Artículu bonu

Saving Private Ryan

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Saving Private Ryan
Saving-private-ryan-logo.svg
Datos
Títulu orixinal Saving Private Ryan
Xéneru cine bélicu y cine dramáticu
País d'orixe Estaos Xuníos
Añu 24 xunetu 1998
Idioma orixinal Anglès y alemán
Duración 169 min.
Direutor Steven Spielberg
Productor Steven Spielberg, Ian Bryce Traducir, Mark Gordon Traducir y Gary Levinsohn Traducir
Guionista Robert Rodat Traducir
Compositor John Williams Traducir
Fotografía Janusz Kaminski Traducir
Enllaces esternos
Ficha n'IMDb
Ficha en FilmAffinity
Cambiar los datos en Wikidata

Saving Private Ryan (en Hispanoamérica Rescatando al soldáu Ryan, en España Salvar al soldáu Ryan) ye una película bélica épica estauxunidense estrenada en 1998 y ambientada na invasión de Normandía mientres la Segunda Guerra Mundial. Empobináu por Steven Spielberg y escritu por Robert Rodat, el filme destaca pola so recreación bien realista de la guerra, especialmente nos sos intensos 27 primeros minutos, que narren el desembarco y asaltu aliáu de la «sablera de Omaha» el 6 de xunu de 1944. La hestoria sigue con Tom Hanks como'l capitán John H. Miller del exércitu de los Estaos Xuníos y siete hombre (interpretaos por Tom Sizemore, Edward Burns, Barry Pepper, Vin Diesel, Giovanni Ribisi, Adam Goldberg y Jeremy Davies) en busca d'un paracaidista, el soldáu James Francis Ryan (Matt Damon), que perdió a los sos trés hermanos en combate.

Rodat concibió la hestoria de la película en 1994, cuando vio un monumentu dedicáu a ocho hermano que morrieron na Guerra de Secesión ya imaxinó un símil narrativu ambientado na Segunda Guerra Mundial. El guion foi presentáu al productor Mark Gordon, quien lo apurrió a Hanks, y finalmente llegó a Spielberg, que decidió dirixilo. La premisa de la película básase llibremente nel casu real de los hermanos Niland.

Saving Private Ryan foi bien recibida pol públicu, llogró bones crítiques y ganó dellos premios a la película, la repartida y l'equipu. Tamién llogró una importante recaldación en taquilla, que xubió 481,8 millones de dólares estauxunidenses en tol mundu y asitiar como la película estauxunidense más taquillera del añu. La Academia d'Artes y Ciencies Cinematográfiques estauxunidense nomó la película a siete premio Óscar y Spielberg ganó la so segunda estauína al meyor direutor.

Argumentu[editar | editar la fonte]

Na mañana del 6 de xunu de 1944, empiezu de la invasión de Normandía, los soldaos estauxunidenses preparar pa desembarcar na sablera de Omaha. Namás abrir les puertes de les sos llanches de desembarco son recibíos por un feroz fueu d'artillería alemano, que masacra a munchos de los soldaos en cuanto ponen pie en tierra. El capitán John H. Miller, al mandu de la compañía Charlie del 2.º Batallón Ranger, sobrevive a la carnicería del desembarco, axunta a un grupu de soldaos pa intentar enfusar les defenses alemanes y abre fienda p'avanzar dende la sablera.

Nel Departamentu de Guerra de los Estaos Xuníos, en Washington D. C., el xeneral George Marshall ye informáu de que trés de los cuatro hermanos de la familia Ryan morrieron en combate con pocos díes de diferencia y que la so madre va recibir los trés telegrames de pésame nel mesmu día. Tamién tien noticia de que'l cuartu hermanu, soldáu James Francis Ryan de la compañía Baker, 506.º Reximientu d'Infantería de Paracaidistes, 101.ª División Aerotresportada, ta sumíu en combate en dalgún llugar de Normandía. En lleendo al so equipu una carta que Abraham Lincoln unvió a la señora Bixby, que perdió cinco fíos na guerra civil, Marshall ordena que Ryan ten de ser atopáu y unviáu a casa darréu en cumplimientu de la política d'únicu superviviente del exércitu estauxunidense.

En Francia, trés díes depués del Día D, Miller recibe la orde d'alcontrar a Ryan. Axunta a seis hombre de la so compañía (Horvath, Mellish, Reiben, Jackson, Wade y Caparzo) y otru más de la 29.ª División d'Infantería (Upham) que fala francés y alemán, pa sirvir como traductor. Ensin información sobre'l paradoriu de Ryan, Miller y los sos homes treslladar a la llocalidá de Neuville, onde s'atopen con un pelotón de la 101.ª. N'entrando na llocalidá so una fuerte agua, Caparzo ye mancáu nel pechu por un francotirador alemán y muerre sangradura ensin que naide pueda allegar na so ayuda. Jackson alcuentra al tirador enemigu y ablayar cuando Caparzo yá finó. Poco dempués atopen un soldáu de nombre James Frederick Ryan, de Minnesota, anque rápido decatar de que nun ye'l so home. Na so busca tamién s'atopen con un miembru de la compañía Charlie, quien los informa que la so zona d'aterrizaxe foi Vierville y que les compañíes Charlie y Baker teníen el mesmu puntu de xunta. Una vegada ellí alcuentren a un amigu de Ryan que-yos diz que l'home al que busquen ta defendiendo una ponte de gran importancia estratéxica sobre'l ríu Merderet na llocalidá de Ramelle.

