta rexón natural d'Europa. Asina, mientres la Guerra de Kosovo en 1999, el tresporte a lo llargo del ríu atrabancar pol bombardéu, per parte de la OTAN, de tres puente en Serbia. El restablecimiento de dichu tráficu llogróse dafechu en 2005.

Turismu[editar | editar la fonte]

Cartelu de propaganda del Espresu d'Oriente, amosando'l percorríu que, ente Múnich y Bucuresti, trescurre xuntu al ríu Danubio.

El Espresu d'Oriente ente París y Istambul faía un llargu percorríu pelos países danubianos, pasando per Viena, Budapest y munches otres ciudaes. Dexó de funcionar nel 2001, cuando s'amenorgó'l so percorríu hasta Viena. Nesti tren de llargu percorríu desenvuélvese la trama del llibru Asesinatu nel Espresu d'Oriente, de Agatha Christie.

Esiste una ruta cicloturista pol Danubio que, aprovechando una antigua calzada romana, facilita percorrer 2857 kilómetros del ríu en bicicleta.

Música[editar | editar la fonte]

Casa natal de Mozart, na cai Getreidegasse nº 9, Salzburgu.

La cuenca del Danubio nun tener un estilu musical propiu (como asocede na cuenca del Volga, por casu), dada la gran heteroxeneidá cultural del territoriu. La música y danza folclóriques, poro, son bien variaes. Austria ye la patria del valse y la so versión vienesa ye la más llargamente conocida y espublizada en tol mundu. Tamién lo ye del yodel, un tipu de cantares tiroleses nel que los cantantes, xeneralmente pregueros de los montes alpinos, emiten rápido soníos bien cambiantes de tonu, especie de gorgoritos o vibraciones rápides del gargüelu, que la so producción facilitar por un defectu tradicional de la población de los montes causáu pola falta de yodu, el bocio reinal.[1] N'Hungría, les czardes son composiciones musicales pa la danza, con un ritmu bien vivu.[2]

A pesar de lo que se señaló, hai qu'acutar qu'el folclore (música y danza populares) ye daqué muncho más universal que munches otres manifestaciones culturales. Ye por ello qu'esisten influencies mutues bien poderoses ente la música y baille populares eslavos, húngaros, xermánicos y rumanos, y les semeyances débense, de xuru, a la proximidá xeográfica. Asina, munchos compositores alemanes, eslavos o d'otres nacionalidaes de países ayenos a los países danubianos, han incursionado na música popular húngara (por citar un exemplu) y viceversa. Nesti sentíu, son famosísimas les Dances húngares del compositor alemán Brahms y les Czardas del italianu Vittorio Monti.[3]

Ente los principales compositores nacíos na cuenca del Danubio podemos citar a'l alemanes Johann Pachelbel y Richard Strauss;[4] a los austríacos Johann Strauss (fíu), Franz Schubert y Wolfgang Amadeus Mozart y a los húngaros Franz Liszt, Béla Bartók y Márk Rózsavölgyi, ente otros.

El Danubio azul ye seique'l valse más conocíu ente les composiciones de Johann Strauss, y foi una pieza musical llargamente utilizada en numberoses películes, de les que pueden destacar la empobinada por Stanley Kubrick, 2001: Una odisea del espaciu (película que tamién utiliza la obra de Richard Strauss Asina faló Zaratustra na so escena inicial), una película de dibuxos animaos de 1942 del Coríu Lucas (A Corny Alcuerdo), una película xaponesa del añu 2000 (Batalla Real), nun capítulu del programa de TV Los Simpsons, en Los trés mosqueteros (Mickey, Donald, Tribilín o Goofy) de Walt Disney (2004), ente otres.

