Ríu Indo

De Wikipedia
Saltar a: navegación, buscar
Ríu Indo
सिन्‍धु नदी - Sindh - Sinduoi
Llocalización alministrativa
División Tíbet (CHI)
Jammu y Caxmir (IND)
Territorios del Norte, Frontera del Noroeste, Panyab y Sind (PAK)
Xeografía
Mapamapes
Red pog.svg
CAJZXL8E india demis.png
Punjab rivers.jpg
Indus river.svg
Indus.A2002274.0610.1km.jpg

El ríu Indo ye un llargu ríu asiáticu qu'escurre pol subcontinente indiu, unu de los más llargos del continente, el más importante de Pakistán y de los principales de la India (y que tamién percuerre nel so cursu altu China). Orixinariu de la pandu tibetanu del oeste de China, na Rexón Autónoma del Tíbet, el ríu escurre al traviés del distritu de Ladakh de Jammu y Caxmir y depués entra en Pakistán al traviés de los Territorios del Norte (Gilgit-Baltistán); sigue dempués dende'l norte del país en dirección sur cruciando a lo llargo tou Pakistán, hasta desaguar nel mar Arábigu, cerca de la ciudá portuaria de Karachi en Sind.

El llargor total del ríu ye de 3.180 km, siendo'l ríu más llargu de Pakistán. Drena una gran cuenca de más de 1.165.000 km² y tien un caudal añal envaloráu nunos 207 km³, lo que lo converten nel 21º más caudalosu del mundu. Empezando nos altores del mundu con glaciares, el ríu alimenta l'ecosistema de los montes templaos, enllanaes y paisaxes grebos. Xuntu colos ríos Jhelum, Chenab, Ravi, Sutlej, Beas y dos afluentes dende la Jaiber Pastunjuá y Afganistán, el Indo forma'l delta del Indo de Pakistán, mentáu nel Rig-veda (el testu más antiguu de la India, de mediaos del II mileniu e.C.) como Sapta Sindhu y nel testu iraniu Zend Avesta como Hapta Hindu (significando dambos términos, ‘siete ríos’).

El ríu Indo apurre los recursos hídricos clave pa la economía de Pakistán —especialmente'l tenada de la provincia de Panyab, que representa la mayor parte de la producción agrícola de la nación, y de Sindh. El Indo tamién soporta munches industries pesaes y constitúi el principal suministru d'agua potable en Pakistán. Los cinco ríos que dan nome al Panyab son el Jhelum, Chenab, el Ravi, el Beas y el Sutlej.

Antes de la división en 1947 de l'antigua India nos modernos estaos d'India y Pakistán, el Indo yera'l segundu ríu n'importancia de la rexón, dempués del río Ganges, tantu en términos culturales como comerciales. Na actualidá'l ríu tamién da nome a la provincia pakistaní de Sind.

El ríu foi una fonte de plasmu mientres el periodu clásicu. El rei Darío I de Persia unvió a Escílax de Carianda a esquizar el Indo ente los años 519 y 512 e.C., baxándolo hasta llegar al mar. Llamáu Hindós o Indós polos griegos y depués Indus polos autores llatinos, foi siempres conocíu n'Occidente pol so nome latinizado que tamién dio nome a la India (Bharat).

Hestoria[editar | editar la fonte]

Estensión y principales llugares de la cultura del valle del Indo, na piquistan fixeron premoderno y norte d'India (2500 e.C.).
Artículu principal: historia de Sindh

Afayáronse xacimientos paleolíticos nel valle del Indo en Pothohar, cerca de Islamabad, la capital de Pakistán, con ferramientes de piedra de la cultura Soan. Na antigua rexón de Gandhara, tamién cerca de Islamabad, afayáronse en Mardan evidencies de cueves habitaes dende fai 15.000 años.

Tamién se desenvolvió ente 2300 y 1750 e.C. la cultura del valle del Indo, una cultura prehistórica qu'aparentemente nun llegó a conocer la cultura de los arios y que conoció delles etapes, dende'l 7000 e.C. (vease Tradición del valle del Indo).