En camín a Ramelle el grupu de busca atopar con un nial d'ametralladora alemana y Miller decide aprovechar la oportunidá pa neutralizar la posición, cercana a una estación de radiu y que yá acabó con dellos soldaos aliaos, a pesar de les rocees de los sos homes. Nel asaltu, Wade, el médicu del grupu, ye mortalmente mancáu. L'únicu superviviente alemán ye oxetu de la roxura de tolos miembros del grupu estauxunidense, menos Upham, que protesta ante Miller por dexar que los sos homes intenten fusilalo. El soldáu alemán clamia pola so vida y Miller dexar colar colos güeyos vendados y con ordes d'apurrise a la primera patrulla americana qu'atope. En viendo al so capitán dexar colar a un enemigu, Reiben dexa de confiar nel so lideralgu y comuníca-y el so decisión de desertar del grupu, lo que lu lleva a enfrentase con Horvath. Dambos alderiquen acaloradamente hasta que Miller decide intervenir revelando la so situación personal anterior a la guerra, cuando yera maestru d'inglés, una información que llevara a los miembros del grupu a realizar apuestes. Reiben decide finalmente quedase.

El grupu de soldaos americanos llega finalmente pela rodiada de Ramelle, onde, nuna emboscada a un vehículu semioruga alemán, atopar con trés paracaidistes estauxunidenses. Unu d'ellos ye James Francis Ryan. Yá en Ramelle, Ryan ye informáu de la muerte de los sos trés hermanos y de la misión pa devolvelo a casa, na que morrieron dos soldaos americanos. Trescálase descomanadamente cola muerte de los sos hermanos, pero siente que nun ye xusto tornar a casa y diz-y a Miller que-y diga a la so madre que «cuando m'atoparon, taba equí colos únicos hermanos que me quedaben». Miller decide tomar el mandu de tolos homes y defender la ponte colos pocos medios al so algame.

Tom Hanks interpreta al protagonista de la película, el capitán John H. Miller.

El alemanes lleguen a la llocalidá con una fuerza de más de cincuenta hombre y col sofitu de vehículos blindaos. Los americanos prepararon la defensa y infligen numberoses baxes a los xermanos, incluyida la destrucción de dos tanques con bombes lapa feches con calcetos y grasa, pero na llucha muerren la mayoría de componentes del grupu de Miller, incluyíos Jackson, Mellish y Horvath. Nel intentu por volar la ponte pa evitar la so cayida en manos alemanes, Miller ye mortalmente mancáu. Los americanos aguanten el feroz ataque alemán hasta que, xustu antes de la llegada a la ponte d'un tanque enemigu Tiger I, un avión estauxunidense P-51 Mustang sobrevolar y destrúi, siguíu de más aviones aliaos ya infantería americana con tanques M4 Sherman que consiguen ganar a'l alemanes. Upham, que s'había quedáu arrezagáu y escondíu nuna trinchera, encañona a dellos soldaos xermanos, ente los que s'atopa'l soldáu que dexaron colar en tomando'l nial d'ametralladora, y matar d'un tiru en siendo testigu de cómo disparaba a Miller. Ryan, Reiben, Upham y otru soldáu de la unidá de Ramelle son los únicos supervivientes de la batalla de Ramelle. Ryan allega a ayudar al morrebundu Miller y este diz-y el so últimes pallabres: «James… fáigase usté dignu d'esto… merézalo».

Yá na actualidá (añu 1998), el veteranu de la Segunda Guerra Mundial James Francis Ryan visita al pie de la so familia'l Campusantu Estadounidense de Normandía en Colleville-sur-Mer, Francia. Ryan averar a la tumba de Miller y pregúnta-y a la so esposa si foi un bon home, dignu del sacrificiu de Miller y el so grupu de soldaos, tres lo que fai un saludu militar a la cruz so la que reposa'l so salvador.

