Siero

Siero
Casa del conceyu de Siero
Llocalización
Coordenaes	43°21'N 05°50'W
Abreviatura:	Sr
Xentiliciu:	Nun consta nengún
Xeografía
Com. autónoma:	Asturies
Comarca:	Uviéu
Partíu xudicial:	Siero
Mayor altitú:	737 msnm (Picu Fariu)
Población:	52.094 hab. (2011)
Área:	211,23 km²
Densidá:	246,62 hab./km²
Entidaes de población:	29 parroquies
Cabeza del conceyu:	La Pola Siero
Códigu postal:	33510
Pref. telefónicu:	98
Política (2012)
Alcalde:	Eduardo Martínez Llosa (FAC)
Sitiu web oficial
http://www.ayto-siero.es/ -

Siero ye un conceyu asitiáu na zona centru d'Asturies. Llenda al norte con Xixón, al este con Villaviciosa, Sariegu, Nava, y Bimenes, al sur colos conceyos de Llangréu y Samartín del Rei Aurelio, y pel oeste con Uviéu y Llanera. Nel centru del conceyu atópase'l de Noreña. La so estensión total ye de 211,23 km2, y la so población actual ye de 33066 habitantes, siendo La Pola Siero (capital), Llugones, la urbanización de La Fresneda y El Berrón lo sos núcleos de mayor población.

Historia

El territoriu qu'anguaño ocupa Siero, tuvo habitáu dende época paleolítica, como lo atestigüen distintos xacimientos prehistóricos alcontrados nelli. Apaez un grupu de cuatro túmbalos nel Altu la Mayá (Espinera) y otru grupu de trés nel Cantu Negru (Bobes). Otros xacimientos alcontraos son: el conxuntu llíticu de Meres en Tiñana, el xacimientu del Regueru del Campón n'Argüeyes, el xacimientu de Paredes en Llugones, y el conxunto llíticu de Vallín en Llimanes.

De la época comprendida ente la edá del bronce y la edá de fierro son los castros descubiertos nel conceyu destacando l'afayáu nel Picu Castiellu de La Collá que pertenez güei al muséu arqueolóxicu d'Asturies. Otros castros del conceyu son los de La Canterona en Tiñana, el Cuito en Valdesoto, y la Torre y Monte Les Muries en Llugones.

La colonización romana dexa distintes amueses nel conceyu, como les pontes de Cualloto, Bergueres, Llugones, y La Pola, que pasaba pel ríu Secu y que quedó destruyíu nel sieglu XIX.

Edá media

La primer referencia documental de Siero apaez na edá media, alredor del añu 905, nel que'l monarca Alfonso III el Magnu, dona a la basílica uvieína la Ilesia de Santa María, asina como la de Samartín de Siero. Nel añu 967 dónase la ilesia de San Félix d'Hevia.

Na edá media ,y al ta trevesáu'l conceyu pola ruta conocida como Camín de la Costa, apaecen nel conceyu dellos hospitales y agospios pa les persones que facíen la pelegrinación, fundándose nel añu 1141 un hospital nel llugar conocíu como Ríu Secu. Otros centros hospitalarios del conceyu son La Malatería de Marcenáu en 1274 y la de La Paranza.

En 1146, Alfonso VII permutó con María Gómez y sos fíos, la villa de Siero a cambiu de la heredá en Vega de Doña Olimpa.

Principales poblaciones

La población más grande ye Llugones, asitiada na llende col conceyu d'Uviéu y nun habiendo más qu'un parque y el ríu Nora ente ella y La Corredoria, primera población d'Uviéu. Esta población tien 15.000 habitantes y una previsión de crecimientu de fasta 30.000 nos prósimos años cola construcción del denomáu "Nuevu Llugones", en proyeutu. Por mor de ser la población más grande hebo un movimientu nel pasáu mui desargáu pero agora en llixera decayencia que quier promover la dixebra de Llugones del conceyu de Siero, xunto con La Fresneda y El Carbayu, dos poblaciones anguaño consideraes independientes, magar que tradicionalmete consideráronse barrios de Llugones. Llugones foi una villa industrial fasta mediaos de los 90, pero agora nun queda casi nada d'aquellos tiempos, toles fábriques tán pesllaes magar que se conserva un polígunu industrial al par de la población.

La siguiente población por habitantes ye la capital del conceyu, La Pola Siero, con unos 12.000 habitantes nos últimos censos.

Llueu hai abondes llocalidaes pequeñes repartíes, siendo la más grande d'elles Urbanización La Fresneda, una urbanización antiguamente considerada barriu de Llugones siguida de cerca por El Berrón.

Xeografía

Tien dentro del so territoriu al conceyu de Noreña.

Parroquies

Mapa parroquial de Siero

Samartindianes Aramil El Cuto Carbayín Argüeyes Samiguel Valbona La Carrera Ceis La Collá

Collao Santa Marina Feleches Granda Hevia Lieres Llimanes Llugones Marcenao Muñó

La Paranza La Pola Siero Tiñana Valdesoto Samartino Viella Santolaya de Vixil Santa Marta Carbayín Trespando

Economía

Emplegaos nos diversos sectores económicos (añu 2006)

	Númberu de trabayadores	Tantu por cientu
TOTAL	24.793	100
Agricultura, ganadería y pesca	539	2,17
Industria	4.793	19,33
Construcción	2.742	11,06
Servicios	16.719	67,43
* Datos tomaos del Anuariu Estadísticu d'Asturies 2006, SADEI

Usos del suelu del conceyu (añu 2006)

Usu	Superficie (km²)
Tierres de llabrantíu	6,90
Praderíes	65,88
Terrenu forestal	76,09
Otros usos (industrial, residencial, tierra ermo...)	62,73
* Datos tomaos del Anuariu Estadísticu d'Asturies 2006, SADEI

Característiques del sector primariu (añu 2007)

Ganaderíes de bovín	1.341
Cabeces de ganáu bovín	12.984
Cabeces de ganáu ovín	2.562
Cabeces de ganáu cabrín	437
Ganaderos con cuota llechera	104
Quilos de cuota llechera	9.889.920
Metros cúbicos de madera valtao	5.608
* Datos tomaos del Anuariu Estadísticu d'Asturies 2007, SADEI

Enllaces esternos

• Páxina del Conceyu
• Federación Asturiana de Conceyos