Cine[editar | editar la fonte]

Tampoco esiste un cine danubiano, sinón películes que se desenvuelven nos países danubianos y qu'escasamente tescienden a les fronteres, salvo esceiciones, casi siempres con películes norteamericanes ambientadas nel Danubio, que siempres tuvieron una dimensión más universal. De siguío, preséntase una pequeña llista de películes ambientadas nos países danubianos:

La Gran Rueda xiratoria del parque Prater en Viena, onde se filmó una escena de la película El tercer home.
  • El tercer home, película empobinada por Carol Reed en 1949 ya interpretada por Orson Welles, Joseph Cotten y Alida Valli, desenvolver na Viena de la postguerra. Llogró un Oscar a la meyor fotografía y son famoses les escenes nel carrusel del Prater (carrusel xigante que siempres foi una especie de símbolu vienés) y na colosal rede de drenaxes de la ciudá. La tema musical para cítula compuestu ya interpretáu por Anton Karas ye una de les pieces musicalas más conocíes del cine de tolos tiempos.[5]
  • Nuna pequena carpa, un gran amor, película alemana empobinada a un públicu xuvenil que se desenvuelve nos magníficos paisaxes de la cuenca alta del Danubio, en Baviera, y que'l so argumento xira en redol a un viaxe que realiza un mozu nuna canoa pelos ríos de Baviera y que termina faciéndolo en compañía d'una amiga, compartiendo con ella la so tienda de campaña. Los magníficos paisaxes del sur d'Alemaña y l'historia romántica de la trama constitúin los aspeutos centrales de la película.
  • Piroschka, película alemana de 1955 que se desenvuelve na Hungría de 1925, que'l so paisaxe casi convertir nel protagonista de la historia al traviés de los viaxes en tren que realiza Andreas, un estudiante alemán, pa ver a la so novia (Greta) que vive nun pueblu de la enllanada húngara. Piroschka, la protagonista, ye la fía de 17 años del xefe de la estación de ferrocarril nun pueblu de la puszta (Hódmezövásárhelykutasipuszta) al sur de Budapest, a quien Andreas llega a conocer nun viaxe. El nome completu de la película ye Ich denke oft an Piroschka (Yo pienso enforma en Piroschka) y della fixeron versiones subtitulaes en munchos idiomes, incluyendo l'español. Empobinada por Kurt Hoffmann en 1955, sobre una obra d'Hugo Hartung y con música de Franz Grothe, ta interpretada por Liselotte Pulver (Piroschka), Gunnar Möller (Andreas) y Wera Frydtberg (Greta). Una película romántica, bucólica, allegre y con final feliz.[6]
  • La serie de películes sobre la emperatriz Sissi, con Romy Schneider, ambientadas n'Hungría y Austria en redol al surdimientu de la monarquía dual del Imperiu austrohúngaru.
  • The Sound of Music (traducíu como Sorrises y llárimes o La novicia rebelde) foi'l musical de Hollywood que se ganó'l Oscar a la meyor película en 1965. Taba dirixida por Robert Wise, quien tamién se ganó un Oscar como meyor direutor en dicha película. Interpretada por Julie Andrews, Christopher Plummer y Eleanor Parker, narra una historia tomada de la realidá ambientada n'Austria mientres el Anschluss o anexón del país per parte de la Alemaña nazi.
  • La hora 25 (La vingt-cinquième heure), película del añu 1967 del direutor Henri Verneuil (nacíu en Rodosto, Turquía), ta basada nuna novela del rumanu C. Virgil Gheorghiu, con Anthony Quinn, Virna Lisi, Michael Redgrave y Alexander Knox, ambientada en Rumanía mientres la Segunda Guerra Mundial, amuésanos una visión bien interesante de los conflictos de los países danubianos, agravaos pola meyora de les tropes de la Alemaña nazi al ocupar toos esos países. Ye una película de la que casi non se fai casi nenguna referencia anguaño, a pesar de qu'entá tienen vixencia munchos de los sos planteamientos (la rocea y antipatía d'el alemanes a los húngaros, d'estos a los rumanos, de los rumanos a los rusos, de los cristianos ortodoxos a los xudíos y viceversa, etc.). Y ye precisamente esti fechu, el qu'esplica esa especie d'olvidu intencional: nuna dómina en que se mira escontra alantre, escontra la integración de los países danubianos nel marcu européu, enfrescar la memoria de lo que s'espresa na película resulta casi contraproducente. A última hora, esta película vien resumir perbién la complexidá cultural y política de los países de la cuenca del Danubio.[7]
  • Princesse Marie ye una película francesa del añu 2004, dirixida por Benoît Jacquot ya interpretada por Catherine Deneuve nel papel de la Princesa María Bonaparte, sobrina bisnieta de Napoleón I, y de Heinz Bennent, nel papel de Sigmund Freud. Narra la relación de la princesa con Sigmund Freud, a quien ella ayudó a escapar cola so familia de la persecución nazi en 1938 en Viena.
  • Gatu negru, gatu blancu dirixida por Emir Kusturica, trata sobre la vida d'un grupu de xitanos que faen negocios y viven a veres del Danubio.
  • Underground dirixida por Emir Kusturica, anque la película enxamás se centra nel Danubio, delles secuencies importantes trescurren dientro o nes veres del Danubio faciendo fincapié na importancia del ríu na cultura yugoslava. Tamién puede escuchase a los actores entonando un cantar referente al Danubio según distintos diálogos onde se menta.

