Organización territorial de los Estaos Xuníos

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Los Estaos Xuníos continentales.
Los Estaos Xuníos y les sos posesiones ultramarines.

Estaos Xuníos d'América ye un país asitiáu casi na so totalidá en América del Norte, al sur de Canadá y al norte de Méxicu. Tien tamién un estáu insular (Ḥawai) y dellos territorios n'Oceanía y nel Caribe.

Les divisiones políticu-alministratives del país son les bien diverses entidaes subnacionales que xuntes conformen los Estaos Xuníos. La división principal ye'l estáu. Los gobiernos federal y estatal de los Estaos Xuníos operen dientro d'un sistema de soberanía en paralelu, polo que los estaos nun son técnicamente «divisiones» creaes dientro de los Estaos Xuníos, sinón más bien les unidaes que, xuntu col distritu federal y los otros territorios alministraos pol gobiernu federal, componen a los Estaos Xuníos.

Los estaos suelen subdividise en condaos. En Luisiana utilízase'l términu parish (parroquia) y n'Alaska utiliza'l términu borough (burgu), polo que pa efectos de censos dichos términos son equivalentes a condaos nesos estaos.

Los condaos y los equivalentes a condaos pueden subdividise en townships (conceyos). En Nueva Inglaterra y Nueva York les ciudaes son trataes de forma similar a conceyos pola Oficina del Censu d'Estaos Xuníos. Ciudaes y conceyos utilícense como subdivisiones de condaos en 20 estaos, principalmente nel nordés y mediu oeste del país.[1]

Los centros de población pueden tar entamaos en ciudaes incorporaes, villes, aldegues y otros tipos de municipalidaes. Los conceyos tán de normal subordinaos al gobiernu del condáu, con delles esceiciones. Ciertes ciudaes, por casu, fundiéronse col gobiernu del so condáu formando asina les ciudaes-condaos consolidaos. En Virxinia les ciudaes son totalmente independientes del condáu nel qu'otra manera seríen una parte. En dellos estaos, especialmente en Nueva Inglaterra, les ciudaes constitúin la unidá primaria de los gobiernos locales per debaxo del nivel estatal, en dellos casos esaniciando por completu la necesidá del condáu.

Fora de los Estaos, otres divisiones inclúin el distritu federal, árees insulares alministraos pol gobiernu federal, y les reserves indies americanes. El Gobiernu Federal tamién caltién la xurisdicción esclusiva sobre les instalaciones militares y les embaxaes y consulaos estauxunidenses que s'atopen en países estranxeros. Esisten otres divisiones especiales distintos de los de la gobernanza xeneral, exemplos de los cualos inclúin los distritos de caltenimientu y los distritos del Congresu.

Los Estaos y les sos subdivisiones[editar | editar la fonte]

Estaos[editar | editar la fonte]

Artículu principal: Tao de los Estaos Xuníos

La unidá políticu-alministrativa primaria de los Estaos Xuníos ye'l estáu. Según numberoses decisiones de la Corte Suprema, los 50 estaos individuales y los Estaos Xuníos nel so conxuntu, son cada unu de xurisdicción soberana. Los 13 estaos orixinales declararon la so independencia del Imperiu británicu en 1776. En 1777 establecieron un gobiernu conxuntu so los Artículos de la Confederación. La Constitución de los Estaos Xuníos reemplazó los artículos en 1789. La constitución establez l'autoridá del gobiernu federal de los Estaos Xuníos, qu'inclúi'l poder d'acuñar moneda y el manexu de la política esterior. Coles mesmes, la constitución caltién la soberanía de cada Estáu. La Décima Enmienda de la constitución refuerza la idea de soberanía paralela, declarando que los poderes non delegaos al gobiernu federal son reteníos polos estaos.

Los 37 estaos adicionales fueron almitíos na Unión por actos del Congresu de los Estaos Xuníos, empezando con Vermont en 1791 y terminando con Ḥawai en 1959.