Repartida[editar | editar la fonte]

Actor Personaxe Doblaxe d'España
Tom Hanks Capitán John Miller. 2º de rangers Jordi Brau
Tom Sizemore Sarxentu Primeru Michael Horvarth. 2º de rangers Rafael Calvo
Jeremy Davies Cabu Timothy Y. Upham. 29ª División de infantería Ángel de Gracia
Matt Damon

Roger Pera

Edward Burns Soldáu Richard Reiben. 2º de rangers Eduard Farelo
Barry Pepper Soldáu Daniel Jackson. Francotirador, 2º de Rangers Raúl Llorens
Adam Goldberg Soldáu Stanley Mellish. 2º de Rangers Alberto Mieza
Giovanni Ribisi Sarxentu Técnicu Irwin Wade. Sanitariu. 2º de Rangers Aleix Estadella
Vin Diesel Soldáu Adrian Caparzo. 2º de Rangers Xavier Fernández
Ted Danson

Óscar Barberán

Paul Giamatti Sarxentu William Hill. 101ª División Aerotraansportada Luis Posada
Dennis Farina Coronel Anderson. Comandante de Batallón. 2º de Rangers Claudi García
Leland Orser

Pep Antón Muñoz

Max Martini

Gonzalo Abril

Harrison Young James Ryan (vieyu) Joaquín Díaz
Harve Presnell Xeneral George Marshall
Bryan Cranston Coronel I. W. Bryce
Nathan Fillion Soldáu James Frederick Ryan
Joerg Stadler Soldáu alemán

Producción[editar | editar la fonte]

Desenvuelvo[editar | editar la fonte]

Robert Rodat concibió l'argumentu de la película en viendo en 1994 un monumentu dedicáu a la memoria de soldaos muertos en combate nel que figuraben los nomes d'ocho miembro de la mesma familia finaos na Guerra de Secesión americana. Inspiráu por esta hestoria, Rodat investigó sobre la tema y decidió escribir una hestoria similar nel contestu de la Segunda Guerra Mundial. El so guion foi presentáu al productor Mark Gordon, a quien-y gustó la historia pero solo aceptó'l testu tres once reescrituras. Gordon enseñó'l testu definitivu a Tom Hanks, a quien tamién-y gustó y pasar a Steven Spielberg por que lo dirixiera. La fecha fita pa empecipiar el rodaxe foi'l 27 de xunu de 1997.[1]

Spielberg quería que los actores de la película tuvieren l'aspeutu más realista posible. El direutor dixo nuna entrevista: «La xente na Segunda Guerra Mundial tenía un aspeutu distintu al de la xente de güei», y por eso quixo que la repartida tuviera les mesmes cares que viera en semeyes y filmaciones de la dómina.[2] Antes d'empezar el rodaxe los protagonistes del filme, Edward Burns, Barry Pepper, Vin Diesel, Adam Goldberg, Giovanni Ribisi y Tom Hanks, tuvieron que preparar los sos roles de soldaos mientres diez díes nun campu d'entrenamientu.[3]

La película empieza con una secuencia de más de veinte minuto de duración que recrea'l desembarco de los soldaos nes sableres de Normandía. Spielberg decidió incluyir esta escena particularmente esforcia cola cuenta de «meter a l'audiencia nel escenariu conmigo», pos nun quería que «l'audiencia fueren meros espectadores, sinón que buscaba que participaren como neños que nunca antes vieren una batalla de verdá y llegar xuntos a lo alto de la sablera Omaha».[2]

Spielberg amosara con anterioridá'l so interés na Segunda Guerra Mundial coles películes 1941, L'imperiu del Sol, La llista de Schindler y la saga de Indiana Jones. Tres Saving Private Ryan Spielberg tamién produció dos miniseries pa televisión ambientadas na Segunda Guerra Mundial, Band of Brothers y The Pacific, al pie de Tom Hanks. Preguntáu sobre ello, el cineasta estauxunidense dixo: «Creo que la Segunda Guerra Mundial ye l'eventu más importante de los últimos cien años; el destín de los Baby boomers ya inclusive de la Xeneración X tuvo venceyáu a ella. Más allá d'esto, yo siempres tuvi comenenciudu na Segunda Guerra Mundial. Les mios primeres películes, les que fixi con catorce año, yeren filmes de combates tantu aéreos como terrestres. Dende va años buscaba una bona historia sobre la Segunda Guerra Mundial pa rodala, y cuando Robert Rodat escribió Saving Private Ryan, atopar.»[4]

Sablera Ballinesker nel condáu de Wexford, Irlanda, llugar de rodaxe de la secuencia del desembarco de Normandía.