Afluentes del ríu Danubio[editar | editar la fonte]

valign=top bgcolor=#AFEEEE

El ríu Danubio y los sos afluentes (afluentes y primarios de más de 100 km de llargor)
 
Ranking Desaguada !
Ramal Nome afluente Ríu km Llugar Llargor (km) Cuenca (km²) Caudal (m³/s) País pol que flúi Tramu
- D Ríu Brigach Danubio 43 195 Alemaña Alemaña
- D Ríu Iller Danubio 2587,90 Ulm (ALE) 147 2150 71 Alemaña
I - Ríu Wörnitz Danubio ? Donauwörth (ALE) 132 1568,62 11,3 Alemaña
- D Ríu Lech Danubio 2496,40 Marxheim (cerca de Donauwörth) (ALE) 285 4120 114 Austria y Alemaña
- D Ríu Paar Danubio ? Cerca de Vohburg (ALE) 134 Alemaña
- D Ríu Abens Danubio ? Cerca de Neustadt (Donau) (ALE) 134 Alemaña
I - Ríu Altmühl Danubio 2414,68 Kelheim (ALE) 220 22 Alemaña
- D Ríu Hopfenbach Danubio 2410,67 Kelheim Alemaña
I - Ríu Schwarze Laber Danubio 2387,90 Schwalbennest 76 Alemaña
I - Ríu Naab (Aziz n'Italia) Danubio 2385,30 Regensburg (ALE) 165 5225 49 Alemaña
I - Ríu Regen Danubio 2379,24 Ratisbona (ALE) 165 Chequia y Alemaña
I - Ríu Sulzbach Danubio 2367,50 Donaustauf
I - Ríu Otterbach Danubio 2367,60 Donaustauf
- D Ríu Pfatter Danubio 2349,31 Pfatter 30 172,69
I - Ríu Wiesent Danubio 2346,43 25,3 72
- D Ríu Großy Laaber Danubio 2329,51 Cerca de Straubing (ALE) 74,6
- D Ríu Aiterach Danubio 2214,00 Reibersdorf 36
I - Ríu Kinsach Danubio 2213,39 Reibersdorf 30,9
- D Ríu Isar Danubio 2281,71 Cerca de Deggendorf (ALE) 295 8370 175 Austria y Alemaña
I - Ríu Hengersberger Ohe Danubio 2264,21 Winzer
- D Ríu Angerbach Danubio 2256,89 Hofkirchen (ALE)
- D Ríu Vils Danubio 2248,63 Vilshofen (ALE) 62,68 1445
I - Ríu Gaissa Danubio 2233,85 Heining 17,3
I - Ríu Ilz (col Großer Ohe) Danubio 2225,43 Passau (ALE) 62 850 Alemaña
- D Ríu Eno (o Inn) Danubio 2225,20 Passau (ALE) 517 25 700 735 Suiza, Austria y Alemaña Austria-Alemaña
- - - Ríu Salzach Eno - 225 6700 251 Austria y Alemaña
I - Ríu Satzbach Danubio 2221,30 Löwmühle
- D Ríu Kößelbach Danubio 2218,00 Kernmühle
I - Ríu Erlau Danubio 2215,15 Erlau
I - Ríu Dantelbach Danubio 2201,77 Dantelbach
I - Ríu Rannabach Danubio 2196,04 Oberranna
- D Ríu Kesselbach Danubio 2194,55 Kager-Niederranna
I - Ríu Kleine Mühl Danubio 2177,85 Obermühl/Grafenau (AUT) Austria Austria
I - Ríu Großy Mühl Danubio 2168,00 Untermühl/Partenstein/Austria (AUT)
I - Ríu Großy Rodl Danubio 2144,83 Wilhering (AUT)
I - Ríu Bleicherbach Danubio 2143,35 Wilhering (AUT)
- D Ríu Traun Danubio 2124,73 Cerca de Linz (AUT) 153 135 Austria
- D Ríu Ipfbach Danubio 2116,98 Enghagen
I - Ríu Gusen Danubio 2113,60 Enghagen 78 Austria
- D Ríu Enns Danubio 2111,828 Mauthausen (AUT) 254 5940 201 Austria
I - Ríu Aist Danubio 2108,50 Schwarzholz 15
- D Ríu Isper Danubio 2065,70 Isperdorf
- D Ríu Ybbs Danubio 2057,10 Ybbs an der Donau (AUT) 130 Austria
I - Ríu Erlauf Danubio 2046,30 Pöchlarn (AUT)
I - Ríu Pielach Danubio 2034,35 Schallemmersdorf (AUT)