La Corte Suprema de los Estaos Xuníos nel caso Texas contra White sostuvo que los estaos nun tienen el derechu a la secesión, anque dexaba cierta posibilidá de la divisibilidad «al traviés de la revolución, o per mediu del consentimientu de los otros Estaos».[2][3]

Cuatro estado (Massachusetts, Pennsylvania, Virxinia y Kentucky) se autodenominan commonwealths (mancomunidaes). Nesti contestu dichu términu referir a la riqueza común o'l bienestar de la población.[4] El términu nun tien impautu llegal.[5]

Los 50 estaos de los Estaos Xuníos d'América son los siguientes, añediendo a ellos el Distritu de Columbia (Washington D. C.):

Plantía:Estaos d'Estaos Xuníos d'América

Los 50 estaos puédense estremar en rexones de munches maneres distintes.

  • El términu Estaos Xuníos continentales polo xeneral referir al bloque principal de 48 estaos col océanu Atlánticu al este, l'océanu Pacíficu al oeste, Canadá al norte y Méxicu al sur. Cuidao que esta agrupación contién 48 estaos, tamién se conoz comúnmente como «Los 48 Baxos». La designación de «Estaos Xuníos allegantes» tamién s'utiliza pa esta agrupación d'estaos, podría dicise con mayor precisión, una y bones Alaska tamién s'atopa nel continente d'América del Norte, polo que «Estaos Xuníos continentales» realmente tendría de faer referencia a los 48, amás d'Alaska.
  • Alaska ye un exclave de los Estaos Xuníos, conectáu físicamente namái a Canadá.
  • Ḥawai atopar nun archipiélagu nel océanu Pacíficu central.

Condaos[editar | editar la fonte]

Artículu principal: Condaos de los Estaos Xuníos
Mapa de los Estaos Xuníos, amosando los estaos estremaos en condaos.

Los estaos estremar en rexones alministratives más pequeñes, llamaes condaos en tou menos en dos estaos. Les esceiciones son: Alaska, onde les principales subdivisiones son los borough (burgu), en tantu aquelles partes del estáu que nun tán incluyíos en nengún borough, llamaos borough non entamáu, estremar en "zones de censu"; y Luisiana, que s'estrema n'unidaes denominaes parish (parroquies). Los condaos esisten p'apurrir sofitu local de forma xeneral a les actividaes del gobiernu estatal, como la recueya d'ingresos del impuestu predial (los condaos casi nunca tienen la so propia potestá tributaria), pero ensin apurrir la mayor parte de los servicios acomuñaos colos conceyos. Los condaos tienen distintos graos d'importancia política y xurídica. En dellos estaos, principalmente en Nueva Inglaterra, utilícense principalmente como distritos xudiciales. N'otros estaos, los condaos tienen amplios poderes en materia de vivienda, educación, tresporte y recreación.

Los condaos pueden contener una serie de ciudaes, villes, o aldegues, o dacuando namái una parte d'una ciudá. Delles ciudaes fundiéronse colos sos condaos formando asina les ciudaes-condaos consolidaes, esto ye, estos condaos componer na so totalidá d'un solu conceyu onde'l gobiernu municipal tamién funciona como'l gobiernu del condáu; ente éstes ciudaes inclúyense Filadelfia, Honolulu, San Francisco y Denver. En Virxinia les ciudaes son totalmente independientes del condáu nel qu'otra manera seríen una parte, polo que nun tienen subdivisiones adicionales. Dellos estaos tamién contienen ciudaes independientes que nun formen parte de condáu dalgunu.