Les escenes del Día D fueron filmadas na sablera Ballinesker de Curracloe, condáu de Wexford, Irlanda.[5][6][7] El rodaxe dio empiezu'l 27 de xunu de 1997 y duró dos meses.[8][9][10] Delles escenes se filmaron en Normandía, nel Campusantu Estadounidense de Normandía de Colleville-sur-Mer y en Calvados. Otres escenes fueron rodaes en localizaciones ingleses, como'l British Aerospace en Hatfield (Hertfordshire), Londres, el Thame Park de Oxfordshire y Wiltshire. La producción tamién se diba a desenvolver en Seaham, nel condáu de Durham, pero'l gobiernu británicu torgar.[11]

Semeya histórica[editar | editar la fonte]

Saving Private Ryan foi allabada pola crítica pol so realista semeya de la Segunda Guerra Mundial, y en particular pola secuencia inicial del desembarco en Normandía, que foi votada como la «meyor escena de batalla de tolos tiempos» pola revista Empire y foi puesta nel númberu unu del ranking «50 grandes momentos de cine» de la revista TV Guide.[12] La secuencia costó 12 millones de dólares ya implicó a 1500 extras, dalgunos de los cualos yeren miembros d'Acutar Defence Forces irlandeses. Miembros de grupos locales de reconstrucción histórica como'l Second Battle Group formaron parte de la repartida interpretando a soldaos alemanes.[13] Amás, intervinieron de venti a trenta persones con amputaciones reales pa interpretar a los soldaos estauxunidenses tullíos mientres el desembarco.[14] Spielberg nun realizó un guion gráficu de la secuencia, pos quería reacciones bonales y que «l'acción inspíreme sobre'l llugar onde asitiar la cámara».[15]

La representación histórica de les acciones de la compañía Charlie, encabezada pol so comandante, el capitán Ralph Y. Goranson, tamién se recreó na secuencia d'apertura. La escena y los detalles de asoceder esa mañana na sablera normanda son bien fieles a la realidá, como'l maréu sufiertu por munchos soldaos, el gran númberu de baxes ente los aliaos al desembarcar de les llanches y les dificultaes pa reagrupase na sablera qu'esperimentaron les unidaes. Los detalles contextuales de les acciones de la compañía tamién se caltuvieron, casu de los nomes en códigu del sector Charlie y los axacentes. La película tamién ilustra cómo'l desembarco foi siguíu de la llimpieza de los búnkeres y el sistema de trincheres alemanes na parte alta de los cantiles, daqué que nun yera parte de los oxetivos de la misión de la compañía Charlie pero que se realizó en xubiendo los cantiles de Pointe du Hoc.[16]

Les llanches de desembarco usaes incluyeron dolce auténtiques de la Segunda Guerra Mundial, diez LCVP y dos LCM, usaes poles compañíes Ranger britániques pa tomar les sableres mientres la operación Overlord.[16][17] Los cineastes usaron tamién cámares subacuátiques p'amosar meyor a los soldaos siendo ametrallaos so l'agua. Precisáronse cuarenta barriles de sangre falso pa tiñir l'agua de mar y asemeyar la masacre causada ente los soldaos estauxunidenses.[14] Esti enfotu pol realismu foi más malo de consiguir nos vehículos blindaos alemanes de la guerra, pos bien pocos sobrevivieron en condiciones operatives. Los tanques Tiger I qu'apaecen na película fueron copies montaes sobre'l xasis de los más antiguos pero funcionales tanques soviéticos T-34.[18] Los dos vehículos qu'apaecen como Panzers intentaben asemeyar cazacarros Marder III. Unu foi creáu pa la película reutilizando'l xasis d'un tanque Panzer 38(t) de fabricación checa,[19] similar en configuración al orixinal Marder III, y l'otru foi un vehículu d'asaltu suecu SAV m/43, que tamién emplegó'l xasis del 38(t) y recibió cambeos cosméticos pa la ocasión.[20]

Inevitablemente los cineastes tomaron delles llicencies artístiques pol bien del drama. Una de les más notables ye la semeya de la 2.ª División SS Das Reich como l'enemigu de los estauxunidenses na batalla final de Ramelle. La 2.ª SS nun combatió en Normandía hasta xunetu, y facer en Cayen contra los británicos y los canadienses, cien kilómetro al este.[21] Per otra parte, les pontes sobre'l ríu Merderet nun fueron un oxetivu de la 101.ª División Aerotresportada, sinón de la 82.ª División Aerotresportada como parte de la misión Boston.[22] Enforma se faló de dellos errores tácticos» per parte tantu de los alemanes como de los americanos na batalla final de la película, a lo que Spielberg respondió qu'en munches escenes optó por sustituyir les táctiques militares y l'estricta precisión histórica en favor del efectu dramáticu.[23]

Pa llograr un tonu y una calidá fiel a la hestoria, según pa reflexar la dómina en que se ambienta el filme, Spielberg volvió collaborar col direutor de fotografía Janusz Kaminski, afirmando que «de primeres, los dos sabíamos que nun queríamos qu'esto paeciera una estravagancia Technicolor sobre la Segunda Guerra Mundial, sinón más bien como imaxes d'un noticieru de los años 1940, bien desaturado y antiguu.» Kaminski quitó'l revestimiento protector de les lentes de les cámares p'averase lo máximo posible a la teunoloxía de filmación de la dómina de la Segunda Guerra Mundial. Esplicó que «ensin la capa protectora, la lluz enfusa y empieza a rebotar, lo que la fai más difusa y más nidia ensin perder el focu». El direutor de fotografía completó l'efectu global pasando'l negativu pol bleach bypass, un procesu qu'amenorga'l rellumu y la saturación d'el color. La sincronización del obturador foi de 90 o 45 graos pa munches de les escenes de batalla, cuando lo habitual son 180 graos. Kaminski esclaria «d'esta manera llogramos un ciertu staccato nos movimientos de los actores y cierta nitidez nes esplosiones, lo que lo fai un pocu más realista».[24]