- D Ríu Aggsbach Danubio 2027,17 Aggstein (AUT)
I - Ríu Endlingbach Danubio 2026,97 Aggstein (AUT)
I - Ríu Spitzerbach Danubio 2019,58 Spitz an der Donau (AUT)
- D Ríu Fladnitz Danubio 2000,60 Krems (AUT)
- D Ríu Traisen Danubio 1979,10 Altenwörth (AUT) 80 1000
- D Ríu Perschling Danubio 1972,10 Klein Schönbüchel (AUT)
- D Ríu Grosse Tulln Danubio 1965,27 Tulln (AUT)
- D Ríu Schwechat Danubio 1913,70 Agües enriba de Schönau
I - Ríu Russbach Danubio 1881,20
I - Ríu Morava Danubio 1880,26 Devín (SLO) 358 27 630 109 República Checa, Eslovaquia y Austria Austria-Eslovaquia
I - Ríu Vidrica Danubio 1871,50 Hungría-Eslovaquia
- D Ríu Leita (o Leitha) Danubio 1793,00 Cerca de Mosonmagyaróvár (HUN) 180 Austria y Hungría
- D Ríu Rába (o Raab) Danubio 1793,00 Győr (HUN)[8] 322 5840 63 Austria y Hungría
- D Ríu Conco Danubio 1777,00 Agües enriba de Komarom (SLO)
I - Ríu Váh Danubio 1765,80 Komárno (SLK) 413 20 000 196 Eslovaquia
I - Ríu Hron Danubio 1716,00 Cerca de Štúrovo (SVK) 298 5456 55 Eslovaquia
I - Ríu Ipel Danubio 1708,20 Cerca de Szob (HUN) 232 5100 22 Eslovaquia y Hungría
- D Ríu Lepence Danubio 1697,00 Lepence Hungría Hungría
- D Ríu Benta Danubio 1621,75
- D Ríu Sió Danubio 1497,15 Cerca de Szekszárd (HUN) 129
(360)[9]
9126 39
I - Ríu Vajastorok Danubio 1494,60
- D Ríu Drava Danubio 1382,50 Cerca de Osijek (CRO) 749 11 828 620 Italia, Austria, Eslovenia, Croacia y Hungría Croacia-Serbia
- D Ríu Vuka Danubio 1333,10 Vukovar (CRO) 114 644 Croacia
I - Ríu Tisza (o Tisa) Danubio 1214,50 Cerca de Titel (SER) 1378 157 100 814 Ucrania, Rumania, Hungría, Eslovaquia y Serbia Serbia |-bgcolor=#D0F5A9 - - - Ríu Bega Tisza Cerca de Titel (SER) 255 2870 Rumania y Serbia
- - - Ríu Mureș (o Maros) Tisza 761 27 049 Rumania y Hungría
- - - Ríu Târnava (y Târnava Mare) Mureș 249 6253 Rumania y Hungría
- - - Ríu Târnava Mică Mureș 196 2071 Rumania
- - - Ríu Arieş Mureș 166 3055 Rumania
- - - Ríu Criș (o Körös) Tisza 568 27 500 Rumania y Hungría
- - - Ríu Crişul Alb Criș 235 Rumania y Hungría
- - - Ríu Crişul Repede Criș 209 Rumania y Hungría
- - - Ríu Sajó Tisza 229
- - - Ríu Bodrog (y Latorica) Tisza 258
- - - Ríu Someș (o Szamos) Tisza 388 15 300 114 Rumania y Hungría
- - - Ríu Someşul Mic Someş 178 3773 Rumania
- D Ríu Sava Danubio 1170 Belgrado (SER) 990[10] 95 720 1513 Eslovenia, Croacia, Bosnia y Herzegovina y Serbia
- - - Ríu Kolubara Sava 123
- - - Ríu Bosut Sava Bosut (SER) 186 3097 Croacia y Serbia
- - - Ríu Drina Sava 345 Bosnia y Herzegovina, y Serbia
- - - Ríu Lim Drina 220 5963 Montenegro, Albania, Bosnia y Herzegovina y Serbia
- - - Ríu Bosna Sava 271 10 457 174 Bosnia y Herzegovina
- - - Ríu Vrbas Sava 192 5900 Bosnia y Herzegovina
- - - Ríu Una Sava 212 10 400 Bosnia y Herzegovina
- - - Ríu Kolpa Sava 296 10 032 283 Croacia y Eslovenia
- - - Ríu Sunja Sava 278