Ciudaes y conceyos[editar | editar la fonte]

Artículu principal: Conceyu (Estaos Xuníos)

Les ciudaes (towns) y los conceyos (townships) son subdivisiones de los condaos. Estos términos tán estrechamente rellacionaos, tantu asina que en munchos documentos históricos dambos utilícense indistintamente. Sicasí, los poderes daos a les ciudaes o conceyos varien considerablemente d'un estáu a otru. En Nueva Inglaterra, les ciudaes son principalmente una forma básica de gobiernu local, qu'apurre munches de les funciones de los condaos n'otros estaos. En California, otra manera, los estatutos pertinentes del Códigu de Gobiernu esclarien que «town» ye a cencielles otra pallabra pa la ciudá», especialmente nes lleis que dixebren una ciudá de daqué distintu como una ciudá chárter.

Dellos conceyos tienen gobiernu y el poder político, otros son a cencielles designaciones xeográfiques. Los conceyos nos Estaos Xuníos son polo xeneral el productu del Sistema de Catastru Públicu.

Municipalidaes[editar | editar la fonte]

Artículu principal: Municipalidá

Hai aprosimao 30.000 ciudaes incorporaes nos Estaos Xuníos, con diversos graos d'autonomía.

Otres subdivisiones[editar | editar la fonte]

En dellos estaos, como Michigan, les universidaes estatales son xurisdicciones constitucionalmente autónomes, dotaes d'un estatus especial equivalente a la del conceyu metropolitanu. Esto ye, como persones xurídiques, qu'operen como si fueren los conceyos, pero la so autonomía ye más de control llexislativu y executivu que les faen igualmente comparables a les divisiones alministratives del Estáu.

Xurisdicciones ensin alministrar polos estaos[editar | editar la fonte]

Distritu de Columbia[editar | editar la fonte]

Artículu principal: Distritu de Columbia

El Distritu de Columbia ye un distritu federal independiente que ta so l'autoridá directa del Congresu, formáu a partir de terrenes vencíos al Gobiernu Federal polos estaos de Maryland y Virxinia; sicasí, el territoriu vencíu por Virxinia foi devuelta a esi estáu en 1846. El distritu nun forma parte de nengún estáu y el congresu de los Estaos Xuníos exerz «xurisdicción esclusiva en tolos casos cualesquier sobre la ciudá; amás de ello la Llei d'Autonomía del Distritu de Columbia preve un autogobiernu llindáu, incluyendo un alcalde y conseyu municipal electos. Los residentes del Distritu pueden votar nes eleiciones presidenciales y otorguen trés eleutores nel Colexu Eleutoral.

Árees Insulares[editar | editar la fonte]

Artículu principal: Área insular d'Estaos Xuníos
Les árees insulares de los Estaos Xuníos.

Les zones insulares de los Estaos Xuníos son aquelles xurisdicciones que nun son parte d'unu de los 50 estaos nin del Distritu Federal.[6] A diferencia de les allugaes dientro de los Estaos, la soberanía sobre les zones insulares nun fuelga na población local sinón nel congresu. Na mayoría de casos, sicasí, el congresu dio una considerable autonomía al traviés d'una llei orgánica que funciona como una constitución local. Les árees insulares son alministraes pol Gobiernu Federal al traviés de la Oficina d'Asuntos Insulares del Departamentu del Interior.

Les árees insulares correspuenden a una serie de territorios so la soberanía de los Estaos Xuníos ya inclúin a tres naciones soberanes en llibre asociación colos Estaos Xuníos. Los territorios que fueron incorporaos a l'alministración estauxunidense dientro de les disposiciones de la constitución del país desígnense «territorios incorporaos». Los territorios que nun fueron incorporaos desígnense «non incorporaos». Estos territorios tamién pueden ser «entamaos», si conceder por una Llei Orgánica del Congresu o «non entamáu» (ensin l'autorización directa d'autogobiernu por tal actu).