Les principales ciudaes d'esta civilización, Harappa y Mohenjo-daro, remontar a alredor de 3300 e.C., y representen dalgunos de los mayores asentamientos humanos del mundu antiguu. La civilización del valle del Indo estendíase al traviés de Pakistán, algamando al norte dende l'este del ríu Jhelum hasta Ropar, nel Sutlej cimeru. Los asentamientos de la mariña estender dende Sutkagan Dor, en Pakistán, na frontera d'Irán, hasta Kutch, nel estremu oriental de Pakistán. Hai un xacimientu d'esta cultura del Indo nel Amu Darya en Shortughai, nel norte d'Afganistán, y otru en Alamgirpur nel ríu Hindon (un afluente del ríu Yamuna, y por tanto, del Ganges) que s'atopa a namái 28 km de Nueva Delhi. Hasta la fecha, atopáronse más de 1.052 ciudaes y poblaos, principalmente na rexón xeneral del río Ghaggar-Hakra y los sos afluentes. Ente los asentamientos tán los que fueron principales centros urbanos de Harappa y Mohenjo-Daro, según Lothal, Dholavira, Ganeriwala y Rakhigarhi. Namá de 90 a 96 de los 800 conocencies más conocíes de la cultura del valle del Indo afayáronse nel ríu Indo y los sos afluentes. El Sutlej, agora un afluente del Indo, en dómines de Harappa, desaguaba dacuando nel Ghaggar-Hakra, en que la so cuenca atopar más sitios de la cultura de Harappa qu'a lo llargo del propiu Indo.

La mayoría d'estudiosos creen que los asentamientos de la cultura de les tumbes de Gandhara de los primeres indo-arios floriaron na rexón de Gandhara a partir del 1700 e.C. hasta'l 600 e.C., cuando Mohenjo-Daro y Harappa yá fueren abandonaes.

Los primeros europeos que se sabe que reconocieron esti ríu fueron les huestes greco-macedonies de Alexandru Magno que nel Indo prácticamente atopó la llende oriental del so imperiu, yá que les sos fuerces retirar a lo llargo del cursu meridional del ríu a la fin de la campaña d'Asia dempués de la conquista lo que güei ye Pakistán, xuniéndolo al Imperiu helénicu. El nome Indus utilizar nel llibru de Megástenes Indica pal poderosu ríu cruciáu por Alejandro, basándose nel relatu contemporaneu de Nearchus. «Indus» ye un deriváu helénicu del iraniu Sindus, que de la mesma deriva de Sindhu, el nome del Indo nel Rig-veda, una y bones el ríu ta consideráu, polos hinduistes, unu de los siete ríos sagraos de la India. El términu sánscritu sindhu significa genéricamente ‘ríu’ o ‘mar’, probablemente a partir d'un raigañu sidh que significa ‘alloñar’. El términu Sindhu apaez 176 vegaes nel Rig-veda, 95 vegaes en plural, utilizáu más de cutiu nel significáu xenéricu. Yá nel Rig-veda, sobremanera nos últimos himnos, el significáu de la palabra amenorgar al referise al ríu Indo en particular, como por casu, na llista de los ríos del Nadistuti sukta. Esto dio llugar a l'anomalía d'un ríu de xéneru masculín: tolos demás ríos rigvédicos son femeninos, non solo gramaticalmente, siendo imaxinaos como dioses y comparaes con vaques y yegües que daben lleche y mantequilla.

A partir de los datos apurríos polos autores griegos qu'empezaron a mentar la palabra India en referencia a tol subcontinente Indiu, depués el autores llatinos falaríen d'una India cisgangética (la India d'esti llau del Ganges) y de una India transgangética (la India del otru llau del Ganges).

D'antiguo los perses y otros pueblos de llingües iranies llamaben Sindhu a esti ríu, estendiendo esi nome a los habitantes de too el subcontinente indiu, col nome de Sindhustán (‘país [del] Sindhu’).

El Indo formó una frontera natural ente'l subcontinente indiu y la so frontera cola pandu iranín, una rexón qu'inclúi'l Baluchistán pakistaní, Jaiber Pastunjuá, según Afganistán, Tayikistán ya Irán. Foi cruciáu polos exércitos de Alexandru Magno —les sos fuerces macedonies retirar a lo llargo del cursu meridional del ríu a la fin de la campaña d'Asia dempués de la conquista lo que güei ye Pakistán y xunir al Imperiu helénicu. Les enllanaes del Indo tamién tuvieron so la dominación del imperiu persa y del imperiu de Kushan. Los exércitos musulmanes de Muhammad bin Qasim, Mahmud de Gazni, Mohammed de Ghor, Tamerlán y Babur tamién cruciaron el ríu pa cutir nes rexones interiores del Panyab y más al sureste.