Estrenu[editar | editar la fonte]

Saving Private Ryan foi distribuyida por DreamWorks en Norteamérica y por Paramount Pictures internacionalmente. Como resultáu de l'alquisición de DreamWorks por Paramount en 2005, esta haise quedáu tamién colos derechos de distribución en Norteamérica (anque al traviés de la división DreamWorks). La película foi un ésitu de crítica y públicu y atribúyese-y una importante contribución al resurdir del interés n'Estaos Xuníos pola Segunda Guerra Mundial. Vieyes y nueves películes, videoxuegos y noveles sobre esti conflictu esfrutaron una anovada popularidá tres el so estrenu.[25] L'usu na película de los colores desaturados, cámares en mano y ángulos amenorgaos influyeron fondamente en películes y videoxuegos posteriores.[26][27] Saving Private Ryan foi estrenada en 2463 sales de cine'l 28 de xunetu de 1998 y recaldó 30,5 millones de dólares na so primer fin de selmana. En total amasó 216,5 millones en Norteamérica y 265,3 nel restu del mundu, faciendo xubir la so recaldación mundial hasta 481,8 millones, marcando con ello la mayor recaldación d'una película estauxunidense esi añu.[28]

Recepción[editar | editar la fonte]

La película foi recibida de manera bien positiva pola crítica, con munchos aponderamientos a les sos realistes escenes de combates[29] y a l'actuación de los actores,[30] pero tamién señalando como puntos negativos el guion y el fechu d'ignorar la contribución de munchos otros países al Día D polo xeneral y a la sablera de Omaha en particular.[31] L'exemplu más claru d'esto postreru ye que mientres l'auténtica invasión de Normandía el 2.º de Rangers desembarcó de barcos británicos y foi lleváu a les sableres por llanches de la Real Armada británica. Na película ver en barcos tripulaos por guardacostes de los Estaos Xuníos y procedentes d'un barcu americanu, el USS Thomas Jefferson (APA-30).[16][32][33] Sicasí, esta crítica negativa nun foi pa nada xeneral, pos otros críticos reconocieron l'intentu del direutor por faer una película americana».[34] La cinta nun foi estrenada en Malaisia porque Spielberg negar a cortar les escenes más violentes,[35] anque nesi país foi finalmente editada en DVD en 2005. Anguaño tien un 93% de valoraciones positives en Rotten Tomatoes[36] y un 90% en Metacritic,[37] dos sitios web de valoración cinematográfica. Munches asociaciones de críticos, como'l Círculu de críticos de Nueva York y el de Los Ánxeles, escoyeron Saving Private Ryan como la película del añu.[38] Roger Ebert otorgó-y cuatro estrelles de cuatro y definir como «una esperiencia poderosa»[30] y Vicente Molina Foix dixo que Saving Private Ryan yera «la película que meyor y más conmovedoramente amuésanos lo que ye esi infiernu llamáu guerra».[39]

Steven Spielberg, direutor y productor de Saving Private Ryan.

El cineasta Quentin Tarantino espresó la so almiración pola película de Spielberg y citar como una influencia pal so filme Inglourious Basterds de 2009.[40] Nuna entrevista, Tarantino díxo-y a'l so entrevistador, Samuel Blumenfeld, «Spielberg ta faciendo daqué ensin precedentes cola apertura d'esta película. Cuando guardes la secuencia del desembarco, yá nunca más vas poder ver de la mesma manera El día más llargu o The Big Rede One de Samuel FullerSaving Private Ryan fai que me dea cuenta de delles situaciones del cine bélicu que yo nun podía faer pola mio cuenta. La idea de que cuarenta hombre nun barcu son esterminaos en segundos por una andanada de fueu d'ametralladora ye tarrecible. ¿Puedes imaxinar la carnicería más bederre? Obviamente, sí. Sacantes al traviés d'esta escena, tas persuadíu p'asistir a la peor masacre de la hestoria. La secuencia de llucha a cuchiellu ente un soldáu americano y uno alemán escontra'l final de la película ye tan notable como'l desembarco. Odio les películes béliques qu'amuesen a un soldáu matando a los sos oponentes ensin sudar, como si fuera insignificante. Si yo tuviera lluchando pol mio pelleyu, creo que sería un pocu más difícil. Ye complicáu matar a daquién, precísase sudar y, inclusive asina, nun tienes garantíes de consiguilo. Spielberg realizó almirablemente esta escena con esa dimensión».[41]