La Ordenanza del Noroeste concede a los territorios el derechu d'unviar un delegáu ensin derechu a votu nel Congresu de los Estaos Xuníos. Dende la organización del Territoriu del Noroeste en 1789, toles árees ensin almitir como estaos nos Estaos Xuníos taben sol control directu del Congresu so la figura de territorios entamaos incorporaos, con ciertu grau d'autonomía política a nivel local. Estos territorios darréu convirtiéronse n'estaos. Trenta y ún de los actuales 50 estaos fueron territorios entamaos incorporaos antes del so ingresu na Unión. Dende l'almisión de Ḥawai a la Unión en 1959, solamente esistió un solu territoriu incorporáu, el deshabitado Atolón Palmyra (que formaba parte enantes del Territoriu de Ḥawai, pero escluyíu pola llei d'almisión).

Los territorios ensin incorporar de los Estaos Xuníos son los siguientes:

Xuntu al Atolón Palmyra, los siguientes territorios deshabitados formen les Islles Ultramarines Menores d'Estaos Xuníos (UM):

Amás de los territorios antes señalaos, los Estaos Xuníos alministraron el Territoriu en Fideicomiso de les Islles del Pacíficu del 18 de xunetu de 1947 al 1 d'ochobre de 1994. El territoriu estremóse darréu en cuatro entidá polítiques: Islles Marianes del Norte, que se numberen más arriba, y trés estaos llibremente acomuñaos colos qu'Estaos Xuníos apautó'l Tratáu de Llibre Asociación:

Los territorios poblaos de Puertu Ricu, Islles Marianes del Norte, Guam, les Islles Vírxenes de los Estaos Xuníos y Samoa Americana nun voten nes eleiciones federales. Les posesiones d'Estaos Xuníos inclúin la Islla Navaza nel Caribe y les islles Wake, Midway, Jarvis, Howland, Baker, los atolones Johnston y Palmyra, y el Petón Kingman nel Pacíficu. Tres entidá, los Estaos Federaos de Micronesia, Paláu y la República de les Islles Marshall, convirtiéronse n'estaos soberanos, con gobiernu propiu y una llibre asociación con Estaos Xuníos.

Cuba y Filipines fueron dos antiguos territorios ensin incorporar qu'agora son países independientes. La Marina de los Estaos Xuníos retuvo la Base Naval de la Badea de Guantánamo, nuna parte de la badea homónima, dende 1898. El gobiernu d'Estaos Xuníos tien un contratu d'arrendamientu d'esta tierra que namái un alcuerdu mutuu o l'abandonu de la zona per parte de los Estaos Xuníos puede terminalo. L'actual gobiernu cubanu de Raúl Castro oponer a esta disposición, alegando que Cuba nun yera verdaderamente soberana nel momentu de la firma. Los Estaos Xuníos sostienen qu'esti puntu ye irrelevante, yá que al paecer Cuba ratificó'l contratu dempués de la revolución, y con plena soberanía, cuando cobró un cheque de la renta acordies con el tratáu en disputa.

El gobiernu d'Estaos Xuníos ye parte de delles disputes internacionales sobre la disposición de ciertes soberaníes marítimes ya insulares, dalgunos de los cualos seríen consideraos territorios. So Nuevu y Bancu Serranilla son dos d'esos pleitos. Les islles adquiríes polos Estaos Xuníos na guerra contra España nos alboreceres del sieglu XX quedaron sol control del gobiernu federal y considérense parte de los "Estaos Xuníos" pa efectos de la llei;[7] per otru llau, la Corte Suprema de los Estaos Xuníos declaró nuna serie d'opiniones conocíes como los Casos Insulares que la Constitución amplíase ex proprio vigore a los territorios. Sicasí, la corte nestos casos tamién estableció la doctrina d'incorporación territorial. En virtú del mesmu, la constitución namái s'aplica dafechu nos territorios incorporaos como Alaska y Ḥawai, ente que namái s'aplica parcialmente nos nuevos territorios non incorporaos de Puertu Ricu, Guam y les Filipines.[8][9]

Tribus soberanes[editar | editar la fonte]

Mapa de les Reserves Indies de los EE. UU.