La palabra etimoloxía d'India India» deriva del ríu Indo. Na Antigüedá, primeramente «India» referir a la rexón de Pakistán que s'asitia a lo llargo de la vera esti del ríu Indo, pero escontra l'añu 300 e.C., el escritores griegos como Megasthenes aplicaron el términu al subcontinente que s'estiende más escontra l'este.[1]

La fonte tradicional del ríu ye Senge Khabab (‘boca del lleón’), un manantial perenne, non bien llueñe del sagráu monte Kailash, y caracterízase per una llarga llinia de baxu de tibetanos chortens. Hai otros afluentes cercanos que posiblemente pueden formar un cursu d'agua más llargo qu'el Khabab Senge, pero a este, toos dependen de la nieve dilío. El ríu Zanskar, que desagua nel ríu Indo en Ladakh, tien un volume d'agua mayor qu'el mesmu Indo enantes d'esi puntu.[2]

Cquote1.svg Esa nueche na tienda [al pie de Senge Khabab] pregunte a Sonmatering cual de los afluentes del Indo, que cruciamos esta mañana, yera'l más llargu. Toos ellos, dixo, empiecen siquier a un día a cuerpu dende equí. El Bukhar empieza cerca del pueblu de Yagra. La fonte del Lamolasay ta nun llugar santu: hai un monesteriu ellí. El Dorjungla ye un paséu bien llargu y difícil, tres díes seique, y hai munches roques afilaes; pero la so agua ye clara y azul, d'ende'l nome d'otru afluente, Zom-chu, que Karma Lama traduz como «agua azul». El Rakmajang naz nun llagu escuru llamáu'l mar Negru.

Unu de los más afluentes más llargos —y polo tanto un candidatu a ser la fonte técnica del ríu— ye'l Kla-chu, el ríu que cruciamos por una ponte ayeri. Tamién conocíu como'l Lungdep Chu, desagua nel Indo dende'l sureste, y naz a un día de camín dende Darchen. Pero Sonamtering aportuna en qu'el Dorjungla ye'l más llargu de los trés tipos d'agua» que cayen nel Seng Tsanplo ['río Llión' o Indo].

Empires of the Indus: The Story of a River, Alice Albinia (2008).[2]Cquote2.svg

Nel branu de 2010 el ríu viose enchíu en numberosos puntos provocando una de les mayores hinchentes de la hestoria de Pakistán.

Xeografía[editar | editar la fonte]

Naz nel Tíbet (China), a un altor de 5500 msnm, siguiendo'l so cursu al traviés d'en dirección noroeste, pa depués travesar la rexón de Caxmir y xirar escontra'l sur pa enfusase en Pakistán y percorrelo tou a lo llargo. En pasando pela ciudá de Hyderabad, desagua nun delta bañando les mariñes del puertu de Karachi, primer capital de Pakistán.

El llargor total de ríu varia, según les fontes, ente los 2.900 y los 3.180 km. El caudal mediu ye de 6.700 /s y drena una amplia cuenca de 1.081.700 km². Na so desaguada nel mar de Omán, el Indo forma un estensu y fértil delta, con una superficie de 7.770 km².

Descripción[editar | editar la fonte]

El Indo al confluyir col Barndo.

Cursu en China[editar | editar la fonte]

El Indo, nominalmente, empieza mui cerca de la frontera oriental de la Rexón Autónoma del Tíbet, en China, na pequeña localidá de Shiquanhe, na confluencia de los ríos Sengge Zangbo y Gar, que drenan los cordales de Nganglong Kangri y Gangdise Shan y escurren por dalgún d'abarganar principales del cordal del Himalaya. El Sengge (tibetanu: སེང་གེ་ཁ་འབབ། , tamién Shiquan o Shiquan He (Plantía:Lang-zh), la fonte más alloñada con un llargor de 430 km, naz na redoma del sagráu llagu Esquita Sarovar, a un altor de 5500 m y escurre en dirección noroeste. El Indo, como tal, tamién flúi escontra'l noroeste y crucia aína la frontera china ya ingresa na India.

Cursu n'India[editar | editar la fonte]

Confluencia del Zanskar y el Indo (na parte inferior).
El Indo en Alchi (Ladakh).

N'India, onde suel llamase ríu Sind, escurre al traviés del estáu de Jammu y Caxmir, na rexón Ladakh, xusto al sur del cordal del Karakoram. En pasando poles pequeñu localidá de Nyoma (1.350 hab.[3]) y Upshi (165 hab.). A partir d'equí la carreteera NH-21 acompaña al ríu, que llega a una zona na qu'hai bastantes monesterios, como los de Stakna, Mashro, Thikse y Shey, y llega a Leh (27.513 hab. en 2001), l'antigua capital del reinu de Ladakh. Nel valle una nueva carretera acompaña al ríu, la NH-1D, y llueu llega a Phey (331 hab.). Recibe dempués pola esquierda al primeru de los sos afluentes d'importancia, el ríu Zanskar. Sigue poles pequeñu aldegues de Nimu, Alchi y Tingmosgang y nesta zona'l Indo bordia pel norte'l gran Parque Nacional Hemit, con 4400 km², el mayor parque indiu, establecíu en 1981. En calteniendo la dirección noroeste, sale d'India ya ingresa en Pakistán.