I - Ríu Timis (o Tamiš) Danubio 1154,20 Cerca de Pančevo (SER) 359 13 085 47 Rumania y Serbia
- D Ríu Jezava Danubio 1115,20
- D Sistema Gran Morava-Morava occidental (Velika Morava) Danubio 1104,50 Cerca de Smederevo (SER) 493[11] 37 440 255 -bgcolor=#D0F5A9 - - - Ríu Morava occidental Gran Morava 308 15 849 120 -bgcolor=#D0F5A9 - - - Ríu Ibar Morava occidental 276 8059 60 Montenegro, Kosovo y Serbia
- - - Ríu Morava meridional Gran Morava 295 15 469 100 Serbia, Kosovo y Macedonia
- - - Ríu Ninšava Morava meridional 218 3950 36 Bulgaria y Serbia
- D Ríu Mlava Danubio 1091,60 Kostolac (SER) 158 1830 14 Serbia
I - Ríu Caraș Danubio 1076,50 Cerca de Stara Palanka (SER) 110 1400 Serbia y Rumania
I - Ríu Nera Danubio 1075,00 Cerca de Stara Palanka, frontera serbo-rumana 124 Serbia-Rumania
I - Ríu Ribiş Danubio 1070,00 Agües embaxo de Baziaş
I - Ríu Pârâul Ţiganilor Danubio 1059,79
I - Ríu Râul Mic Danubio 1058,80 Râul Mic
- D Ríu Pek Danubio 1057,10 Veliko Gradište (SER) 129
I - Ríu Prva Danubio 1050,90 Agües enriba de Moldova Veche
I - Ríu Valea Mare Danubio Moldova Veche
I - Ríu Baronul Danubio Agües embaxo de Moldova Veche
I - Ríu Boşneag Danubio 1045,30
I - Ríu Varái Danubio 1042,40 Agües enriba de Coronini
I - Ríu Sicolovăţ Danubio 1039,40
- D Ríu Livadica Danubio 1037,30
I - Ríu Alibeg Danubio 1034,90
I - Ríu Liuborajdia Danubio 1031,90
I - Ríu Cruşoviţa Danubio 1029,60
- D Ríu Cezava Danubio 1026,80 Cezava
I - Ríu Caoniţa Danubio 1026,65
I - Ríu Cameniţa Danubio 1025,70
- D Ríu Turski Potok Danubio 1025,30
I - Ríu Oraviţa Danubio 1022,90 Liubcova
- D Ríu Dobra Danubio 1021,00
I - Ríu Zascoc Danubio 1020,10
- D Ríu Zidinac Danubio 1019,00 Zidinac
I - Ríu Berzasca Danubio 1017,80 Berzasca
- D Ríu Kozica Danubio
I - Ríu Suva Danubio 1015,50
I - Ríu Cozla Danubio 1 013 30 Cozla
I - Ríu Sirina Danubio 1012,10 Agües embaxo de Cozla
- D Ríu Pesaca Danubio 1009,40
I - Ríu Elişeva Danubio 1007,30
- D Ríu Boljetinska Danubio 1003,20
I - Ríu Saraoschi Danubio
I - Ríu Starişte Danubio 1000,90
I - Ríu Paolina Danubio 999,50
I - Ríu El soşcava Danubio 994,50
I - Ríu Ciuceavca Danubio 993,40