Sicasí, el direutor de cine Oliver Stone acusó a la película de promover «el cultu a la Segunda Guerra Mundial como una guerra bona», y asitiar al pie de películes como Gladiator y Black Hawk Down, qu'él cree que se fixeron bien, pero que inadvertidamente contribuyeron a la preparación de los estauxunidenses pa la invasión d'Iraq de 2003.[42]

L'actor Richard Todd, qu'actuó en El día más llargu y foi unu de los primeros paracaidistes británicos en llanzase sobre Normandía (6.ª División Aerotresportada),[43] dixo que la película yera «Basura. Esaxerada».[44] Otros veteranos de la Segunda Guerra Mundial, sicasí, declararon que la película yera la representación más realista de la guerra que vieren enxamás.[45] La película ye tan realista que dellos veteranos de combates del Día D y Vietnam salieron de los cines antes de terminar de ver la escena inicial del desembarco. Les sos visites a los psicólogos pol trestornu por estrés postraumático aumentaron tres l'estrenu de la película, y munchos psicólogos alvirtieron qu'evitaren vela los veteranos «más psicolóxicamente vulnerables».[46]

Premios[editar | editar la fonte]

Saving Private Ryan foi nomada a once premio Óscar y ganó los de meyor fotografía, meyor soníu, Óscar a la meyor edición de soníu meyor edición de soníu, meyor montaxe y meyor direutor para Steven Spielberg, pero nun-y concedieron el de meyor película, que foi parar a Shakespeare in Love, lo que lo convierte n'unu de les pocos filmes que gana la estauína de meyor direutor pero non de meyor película.[47] La cinta tamién foi estremada colos premios Globos d'Oru a meyor película dramática y al meyor direutor, el BAFTA a los ameyores efectos visuales y meyor soníu, el premiu del Sindicatu de Directores, el premiu Grammy al meyor álbum de banda sonora, el Producers Guild of America Golden Lloréu Award y el premiu Saturn a meyor filme d'acción o aventures.[38] En xunu de 2008, el American Filme Institute presentó'l so AFI's 10 Top 10 (los diez meyores películes en diez género clásicos) en realizando una encuesta ente 1500 persones de la comunidá creativa y Saving Private Ryan entró como l'octavu filme nel xéneru de películes épiques».[48]

Premios del Sindicatu d'Actores
Añu Categoría Persona Resultancia
1998 Meyor Repartida Nomaos
1998 Meyor Actor Tom Hanks

|- |}

Formatu domésticu[editar | editar la fonte]

La película apaeció en vídeu domésticu en mayu de 1999 con un estrenu en VHS que ganó más de 44 millones de dólares. Más tarde fíxose una edición especial, la D-Day 60th Anniversary Commemorative Edition, qu'incluyía una cubierta extra con imaxes documentales de los auténticos desembarcos del Día D según del rodaxe de la película.[49] El DVD apaeció en payares d'esi mesmu añu[50] y convirtióse n'unu de los títulos más vendíos d'esi añu con 1,5 millones d'unidaes.[51] El DVD orixinal apaeció con dos versiones distintes: una con soníu Dolby Dixital y l'otra con DTS 5.1, anque'l restu de característiques yeren idéntiques. El filme tamién se vendió nuna edición bien llindada de dos discos Laserdisc a partir de payares de 1999, lo que lo convirtió nuna de les últimes producciones cinematográfiques en ser editaes nesti formatu, pos la producción de Laserdisc cesó a finales d'esi mesmu añu en parte por cuenta de la popularidá del DVD.[52] El 24 de payares de 2004 poner a la vienta n'España una edición especial de Saving Private Ryan en DVD, la Edición 60 aniversariu Día D compuesta por dos discos,[53] y presentada n'Estaos Xuníos nuna caxa titulada World War II Collection con dos documentales producíos por Spielberg, Price For Peace (sobre la guerra nel Pacíficu) y Shooting War (sobre los Fotografía de guerra fotógrafos de guerra y con narración de Tom Hanks).[54] La película editar en Blu-ray per primer vegada'l 26 d'abril de 2010 nel Reinu Uníu y el 26 de mayu facer n'España.[55] N'Estaos Xuníos editar en Blu-Ray Paramount Home Video,[56] pero unes selmanes dempués de llegar a les tiendes la productora solicitó la so retirada por cuenta de un problema na sincronización d'audiu que foi atribuyíu a un error d'edición de Technicolor qu'escapó al procesu de control calidable.[57] Los discos remasterizados volvieron a la vienta al públicu'l 18 de mayu de 2010.[58]

Referencies[editar | editar la fonte]