Cursu en Pakistán[editar | editar la fonte]

El Indo vistu dende la carretera del Karakórum.
El fuerte de Attock, a veres del Indo.
El Indo enagües embaxo de Hyderabad.

Al poco d'entrar en Pakistán, na rexón del Baltistán, na provincia de Gilgit-Baltistán, recibe pola esquierda, procedente del sur, al ríu Suru y depués, pola derecha, a los ríos Shyok (550 km) y al Shigar (62 km), en que la so confluencia ta la pequeña ciudá de Skardu (unos 30.000 hab. en 2000), que cunta con un pequeñu aeropuertu bien usáu polos aficionaos al trekking. Sigue en dirección noroeste y vuélvese escontra'l sur, xusto al recibir, pola derecha, al ríu Gilgit (450 km). Dende equí sigue'l valle la N-35 (que llega dende'l valle del Gilgit), conocida como carretera del Karakórum, que conecta la ciudá china de Kashgar cola capital pakistaní, Islamabad (con un percorríu de 1.200 km). Bordia pel norte'l Nanga Parbat, escurriendo ente xigantescos gargüelos, de 4.500-5.200 m de fondura.

Pasa por Chilas y al poco llégase a un llugar onde s'empecipió n'ochobre de 2011 la construcción o la presa de Diamer-Bhasha, que va tener una potencia instalada de 4500 MW, asitiada casi na frontera d'India. Llega dempués un curtiu tramu, ente Dudishaj y Sazin nel que'l ríu señala la frontera ente Gilgit-Baltistán y Jaiber Pastunjuá (Khyber Pakhtunkhwa).

Recibe dempués al pequeñu ríu Kondia, pola derecha, y algama la localidá de Dassu, Palas y Besha. Algámase depués la llarga cola del banzáu de Tarbela (con una superficie de 250 km² y un llargor d'unos 60-70 km), que tamién recibe les agües de los ríos Dor y Siran. La presa, construyida ente 1968 y 1974, contribúi al control de los hinchentes, a la regación y a la xeneración hidroeléctrica (3478 MW). Xusto dempués de la presa'l ríu sale de los montes ya ingresa nes amplies enllanaes del Panyab, ente les les importantes ciudaes de Peshawar y Rawalpindi. Sigue un pequeñu tramu nel qu'el so cursu estremar en munchos ramales, enxareyaos y cambiantes, con bastantes pequeñes islles ente ellos. Dende equí y mientres un bon tramu, el Indo va ser la llende ente les provincies de Pastunjua Jáiber y la del Panyab, al este. El ríu Kabul (700 km) xúnese-y aína, pola derecha, cerca de la localidá de Attock (69 588 hab. en 1998).

Sigue'l so camín poles enllanaes del Panyab en dirección xeneral sur, recibiendo ríos per dambes marxes, como'l Kohat Toi (derecha). Pasa pela históricu ciudá de Makhad, dempués recibe al ríu Soan (250 km), pola esquierda, y llega a Mari. Sigue agües embaxo por Dera Ismail Khan (109.686 hab., est. en 2009) y recibe, pola derecha, al ríu Gumal (400 km), y dempués, pola esquierda, daqué enantes de llegar a la ciudá de Mithankot al más importante de los sos afluentes, el ríu Panijnad, un curtiu ríu de solu 71 km que lleva les agües de los cinco ríos del Panyab (ta formáu pola confluencia de dos llargos ríos: el ríu Chenab (1.242 km) —colos sos subafluentes el ríu Jhelam (740 km) y el ríu Ravi (725 km)— y el ríu Sutlej (1.370 km) —col so subafluente el ríu Beas, 470 km). Más allá d'esta confluencia, el ríu foi llamáu dalguna vegada río Satnad (Sat = siete, Nadi = ríu), yá que lleva nesi momentu les agües del Kabul, del Indo y de los cinco ríos del Panyab.

Algama dempués la presa de Guddu, construyida ente 1957-62 pal control del Indo, xusto na frontera cola provincia de Sind. Sigue por Rohri (224.362 hab. en 2002), Sanghar y llega a una nueva presa, la de Sukkur, construyida ente 1923-32, pal riego y control de los hinchentes, cerca de la homónima ciudá de Sukkur (493.438 hab.). Pasa dempués por Larkana (456.544 hab.) y mui cerca de les ruines de Mohenjo-Daro. Sigue por Sehwan (35.264 hab.), al llau del llagu Enllordiar, un banzáu construyíu nos años 1930 d'ente 350-520 km² alimentáu por dos canales derivaes del Indo. Llega dempués a Jamshoro y a la ciudá de Hyderabad (1.578.367 hab.), la ciudá más poblada de too el so cursu. Pasa cerca del llagu Keenjhar y termina nun gran delta al este de Thatta.

