Henry Fonda

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Henry Fonda
Henry Fonda enlisting in United States Navy, 1942.jpg
Vida
Nacimientu Grand Island16 de mayu de 1905
Nacionalidá Estauxunidense
Fallecimientu

Los Ángeles12 d'agostu de 1982

(77 años)
Familia
Casáu/ada con Margaret Sullavan  (1931 -  1933)
Frances Ford Seymour  (1936 -  1950)
Susan Blanchard  (1950 -  1956)
Afdera Franchetti  (1957 -  1961)
Fíos/es
Estudios
Estudios Universidad de Minnesota
Llingües inglés
Oficiu
Oficiu actor de televisión, actor de cine, oficial naval, apicultor, guionista y actor de teatru
Premios
Nominaciones
Serviciu militar
Cuerpu militar Armada de los Estaos Xuníos
Lluchó en Segunda Guerra Mundial
Creencies
Partíu políticu Partíu Demócrata de los Estaos Xuníos
IMDb nm0000020
Cambiar los datos en Wikidata

Henry Jaynes Fonda (* 16 de mayu de 1905, Grand Island, Nebraska – † 12 d'agostu de 1982, Los Angeles, California) foi un actor de cine y teatru estauxunidense, ganador de los premios Óscar, Globu d'Oru, BAFTA y Tony. En 1999, Henry Fonda foi nomáu pol American Film Institute como la sesta mayor estrella masculina na hestoria de Hollywood.[ensin referencies]

Biografía[editar | editar la fonte]

El cineasta John Ford, cuando nuna entrevista preguntóse-y qué yera'l cine pa él, contestó: "¿Usté vio caminar a Henry Fonda? Pos eso ye'l cine".

Esta frase valdría pa resumir la carrera de Fonda, unu d'esos mitos del cine que se fueron forxando a base de talentu puro y trabayu. Henry Jaynes Fonda nació'l 16 de mayu de 1905 en Grand Island (Nebraska), nel senu d'una familia d'orixe italianu. En terminando la so educación secundaria trabayó como "mozu pa tou" nuna oficina y, nesi periodu, empezó a coquetear cola interpretación. Nuna entrevista publicada nel númberu 175 de la revista Filme Ideal de 1965, l'actor aseguró:

"Nun puedo esplicar cómo aporté a actor, la mio ambición nunca foi ser actor de cine. Nin siquier quería ser actor, enxamás pensé en selo, pero onde m'asocedió la idea foi nel teatru. Vi emburriáu al escenariu nun pequeñu teatru de Nebraska (...). Yo nun quería faer nada d'aquello, pero una amiga de la mio familia, Dorothy Brando (que depués tendría un fíu llamáu Marlon), dirixía viviegamente'l pequeñu teatru y, lliteralmente, llanzóme al escenariu."

Cuando "Hank" –como-y conocíen el so amigos– entendió que la interpretación podía ser un oficiu, decidió treslladase a Nueva York. En participando en numberoses obres de Broadway la so gran oportunidá llegó-y en 1934, al protagonizar la obra The Farmer Takes a Wife. L'ésitu foi tal que la Fox decidió afaela a la pantalla (Contrastes de Victor Fleming, 1935) y faer a Fonda un contratu de llarga duración.

"De secute atopé con que m'ufiertaben tanto dineru por faer una película que, anque nun tenía nengún interés nello, pensé que sería estúpidu nun aceptar. Asina atopé convertíu n'actor de cine."

La flechada ente la cámara y la cara de Fonda –de ciudadanu honráu al que lo único que paez importar -y ye nun perder la dignidá– foi inmediatu. Esti aspeutu d'el so mirada definir meyor que naide Peter Bogdanovich: "Cuando Henry Fonda diz daqué, crear... Ésta ye una cualidá de les verdaderes estrelles y naide tener más que Fonda."

De 1935 a 1981, Fonda desenvolvió una de les carreres más prolífiques (113 películes protagonizaes) y esitoses de la hestoria del cine. El direutores se lo rifaban por que trabayara a los sos ordes y él facer cola mayor naturalidá, como si actuar fuera un sestu sentíu. Empezóse-y a conocer col llamatu de "One-Take Fonda" (Una Toma Fonda), cuidao que consiguía al intre bordar el so papel, ensin precisar repitir decenes de vegaes tomar. Nos sos primeros años demostró la so valía en títulos como El camín del pinu solitariu de Henry Hathaway (1936), Namái se vive una vegada de Fritz Lang (1937), Jezabel de William Wyler (1938), Tierra de coraxosos de Henry King (1939), El mozu Lincoln (1939) y Corazones indomables (1939), éstes últimes empobinaes por John Ford.

La década de los cuarenta foi la consagración absoluta, gracies ente otres a Les uves de la roxura (1940), de nuevu a les ordes de John Ford, y pola que recibió la so primer nominación al Óscar. La vida de dambos nesa dómina foi en paralelu, collaborando amás en Pasión de los fuertes (1946), El fuxitivu (1947) y Fort Apache (1948). La segunda nominación al Óscar consiguir por Doce homes ensin piedá de Sidney Lumet (1957).

Tamién trabayó al pie de otros munchos cineastes de sonadía, como King Vidor en Guerra y paz (1956), Alfred Hitchcock en Falsu culpable (1957), Edward Dmytryk en L'home de les pistoles d'oru (1959), Otto Preminger en Torbonada sobre Washington (1962), Sergio Leone en Hasta que llegó la so hora (1968), y Joseph L. Mankiewicz en El día de los tramposos (1970).

En 1980 concedióse-y el Óscar honoríficu por tola so carrera y, un añu dempués, recibió la estauína al meyor actor por Nel estanque doráu de Mark Rydell (1981), na qu'actuó xuntu a Katharine Hepburn y la so fía Jane Fonda. Al poco tiempu, el 12 d'agostu de 1982, morría en Los Angeles.

"Fui condenadamente afortunáu por convertime n'actor. Actuar pa mi ye poneme una mázcara. La peor tortura que puede asocedeme ye nun tener una mázcara tres la que despintame."

Filmografía[editar | editar la fonte]

Premios[editar | editar la fonte]

Premiu Óscar
Añu Categoría Película Resultáu
1981 Meyor actor On Golden Pond Ganador
1980 Óscar honoríficu Ganador
1957 Meyor película 12 Angry Men Nomáu
1940 Meyor actor The Grapes of Wrath Nomáu
Premio Globo d'Oru {|

class="wikitable" |- ! Añu || Categoría || Película || Resultáu |- |1981||Meyor actor - Drama||On Golden Pond||Ganador |- |1981||colspan=2|Premiu Cecil B. DeMille ||Ganador |- |}

Premios BAFTA
Añu Categoría Película Resultáu
1957 Meyor actor 12 Angry Men Ganador

Bibliografía[editar | editar la fonte]

  • Editorial El Gran Caíd S.L. (2005). Grandes Direutores: Sergio Leone - Hasta que llegó la so hora.

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]








Henry Fonda