Les tribus soberanes indíxenas son árees de tierra xestionaes por dalguna tribu de nativos americanos so la Oficina d'Asuntos Indíxenes del Departamentu del Interior de los Estaos Xuníos. Hai alredor de 310 reserves indíxenes nos Estaos Xuníos. Les tribus tienen soberanía tribal llindáu sobre la tierra na so reserva. Como resultáu d'esto les lleis nes tierres tribales pueden variar de la zona circundante.[10] El conseyu de la tribu, y non el gobiernu local o federal, polo xeneral tien xurisdicción sobre les reserves. Distintes reserves tienen distintos sistemes de gobiernu, que puede o nun reproducir les formes de gobiernu que s'atopen fora de la reserva. La mayoría de les reserves indíxenes fueron establecíes pol gobiernu federal; sicasí un númberu llindáu, sobremanera nel esti, deben el so orixe a la reconocencia de los estaos.[11]

Los residentes d'una reserva pueden votar como residentes d'un estáu y tán obligaos a pagar impuestos federales. El estatus especial de les reserves creó tanta oportunidaes (como los xuegos d'azar nos Estaos que de normal non lo dexen) como desventaxes (como la falta de voluntá de delles empreses pa faer negocios nuna área onde nun tán seguros qué tipu de lleis pueden aplicase sobre ellos).

Otres árees definíes[editar | editar la fonte]

Amás de les entidaes gubernamentales pa fines lexislativos a nivel estatal, del condáu y de la ciudá, tamién pueden esistir árees de propósitu especial. Los distritos de caltenimientu son un exemplu d'esti tipu d'área d'usu especial, creaos col propósitu de caltener la tierra, el paisaxe natural, la flora y la fauna. Los distritos congresionales son otru exemplu, creaos col propósitu d'escoyer a los miembros del Congresu de los Estaos Xuníos.

Amás, los tribunales estauxunidenses dictaminaron qu'esisten árees más pequeñes qu'han de ser consideraos como gobiernos dafechu funcionales, y polo tanto tienen de ser obligaos poles mesmes restricciones impuestes pa los organismos "tradicionales" del gobiernu. Estos inclúin les asociaciones de propietarios (determinaos nos casos Shelley contra Kraemer, Loren contra Sasser, Comité por un meyor Twin Rivers contra Asociación de Propietarios de Twin Rivers), y pueblos que son propiedaes d'empreses (tantu pa los emplegaos como pa'l consumidores, decidíu nel casu Marsh contra Alabama en 1946). Munchos propietarios de vivienda y asociaciones de vecinos considérense organizaciones ensin fines d'arriquecimientu, pero tienen la capacidá d'aumentar los impuestos, atopar a los miembros por infracciones contra les regles de l'asociación, y empecipiar procesos xudiciales. La cuestión de los derechos civiles neses comunidaes inda nun se determinó de manera concluyente, que pueden variar d'estáu a estáu.

Historia[editar | editar la fonte]

La capital del país, Washington D. C., con más de 4.450.000 habitantes ye la décima área metropolitana más poblada na nación. Proxectada pol arquiteutu francés Pierre L'Enfant, a fines del sieglu XVIII, foi la primer ciudá especialmente planiada como centru de gobiernu. La ciudá de Washington, asitiada nel Distritu de Columbia, a veres del ríu Potomac, ye la capital d'una unión federal de 50 estaos. Cuando Estaos Xuníos declaró la so independencia de Gran Bretaña, el 4 de xunetu de 1776 (agora celebráu como fiesta nacional), esistíen 13 estaos, cada unu soberanu, cada unu deseosu de controlar los sos propios asuntos. Los estaos trataron de caltener la so soberanía ya independencia dientro d'una confederación flexible, pero'l so intentu demostró ser ineficaz. Arriendes d'ello, en 1789 adoptaron una nueva constitución qu'establecía una unión federal subordinada a un fuerte gobiernu central.