La zona del delta del Indo ta considerada como una de les rexones ecolóxiques más importantes del planeta. Nesti ríu puede atopase una especie única de delfín, el delfín del ríu Indo (Platanista minor), especie bien paecida a la qu'habita nel ríu Ganges. Según un censu efectuáu nel 2001 había un total de 1.100 exemplares vivos d'esti cetáceu.

El Indo ye unu de los pocos ríos del mundu qu'esperimenten el fenómenu del macareo. El sistema del Indo ye en gran parte alimentáu poles nieves y los glaciares de los cordales tibetanos del Himalaya, Karakorum y Hindu Kush; de les agües del estáu indiu de Jammu y Caxmir y de les de les Árees del Norte de Pakistán, respectivamente. El caudal del ríu ta determináu tamién poles estaciones del añu —menguando enforma pel hibiernu y esperimentando hinchentes de les sos veres nos meses del monzón, de xunetu a setiembre. Tamién hai evidencies de cambeos constantes nel cursu del ríu dende la prehistoria —esviar escontra l'oeste dende la desaguada nel Rann de Kutch y al pie de les praderíes de Banni dempués del terremotu de 1816.[4][5]

Principales afluentes[editar | editar la fonte]

Los principales afluentes del ríu Indo, en dirección enagües embaxo, son los siguientes:

  • ríu Zanskar, pela marxe esquierda, el primer afluente d'importancia;
  • ríu Shyok (550 km), pela marxe derecha;
  • ríu Shigar (62 km), pela marxe derecha, que desagua na ciudá de Skardu;
  • ríu Gilgit (450 km), pela marxe derecha, colos sos afluentes el Ghizar y el Hunza;
  • ríu Kabul (pa los griegos Cofen,[6]700 km), , pela marxe derecha, colos sos afluentes el Kunar (Choaspes[6]) y el Swat (Suastos[6]);
  • ríu Sohan o Soan (250 km), pela marxe esquierda;
  • ríu Tochi, pela marxe esquierda;
  • ríu Gumal (400 km), pela marxe derecha, colos sos afluentes el Kundar y el Zhob;
  • ríu Panijnad, pela marxe esquierda, un curtiu ríu de solu 71 km, formáu pola confluencia de dos llargos ríos:

Otros afluentes menos importantes son los ríos Tanubal, Nagar, Astor, Balram, Dras, Ghizar y Kurram.

Xeoloxía[editar | editar la fonte]

El ríu Indo alimenta l'abanicu submarín del Indo, que ye'l segundu cuerpu sedimentariu de la Tierra, con unos 5 millones de km³ de material erosionado de los montes. Los estudios de los sedimentos nel modernu ríu indiquen que los montes del Karakorum, nel norte de Pakistán, son la fonte más importante de material, siendo l'Himalaya la siguiente mayor contribución, na so mayoría al traviés de los grandes ríos del Panyab (esto ye, el Jhelum, el Chenab, el Ravi, el Sutlej y el Beas). L'analís de los sedimentos del mar de Omán demostró que fai más de cinco millones d'años, el Indo nun taba conectáu colos ríos del Panyab que fluyíen nel so llugar escontra l'este nel Ganges y que fueron prindaos más tarde.[7] Trabayos pioneros amosaron que'l sable y el llimu del oeste del Tíbet, llevaben llegando al mar Arábigu dende faía 45 millones d'años, lo qu'implicaría la esistencia d'un antiguu ríu Indo, nesi momentu.[8] El delta d'esti proto-ríu Indo foi darréu atopáu na cuenca de Katawaz, na frontera ente Afganistán y Pakistán. El Indo, acordies con l'antigua Rigveda, yera'l Saraswati que fluyía dende l'Himalaya al traviés de Pakistán escontra'l mar Arábigu.

Na rexón de Nanga Parbat, les cantidaes masives d'erosión causaes pel ríu Indo, que siguieron a la captura y l'esviadura al traviés d'esta área, piénsase qu'acarretaron roques de la corteza media ya inferior a la superficie.[9]

Vida natural[editar | editar la fonte]

Ponte sobre'l Indo en Pakistán

Los relatos sobre'l valle del Indo dende los tiempos de la campaña d'Alejandro indiquen qu'había una cobertoria forestal saludable na rexón, que reculó considerablemente. L'emperador mogol Babur escribió nes sos memories (el Baburnama) qu'atopó rinocerontes nes sos riberes. L'amplia deforestación y l'interferencia humana na ecoloxía de les llombes Shivalik dio llugar a un marcáu deterioru de la vexetación y de les condiciones de crecedera. Les rexones del valle del Indo son agora grebes con escasa vexetación. L'agricultura sofitar en gran parte por cuenta de les obres de regación.