- D Ríu Zlatica Danubio 992,80
- D Ríu Porečka Danubio 988,20 50
I - Ríu Iuţi Danubio 988
I - Ríu Tişoviţa Danubio 982,60 Tişoviţa
I - Ríu Reciţa Danubio 981,30 Agües embaxo de Tişoviţa
I - Ríu Liubotina Danubio 979,70
I - Ríu Plavişeviţa Danubio 976,20
I - Ríu Ponicova Danubio 972,80 Ponicova
I - Ríu Mraconia Danubio 967,00
I - Ríu Costineţiu Danubio 964,60
I - Ríu Suhodolu Danubio 963,40
I - Ríu Mala Danubio 961,40
I - Ríu Valea Satului Danubio Agües enriba de Ieşelniţa
I - Ríu Ieşelniţa Danubio 959,70 Ieşelniţa
I - Ríu Dâlboca Danubio 957,70
- D Ríu Velika Kovila Danubio 956,90
I - Ríu Groţca Danubio 955,20
I - Ríu Cerna Danubio 953,20 84
I - Ríu Bahna Danubio 949,80
- D Ríu Dzevrin Danubio 949,20
I - Ríu Vodiţa Danubio
- D Ríu Kasajna Danubio 946,80
I - Ríu Jidoştiţa Danubio
- D Ríu Kladusnica Danubio 936,80
I - Ríu Duldaş Danubio 936,60
I - Ríu Topolniţa Danubio 927,80
- - Ríu Bistriţa Danubio 920,60
- D Ríu Slatina Danubio 879
- D Ríu Timok Danubio 845,65 Frontera serbo-búlgara 203 4630 31 Serbia y Bulgaria Bulgaria-Rumania
I - Ríu Drincea Danubio
- D Ríu Topolovetz Danubio 784,10
- D Ríu Vojniska Danubio 782,20
- D Ríu Vidbol Danubio 780,20
- D Ríu Artchar Danubio 768,50 59,4 364 Bulgaria
- D Ríu Skomlia Danubio 762,50
- D Ríu Lom Danubio 741 70 Lom (BUL) 93 1140 4,7 Bulgaria
I - Ríu Sărăceaua Danubio Cârna
I - Ríu Desnăţui Danubio Llagu Bistreţo
- D Ríu Tzibritza Danubio 715,85 87,5 933,6
I - Ríu Nedeia Danubio 697,60 Nedeia
I - Ríu Jiu Danubio 691,55 Ente les ciudaes búlgares de Kozloduy y Oryahovo 331 10 700 86 Rumania
- D Ríu Ogosta Danubio 684,50 Ente la boca del Jiu y Oryahovo (BUL) 147,4 3157
I - Ríu Jieţ Danubio 681 Jieţ
- D Ríu Iskar Danubio 637,00 Gigen, provincia de Pleven (BUL) 368 8648 54 Bulgaria
I - Ríu Celei Danubio 634,10 Celei
I - Ríu Ursa Danubio Gârcov
- D Ríu Vit Danubio 609,50 Somovit (BUL) 189
I - Ríu Olt Danubio 604,00 Turnu Măgurele (ROM) 709 24 050 174 Rumania
- - - Ríu Oltet Ríu Olt 186 2474 Rumania
I - Ríu Oltul Mic Danubio 600,60
I - Ríu Călmăţui Danubio
- D Ríu Osam Danubio 600,10 Nikopol (BUL) 314 2824 1,64 Bulgaria
I - Ríu Sâi Danubio Turnu Măgurele