  1. Gordinier, Jeff (24 de xunetu de 1998) (en inglés). Message in a Battle. Entertainment Weekly. http://www.ew.com/ew/article/0,,284082,00.html. Consultáu 'l 5 de mayu de 2012. 
  2. 2,0 2,1 Ebert, Roger. «PRIVATE SPIELBERG».
  3. «Boot Camp» (inglés). Behind the Scenes. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  4. «Five Star Xeneral» (inglés). American Cinematographer Online Magacín (agostu de 1998). Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  5. «Omaha Beach» (inglés). Saving Private Ryan Online Encyclopedia. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  6. «Dog One» (inglés). Saving Private Ryan Online Encyclopedia. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  7. «Saving Private Ryan» (inglés). The Irish Filme & Television Network. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  8. «Private Ryan' expo» (inglés). Wexford People (6 de xunu de 2007). Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  9. «Ryan's slaughter» (en inglés). Independent. 3 d'agostu de 1998. http://www.independent.ie/national-news/ryans-slaughter-434700.html. Consultáu 'l 5 de mayu de 2012. 
  10. «Saving Private Ryan» (inglés). Britannia Filme Archives. Archiváu dende l'orixinal, el 9 de febreru de 2012. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  11. «Saving Private Ryan» (en inglés). Sunderland Echo. 2 de payares de 1999. 
  12. «50 Greatest Movie Moments» (inglés). TV Guide (24 de marzu de 2001). Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  13. «Roaring back to the forties» (inglés). Matlock Mercury (6 d'agostu de 2008). Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  14. 14,0 14,1 «How we made the best movie battle scene ever» (en inglés). Independent. 7 de xunu de 2006. http://www.independent.ie/unsorted/features/how-we-made-the-best-movie-battle-scene-ever-91583.html. Consultáu 'l 5 de mayu de 2012. 
  15. «Steven Spielberg Goes To War» (inglés). Empire. Archiváu dende l'orixinal, el 17 d'ochobre de 2012. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  16. 16,0 16,1 16,2 Saving Private Ryan: Company C, 2nd Ranger Battalion. Sproe.com. Consultáu'l 5 de mayu de 2012. (n'inglés)
  17. Saving Private Ryan: LCM (3). Sproe.com (2009-04-11). Consultáu'l 5 de mayu de 2012. (n'inglés)
  18. «Ryan Tigers» (inglés). Second Battle Group. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  19. «Marders» (inglés). Second Battle Group. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  20. Reproducciones de Panzers basaos en tanques modernos.shadock.free.fr. Consultáu'l 5 de mayu de 2012. (n'inglés)
  21. «Normandy and Falaise—April to August 1944» (inglés). Das Reich. Archiváu dende l'orixinal, el 8 d'avientu de 2010. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  22. «O.S. Airborne in Cotentin Peninsula» (inglés). D-Day: Etats deas Lieux. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  23. Sunshine, Llinda. Saving Private Ryan, The Men, The Mission, The Movie: A Steven Spielberg Movie. Newmarket Press. ISBN 155704371X. (n'inglés)
  24. «Combat Footage» (inglés). Saving Private Ryan Online Encyclopedia. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  25. Desowitz, Bill (20 de mayu de 2001). «COVER STORY; It's the Invasion of the WWII Movies». Los Angeles Times. http://articles.latimes.com/2001/may/20/entertainment/ca-198. Consultáu 'l 31 d'agostu de 2012.  (n'inglés)
  26. Nix (25 de mayu de 2002). «Saving Private Ryan (1998) Movie Review» (inglés). Beyond Hollywood. Archiváu dende l'orixinal, el 19 de setiembre de 2008. Consultáu'l 5 de mayu de 2012.
  27. Tom Chick (8 d'avientu de 2008). «A Close Encounter with Steven Spielberg» (en inglés). Yahoo!. Archivado del original el 11 d'avientu de 2008. https://web.archive.org/web/20081211191412/http://videogames.yahoo.com/celebrity-byte/steven-spielberg/1271249. Consultáu 'l 5 de mayu de 2012. 
  28. Error de cita: Etiqueta <ref> non válida; nun se conseñó testu pa les referencies nomaes BoxOffice
  29. Turan, Kenneth (24 de xunetu de 1998). «Saving Private Ryan review» (inglés). Los Angeles Times. Archiváu dende l'orixinal, el 29 de setiembre de 2007. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  30. 30,0 30,1 (en inglés) Saving Private Ryan. Roger Ebert. http://rogerebert.suntimes.com/apps/pbcs.dll/article?AID=/19980724/REVIEWS/807240304/1023. Consultáu 'l 5 de mayu de 2012. 
  31. «Saving Private Ryan — Filme Review» (inglés). Total Filme. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  32. (en inglés) Veterans riled by Ryan. BBC. 19 de marzu de 1999. http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/299784.stm. Consultáu 'l 6 de mayu de 2012. 