El ciegu delfín del ríu Indo (Platanista gangetica minor) ye una subespecie de delfín que namái s'atopen nel ríu, anque d'antiguo tamién apaecíen nos sos afluentes. El Fondu Mundial pa la Naturaleza diz que ye unu de los cetáceos más amenaciaos, con namái unos 1.000 especímenes.[10]

El pexe palla del ríu (Hilsa) ye una delicia pa les persones que viven a lo llargo del ríu. La población de pexes nel ríu ye moderadamente alta, siendo Sukkur, Thatta y Kotri los principales centros pesqueros, toos nel cursu inferior de Sindh. Sicasí, les preses y el riego fixeron de la piscicultura una actividá económica importante. El gran delta, asitiáu al sureste de Karachi, foi reconocíu polos conservacionistas como una de les rexones ecolóxiques más importantes del mundu. Equí'l ríu convertir en banzaos, regueros y regatos y alcuéntrase col mar en niveles superficiales. Los pexes marinos atópense equí a esgaya, incluyendo reinetas y camarones.

Economía[editar | editar la fonte]

El Indus ye'l provisor más importante de recursos hídricos pa les enllanaes del el Panyab y de Sindh, que constitúin la columna vertebral de l'agricultura y la producción d'alimentos en Pakistán. El ríu ye especialmente críticu cuando l'agua ye escasa na parte baxa del valle del Indo. Construyir por vegada primer canales de riego polos pobladores de la civilización del valle del Indo y, más tarde, polos inxenieros del imperiu Kushan y del imperiu mogol. La moderna regación foi introducida pola Compañía Británica de les Indies Orientales en 1850, construyendo nueves canales y reparando les antigües canales. Los británicos supervisaron la construcción d'una de les redes de riego más complexes del mundu. La presa de Guddu tien 1.350 m de llargu, irrigando los distritos de Sukkur, Jacobabad, Larkana y Kalat. La presa de Sukkur sirve a más de 20.000 km².

Dempués de la independencia de Pakistán, roblar en 1960 ente India y Pakistán un tratáu sobre'l control de les agües, garantizando que Pakistán recibiría l'agua del ríu Indo y los sos dos afluentes occidentales, el Jhelum y el Chenab, con independencia del control enagües enriba de la India.[11] El Proxecto Cuenca del Indo consistió principalmente na construcción de dos banzaos principales, la presa de Mangla, construyida nel ríu Jhelum, y la presa de Tarbela, construyíu sobre'l ríu Indo, xuntu con preses subsidiarias.[12]L'Autoridá pal Desenvolvimientu de l'Agua y l'Enerxía de Pakistán» (Pakistan Water and Power Development Authority) entamó la construcción de la canal d'enllaz del Chashma-Jhelum —que xune les agües del Indo y del Jhelum—, ampliando'l suministros d'agua a les rexones de Bahawalpur y Multen. Pakistán constrúi la presa de Tarbela, cerca de Rawalpindi —de 2.743 m de llargu y 143 m d'altu, con un llargu banzáu d'unos 80 km. La presa de Kotri, cerca de Hyderabad, tien 915 m de llargu y ufierta un suministru adicional a Karachi. La presa Taunsa, cerca de Dera Ghazi Khan, produz 100.000 quilovatios d'electricidá. La gran vinculación de los afluentes col Indo ayudó a espublizar los recursos hídricos nel valle de Peshawar, nel Jaiber Pastunjuá. L'amplia regación y los proyectos de preses constitúin la base pa les grandes producciones pakistaníes de cultivos como'l algodón, la caña d'azucre y el trigu. Les preses tamién xeneren electricidá pa la industria pesao y los centros urbanos.

Pobladores[editar | editar la fonte]

Los habitantes de les rexones que traviesa'l ríu Indo son diversos n'etnia, relixón, oríxenes nacionales y llingüísticos. Nel cursu norte del ríu, nel estáu indiu de Jammu y Caxmir, vive'l pueblu budista de Ladakh, de valores tibetanos, y los dards de la familia indo-ariu o dárdica, que practiquen el budismu y el islamismu. Depués báxase en Baltistán, nel norte de Pakistán, pasando pela principal ciudá de Balti, Skardu. A midida que sigue al traviés de Pakistán, el Indo forma una frontera distintiva de etnicidad y cultures: na ribera occidental la población ye mayoritariamente pastún, baluchí, y d'otros iranios de valores, con estrechos llazos culturales, económicos y étnicos col este d'Afganistán y partes d'Irán; les riberes orientales tán en gran parte poblaes por pueblos indoarios, como los panyabís y los sindhis. Nel norte del Panyab y en Jaibér Pastunjuá, conviven tribus d'etnia pastún con pueblos dardic nes llombes (Khowar, Kalash, Shina, etc.), burushos (nel valle de Hunza), y panyabís. Na provincia de Sindh, formen les poblaciones locales pueblos de tradición sindhi. Na ribera occidental del ríu viven los baluchis y los pueblos pastunes del Baluchistán.