- D Ríu Yantra Danubio 536,70 Svishtov (BUL) 285 7862 47 Bulgaria
I - Ríu Vedea Danubio Bujoru (ROM) 224 5430
I - Ríu Pasărea Danubio Slobozia
- D Ríu Rusenski Lom (col Beli Lom) Danubio 497,80 Ruse (BUL) 196,9[12] 2874 5,6 Bulgaria
I - Ríu Argeș Danubio 430,00 Olteniţa (ROM) 350 12 550 71 Rumania
- - - Ríu Dâmboviţa Ríu Argeş 258 2837 Rumania
- - - Ríu Neajlov Ríu Argeş 186 3720 Rumania
I - Ríu Mostiştea Danubio Rumania
I - Río Berza Danubio Llagu Gălăţui Rumania Rumania
- D Ríu Almălăo Danubio Llagu Bugeac (ROM)
- D Ríu Begena Danubio Llagu Bugeac (ROM)
- D Ríu Galiţa Danubio Galiţa
- D Ríu Canlia Danubio Canlia
- D Ríu Canaraua Fetei Danubio Llagu Oltina
I - Ríu Jegăllixa Danubio Jegăllixa
- D Ríu Valea Mare Danubio Llagu Dunăreni
I - Ríu Vederoasa Danubio
- D Ríu Urluia Danubio Agües enriba de Rasova (ROM)
- D Ríu Rasova Danubio Rasova
- D Río Peştera Danubio Cochirleni
- D Ríu Ţibrin Danubio
- D Ríu Dunărea Danubio Dunărea
I - Ríu Calachioi Danubio Capidava
- D Ríu Chichirgeaua Danubio Tichileşti
I - Ríu Ialomiţa Danubio Cerca de Hârşova 417 10 350 45 Rumania
I - - Ríu Prahova Ialomiţa 176 3150 Rumania
- D Ríu Topolog Danubio Saraiu
- D Ríu Nămoleşti Danubio Gârliciu
I - Ríu Călmăţui Danubio
I - Ríu Başburun Danubio Ostrov
I - Ríu Aiorman Danubio Peceneaga
I - Ríu Greci Danubio
- D Ríu Cerna Danubio Llagu Cerna
- D Ríu Valea Plopilor Danubio Măcin Branch
- D Ríu Jilila Danubio Llagu Jijila
I - Ríu Siret Danubio 155,05 Galaţi (ROM) 706 44 835 240 Ucrania y Rumania
- - - Ríu Buzăo Ríu Siret 325 5505 Rumania
- - - Ríu Bistriţa Ríu Siret 290 6400 Rumania
- - - Ríu Bârlad Ríu Siret 289 7330 Rumania
- - - Ríu Moldova Ríu Siret 237 4315 Rumania
- - - Ríu Suceava Ríu Siret 173 2298 Rumania
- - - Ríu Trotuş Ríu Siret 162 4456 Rumania
I - Ríu Prut Danubio 134,144 Cerca de Reni 953 27 500 110 Ucrania, Moldavia y Rumania Rumania-Moldavia-Ucrania
- - - Ríu Jijia Ríu Prut 275 5575 Rumania
I - Gârla Ciulineţul Danubio Llagu Crapina Rumania-Ucrania
- D Ríu Luncaviţa Danubio Luncaviţa
La cuenca del Danubio, nomes de los afluentes nes llingües nacionales, pero países y paisaxes n'alemán.