  33. «LCM» (inglés). Saving Private Ryan Online Encyclopedia. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  34. Reynolds, Matthew (en inglés). Saving Private Ryan. Channel 4. Archivado del original el 6 de xineru de 2007. https://web.archive.org/web/20070106054827/http://www.channel4.com/history/microsites/H/history/y-h/filme-saving.html. Consultáu 'l 6 de mayu de 2012. 
  35. (en inglés) Malaysia bans Spielberg's Prince. BBC. 27 de xineru de 1999. http://news.bbc.co.uk/1/hi/entertainment/263905.stm. Consultáu 'l 6 de mayu de 2012. 
  36. «Saving Private Ryan (1998)». Rotten Tomatoes. Consultáu'l 6 de mayu de 2012. (n'inglés)
  37. «Saving Private Ryan reviews». Metacritic. Consultáu'l 6 de mayu de 2012. (n'inglés)
  38. 38,0 38,1 «Awards for Saving Private Ryan» (inglés). Internet Movie Database. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  39. Molina Foix, Vicente. «Salvar al soldáu Ryan en Filmaffinity». Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  40. Quentin Tarantino's favorite WWII movies – Filme – Time Out New York. Newyork.timeout.com (2009-08-18). Consultáu'l 6 de mayu de 2012. (n'inglés)
  41. De Palma a la Mod. Angelfire.com (2009-08-29). Consultáu'l 6 de mayu de 2012. (n'inglés)
  42. «The world according to Oliver Stone» (inglés). The National (26 de mayu de 2011). Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  43. Ambrose, S. "Pegasus Bridge: June 6, 1944" (New York: Simon & Schuster, 1985).
  44. Meeke, Kieran. «60 seconds interview: Richard Todd» (inglés). Metro. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  45. Basinger, Jeanine (ochobre) (en inglés). Translating War: The Combat Filme Genre and Saving Private Ryan. Perspectives, the Newsmagazine of the American Historical Association. http://ics.leeds.ac.uk/papers/vp01.cfm?outfit=pmt&folder=933&paper=940.  Consultáu'l 31 d'agostu de 2012
  46. Halton, Beau (15 d'agostu de 1998). «to-online/stories/081598/met_2a1quita.html 'Saving Private Ryan' is too real for some» (en inglés). The Florida Times-Union. http://jacksonville.com/la to-online/stories/081598/met_2a1quita.html. Consultáu 'l 6 de mayu de 2012. 
  47. «Academy Awards, USA: 1999» (inglés). IMDb. Archiváu dende l'orixinal, el 7 de febreru de 2009. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  48. (en inglés) AFI's 10 Top 10. American Filme Institute. 17 de xunu de 2008. http://www.afi.com/10top10/epic.html. Consultáu 'l 6 de mayu de 2012. 
  49. Graser, Marc (29 de xunetu de 1999) (en inglés). 'Ryan's' next attack: sell-through market. Variety. Archivado del original el 18 de febreru de 2008. https://web.archive.org/web/20080218143333/http://www.variety.com/article/VR1117744320.html?categoryid=13&cs=1. Consultáu 'l 6 de mayu de 2012. 
  50. «Dreamworks' Saving Private Ryan DVD press release» (inglés) (13 de setiembre de 1999). Archiváu dende l'orixinal, el 20 de marzu de 2012. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  51. «The Matrix disc soars beyond 3 million mark» (inglés) (8 de xineru de 2000). Archiváu dende l'orixinal, el 10 d'agostu de 2007. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  52. Kelley III, Bill (22 de xunetu de 1999). «'Private Ryan' Is A Non-Show On DVD Format» (en inglés). Virginian-Pilot. 
  53. «Salvar al soldáu Ryan Ed. 60 aniversariu Día D». Zona DVD.com. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  54. «Saving Private Ryan: D-Day 60th Anniversary Commemorative Edition review» (inglés). IGN (26 de mayu de 2004). Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  55. «soldáu-ryan-blu-ray Salvar al soldáu Ryan». Mubis. Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  56. «Saving Private Ryan Blu-ray Announced» (inglés). Blu-ray.com. Blu-ray.com (8 de febreru de 2010). Consultáu'l 6 de mayu de 2012.
  57. Paramount Issues RECALL of 'Saving Private Ryan'. Consultáu'l 31 d'agostu de 2012 (n'inglés).
  58. The dixital Bits. Consultáu'l 31 d'agostu de 2012 (n'inglés).

Bibliografía adicional[editar | editar la fonte]

  • Kershaw, Alex (2004). The Bedford Boys: One American Town's Ultimate D-day Sacrifice (en inglés). Da Capo Press. ISBN 0306813556.
  • Lefebvre, Laurent (2008). 29th Division ... a division of heroes (en inglés). American d-Day. ISBN 0306813556.
  • Lefebvre, Laurent (2007). They Were on Omaha Beach (en inglés). American d-Day. ISBN 9782951996380.

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]





Saving Private Ryan