Problemes modernos[editar | editar la fonte]

Imaxe en falsu color de los hinchentes a lo llargo del ríu.

El Indo ye un recursu estratéxicu vital pa la economía y sociedá de Pakistán. Dempués de la independencia d'India y Pakistán en 1947, l'usu de les agües del Indo y de los sos cinco afluentes orientales convertir nuna gran disputa ente dambes naciones. Les canales de riego del valle de Sutlej y de Bari Doab fueron estremaos -coles canales escurriendo sobremanera en Pakistán y les preses de cabecera na India qu'atayaben el suministru en delles partes de Pakistán. La esmolición pola construcción n'India de grandes preses en diversos ríos del Panyab, que podríen socavar el suministru fluyíu a Pakistán, según la posibilidá de que la India pudiera esviar los ríos na dómina de la guerra, causó consternación política en Pakistán.Tres la celebración de conversaciones diplomátiques cola mediación del Bancu Mundial, India y Pakistán roblaron en 1960 el Tratáu de les Agües del Indo. Esti tratáu dio a la India'l control de los trés ríos más orientales del Panyab, el Sutlesh, el Beas y el Ravi, ente que Pakistán llogró'l control de los trés ríos occidentales, el Jhelum, el Chenab y el Indo. India caltuvo'l derechu d'usu de los ríos occidentales salvu pa proyectos de riego. (Vease'l discutiniu sobre una recién apuesta sobre un proyectu hidroeléctricu nel Chenab (non del Indo), conocíu como'l Proyectu Baglihar).

Les pelegrinación hindús a los llugares sagraos alcontraos a veres del ríu fueron una fonte de conflictu cola población local de Caxmir, que se quexen de la invasión de les sos tierres tradicionales por nacionalistes hindús de les partes más fondes de la India.

Esisten esmoliciones de que la deforestación estensiva, la contaminación industrial y el calentamientu global tán afectando a la vexetación y a la fauna del delta del Indo, según tamién a la producción agrícola. Tamién esiste la esmolición de qu'el Indo puede tar camudando'l so cursu escontra l'oeste, anque esa progresión yá asocede dende va sieglos. En numberoses ocasiones, la obstrucción de sedimentos por cuenta de un mal caltenimientu de les canales afectó a la producción agrícola y a la vexetación. Amás, el calor estremo causó que l'agua se evapore, dexando depósitos de sal que faen les tierres inútiles pal cultivu.

Apocayá, India entamó la construcción de preses nel ríu, en violación del Tratáu de les Agües del Indo, lo qu'amenorga'l caudal en Pakistán y causó que Pakistán llevara l'asuntu a los tribunales internacionales d'arbitraxe. Esto enterrió les relaciones ente dambos países.

Efectos del cambéu climáticu nel ríu[editar | editar la fonte]

La pandu tibetanu tien la tercera mayor reserva de xelu del mundu. Qin Dahe, antiguu xefe de l'Alministración Meteorolóxica de China, dixo que'l recién ritmu rápidu de la fusión y l'aumentu de les temperatures sería bonu pa l'agricultura y el turismu nel curtiu plazu, pero emitió una fuerte alvertencia:

Cquote1.svg Les temperatures tán aumentando cuatro veces más rápidu que n'otres partes de China, y los glaciares tibetanos tán retirándose a una velocidá mayor qu'en cualesquier otra parte del mundu... Al curtiu plazu, esto va faer que los llagos espándanse y causen hinchentes y ádenes de folla. A la llarga, los glaciares constitúin elementos vitales del ríu Indo. Una vegada que sumen, los suministros d'agua en Pakistán van tar en peligru.
[13]Cquote2.svg

Cquote1.svg Hai [sic] datos insuficientes pa dicir lo que va asoceder hasta'l Indo —diz David Grey, asesor senior de l'agua del Bancu Mundial nel sur d'Asia—. "Pero toos tenemos medranes bien desagradables de que'l caudal del Indo podría trate seriamente, seriamente afectáu pol destemple de los glaciares de resultes del cambéu climático y amenorgar seique nun 50% —. Agora, ¿qué significa eso pa una población que vive nun desiertu [onde], ensin el ríu, nun habría vida? Nun sé la respuesta a esa entruga —diz —. Pero tenemos que tar esmolecíos por eso. Fondamente, fondamente esmolecíos.