Ver tamién[editar | editar la fonte]

Notes[editar | editar la fonte]

  1. Franzl Lang, el rei del yodel: [1]
  2. Czarda de la película Piroschka [2]
  3. Versión pa violín de les Czardas de Monti [3]
  4. Asina falaba Zaratustra, música inicial de la película 2001, Odisea del espaciu [4]
  5. El tercer home, escena na Noria del Prater [5]
  6. Pirochka [6]
  7. La hora venticinco [7]
  8. El Rába flúi nel Mosoni-Duna, un ramal del Danubio.
  9. El Sió tien 121 km de llargu. Cuidao que flúi dende'l llagu Balatón, midíu dende l'orixe del afluente más llargu del llagu, el ríu Zala, tendría 360 ​​km.
  10. El Sava tien 945 km de llargu, pero aniciar a partir de dos ríos más curtios, Sava Dolinka y Sava Bohinjka; col Sava Dolinka algama los 990 km.
  11. El Velika Morava crear pola confluencia de los ríos Južna Morava y Zapadna Morava. El Velika Morava tien 185 km de llargu, anque si considérase'l so fonte más llarga, Zapadna Morava, algama los 493 km de llargu. La fonte d'agua más distante na cuenca del Morava ye la fonte del ríu Ibar, l'afluente más llargu del Zapadna Morava, que da'l sistema Ibar-Zapadna Morava-Velika Morava un llargor de 550 km.
  12. El Rusenski Lom ta formáu pola confluencia de los ríos Beli Lom y Cherni Lom. El Rusenski Lom tien solo unos 45 km de llargu, pero cuntando'l so ramal más llargu, el Beli Lom, algama los 196,9 km de llargu.

Fontes bibliográfiques[editar | editar la fonte]

  • Duroselle, Jean Baptiste (1967). Europa de 1815 a los nuesos díes. Vida política y relaciones internacionales. Barcelona: Llabor, séptima edición, primer reimpresión, 1991.
  • Gottmann, Jean (1969). A Geography of Europe. Nueva York: Holt, Rinehart & Winston, 4th edition.
  • Danubio (feb. 1999). L'arteria fluvial que irriga Europa. Revista Geo (Dossier), Nº 145.

Otres referencies[editar | editar la fonte]

  • Beattle, William (Hrsg.): The Danube, its history, scenery, and topography. Duchgehend illustriert von William Henry Bartlett. George Virtue, London 1888(Versión dixital n'inglés)
  • Edetsberger, Walter H.: Im Bann der Donau. Eine Bootsreise von Münster zum Schwarzen Meer. Selbstverlag, Münster 2001, ISBN 3-8311-3049-3
  • Fiala, Manfred: Die Donau. Eine Abenteuerreise von der Quelle bis zum Schwarzen Meer. Steirische Verlagsgesellschaft, Graz 2004, ISBN 3-900323-79-8
  • Herbert Lugschitz, Winfried Steininger: Am Strom entlang. Fahrradführer Donau. Wien bis Budapest. Moby-Dick-Verlag, Kiel 1999, ISBN 3-89595-028-9
  • Verne, Julio: El pilotu del Danubio. Barcelona: Editorial Molín, 1985.
  • Magris, Claudio: Danubio (ed. Anagrama, Madrid, 1988). (edic. orixinal: "Danubio". ed. Garzanti, Bilanu, 1986)
  • Maier, Dieter: Die Donau. Natur, Kultur, Land und Leute. Edition Dörfler im Nebel-Verlag, Utting 2001, ISBN 3-89555-012-4 (Bildband)
  • Weithmann, Michael: Die Donau. Ein europäischer Fluss und seine dreitausendjährige Geschichte. Pustet, Regensburg; Styria, Graz o. a. 2000, ISBN 3-7917-1722-7 und ISBN 3-222-12819-7

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]

Danubio