Los 13 estaos orixinales taben arrexuntaos a lo llargo de la mariña del Atlánticu. La frontera correr escontra l'oeste, a midida que estenses rexones de lo que güei ye Estaos Xuníos continental fueron añedíes por aciu compres, trataos y anexones. Los estaos fuéronse poblando, surdieron gobiernos, y cuando les sos llexislatures territoriales solicitaron almisión al Congresu, pasaron a formar parte de la Unión como estaos. Hasta 1959, cuando entraron a la Unión Alaska y Ḥawai.

Acordies con la Constitución, los estaos delegaron gran parte de les sos facultaes soberanes al gobiernu federal en Washington D. C., pero caltuvieron munches facultaes importantes. Por casu, cada unu de los 50 estaos caltién el derechu de dirixir el so propiu sistema educativu, d'otorgar llicencies a los médicos y a otros profesionales, d'ufiertar proteición policíal a los sos ciudadanos y de dar caltenimientu a les sos carreteres.

Na práutica real, y acordies con la tradición estauxunidense de caltener al gobiernu tan cerca del pueblu como sía posible, los estaos delegan munches d'estes facultaes a les sos subdivisiones polítiques: los condaos, les ciudaes, los pueblos, y les aldegues. Asina, al más baxu nivel políticu los habitantes d'una pequeña comunidá d'Estaos Xuníos escueyen a los representantes de la so aldega por que se faigan cargu de los sos departamentos de policía y de bomberos, y escueyen un conseyu educativu pa dirixir les sos escueles. Al nivel del condáu, los votantes escueyen funcionarios responsables de les carreteres, los parques, les biblioteques, el drenaxe, y otros servicios, y escueyen o designen xueces pa los tribunales. Los ciudadanos de cada estáu tamién escueyen al gobernador y a los miembros de la llexislatura estatal.

Ver tamién[editar | editar la fonte]

Referencies[editar | editar la fonte]

  1. «Individual State Descriptions» (inglés). 2002 Census of Governments. Consultáu'l 22 de xineru de 2014.
  2. Aleksandar Pavković, Peter Radan. «Creating New States: Theory and Practice of Secession» (inglés) páx. 222. Ashgate Publishing. Consultáu'l 22 de xineru de 2014.
  3. «Texas v. White» (inglés). 74 O.S. 700 (1868) na colección de la Escuela de Lleis de la Universidá de Cornell. Consultáu'l 22 de xineru de 2014.
  4. The American Heritage Dictionary of the English Language, Cuarta Edición, 2000.
  5. See "Commonwealth", The Columbia Encyclopedia, Sesta Edición, 2001-07.
  6. «Political types» (inglés). United States Department of the Interior. Archiváu dende l'orixinal, el 31 d'ochobre de 2013. Consultáu'l 22 de xineru de 2014.
  7. Ver 8 O.S.C. § 1101(a)(36) and 8 O.S.C. § 1101(a)(38) apurriendo definición de los términos “State” y "United States" nel Códigu Federal de los Estaos Xuníos, Acta d'Inmigración y Nacionalidá 8 O.S.C. § 1101a
  8. «CONSEYU DE SALÚ SABLERA DE PONCE v JOHNNY RULLAN, SECRETARY OF HEALTH OF THE COMMONWEALTH OF PUERTU RICU» (inglés) páxs. 6 y 7. The United States District Court for the District of Puertu Ricu. Archiváu dende l'orixinal, el 10 de mayu de 2011. Consultáu'l 4 de febreru de 2010.
  9. «The Insular Cases: The Establishment of a Regime of Political Apartheid" (2007) Juan R. Torruella» (inglés). Consultáu'l 5 de febreru de 2010.
  10. Wade Davies and Richmond L. Clow, American Indian Sovereignty and Law: An Annotated Bibliography (Lanham, MD: Scarecrow Press, 2009).
  11. Veronica Y. Velarde Tiller, ed., Tiller’s Guide to Indian Country: Economic Profiles of American Indian Reservations (Albuquerque: BowArrow Pub., 1996/2005)


Organización territorial de los Estaos Xuníos