[14]

Cquote2.svg

Hinchentes de 2010[editar | editar la fonte]

Árees afectaes el 26 d'agostu de, 2010
Artículu principal: Hinchentes en Pakistán de 2010

En xunetu de 2010, tres unes fuertes y anormales agües del monzón, el ríu Indo alzóse percima de les sos veres y empezó a anubrir los terrenes próximos. L'agua siguió mientres los siguientes dos meses, afarando grandes árees de Pakistán. En Sindh, el Indo enchióse cerca de Sukkur el 8 d'agostu, anubriendo l'aldega de Mor Khan Jatoi.[15] A principios d'agostu, el mayor hinchente mover escontra'l sur a lo llargo del Indo dende les rexones del norte gravemente afectaes pel oeste del Panyab, onde se destruyeron a lo menos 570.000 hectárees de tierres de cultivu, y la sureña provincia de Sindh.[16] En septiembre de 2010, más de dos mil persones morrieren[17] y más d'un millón de llares fueron destruyíos desque empezó l'hinchente.[18]

Ver tamién[editar | editar la fonte]

richard ye grande

Referencies[editar | editar la fonte]

  1. Henry Yule: «India, Indies», en Hobson-Jobson: A glossary of colloquial Anglu-Indian words and phrases, and of kindred terms, etymological, historical, geographical and discursive. Editáu por William Crooke. Londres: J. Murray, 1903.
  2. 2,0 2,1 Albinia (2008), pag. 307.
  3. Toles poblaciones que se citen nesti artículu referir a la población envalorada nel añu 2010.
  4. 70% of cattle-breeders desert Banni; by Narandas Thacker, TNN, 14 February 2002; The Times of India
  5. Lost and forgotten: grasslands and pastoralists of Gujarat; by Charul Bharwada and Vinay Mahajan; The forsaken drylands; a symposium on some of India's most invisible people; Seminar; New Delhi; 2006; NUMB 564, pages 35-39; ISSN 0037-1947, Listed at the British Library Online
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 6,5 6,6 J.G. Droysen, Geschichte Alexanders der Grossen, 1833
  7. Clift; Blusztajn, Jerzy (15 d'avientu de 2005). «Reorganization of the western Himalayan river system after five million years ago». Nature 438. doi:10.1038/nature04379. PMID 16355221. 
  8. Clift; Shimizu, N.; Layne, G.D.; Blusztajn, J.S.; Gaedicke, C.; Schlüter, H.-O.; Clark, M.K.; and Amjad, S. (August). «Development of the Indus Fan and its significance for the erosional history of the Western Himalaya and Karakoram». GSA Bulletin 113. doi:10.1130/0016-7606(2001)113<1039:DOTIFA>2.0.CO;2. 
  9. «Crustal reworking at Nanga Parbat, Pakistan: Metamorphic consequences of thermal-mechanical coupling facilitated by erosion». Tectonics 20. October. doi:10.1029/2000TC001243. 
  10. [1]
  11. «Tarabela Dam». www.structurae.the cat in the hat. Consultáu'l 9 de xunetu de 2007.
  12. «Indus Basin Project». Encyclopedia Britannica. Consultáu'l 9 de xunetu de 2007.
  13. Global warming benefits to Tibet: Chinese official. Reported 18 August 2009.
  14. Pulitzercenter.org
  15. Asia flooding plunges millions into misery. 8 d'agostu de 2010. Archivado del original el 4 de setiembre de 2010. http://web.archive.org/web/20100904101109/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5jLQ5AssQ1MzPfWcFQRV8ZeJhjctQD9HFBA400. Consultáu el 8 d'agostu de 2010. 
  16. Pakistan issues flooding 'rede alert' for Sindh province. British Broadcasting Corporation. 7 d'agostu de 2010. http://www.bbc.co.uk/news/world-south-asia-10900947. Consultáu el 7 d'agostu de 2010. 
  17. BBC News - Pakistan floods: World Bank to lend $900m for recovery. bbc.co.uk. 17 d'agostu de 2010. http://www.bbc.co.uk/news/world-south-asia-10994989. Consultáu el 24 d'agostu de 2010. 
  18. BBC News - Millions of Pakistan children at risk of flood diseases. bbc.co.uk. 16 d'agostu de 2010. http://www.bbc.co.uk/news/world-south-asia-10984477. Consultáu el 24 d'agostu de 2010. 

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]


Río Indo