Falla de San Andrés

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Falla de San Andrés
Aerial-SanAndreas-CarrizoPlain.jpg
Alministración
PaísBandera de Méxicu Méxicu
Estáu federáuBandera de Durango Durango
MinaAlemania [[File:Arbcom ru editing.svg
Xeografía
Coordenaes 35°07′00″N 119°39′00″O / 35.116667°N 119.65°O / 35.116667; -119.65Coordenaes: 35°07′00″N 119°39′00″O / 35.116667°N 119.65°O / 35.116667; -119.65
Demografía
Cambiar los datos en Wikidata

La falla de San Andrés (n'inglés: San Andreas Fault) ye una falla transformante continental qu'escurre por unos 1300 km al traviés del estáu de California, n'Estaos Xuníos y Baxa California, en Méxicu. Forma la llende Teutónica de plaques teutónicu ente la placa Norteamericana y la placa del Pacíficu y el so desplazamientu relativu ye horizontal dextral (direccional derechu). Esta falla ye famosa por producir grandes y devastadores terremoto. El sistema ta compuestu por numberoses falles o segmentos. El sistema de falles de San Andrés termina nel golfu de California.

El deslizamiento llateral midíu nel sector central de la falla ye d'unos 25 mm/añu, ente que n'otros, más alloñaos de la mesma, llega a los 30 mm/añu, lo que podría indicar una acumuladura de deformación elástica na zona de la falla.[1]

Considérase que la península de Baxa California formar pola actividá d'esta falla. Este mesmu procesu ta moviendo a la ciudá de Los Angeles en direición escontra la badea de San Francisco (dambes tán en llaos distintos de la falla), averándoles a una velocidá d'unos 4,5 cm per añu. Esti movimientu ye tan lentu que nun puede ser percibíu a escala humana, pero causó numberosos daños a obres d'inxeniería como acueductos, carreteres y ranchos.

Debíu al movimientu de la placa del Pacíficu, qu'enfusa pol golfu de California y escontra el norte de la falla de San Andrés, nos próximos 50 000 años la península de Baxa California va mover escontra'l norte, dixebrándose de Méxicu y convirtiéndose nuna isla. Calcúlase que va llegar frente a Alaska nunos 50 millones d'años.

La falla de San Andrés pertenez al Cinturón de Fueu del Pacíficu, una zona d'elevada actividá sísmica y volcánica productu de les zones de subducción que toma, pero los sismos d'esta zona tamién son productu de numberoses falles de tresformamientu, San Andrés ye una d'elles.

Actividá teutónica recién[editar | editar la fonte]

Situación xeográfica de la falla de San Andrés.

De resultes d'esta falla aníciense numberosos terremotos, socediendo dalgunos de considerable magnitú como los de 1857, estendiéndose dende Parkfield (en:) hasta El Caxón (magnitú envalorada: 8,0); el de San Francisco de 1906 (magnitú envalorada: 7,8); el terremotu de Llomba Prieta de 1989, cerca de Santa Cruz, California (magnitú: 7,1), El Centru en 1940, en Baxa California, en Méxicu el 4 d'abril de 2010 (magnitú 7,2), San Francisco el 24 d'agostu de 2014 (magnitú 6.1) y el más recién en Baxa California, Méxicu el 13 de setiembre de 2015 (magnitú 6,6).

El vienres 8 de febreru de 2008 hubo un temblón de magnitú 5,4 na esguila de Richter a les 11:40 p.m. que tuvo llugar en Mexicali, Baxa California. El llunes 11 de febreru de 2008 a les 10:29 a.m., otru sismo d'una magnitú de 5,0 tuvo llugar en Mexicali, Baxa California, sobre'l volcán Cerro Prieto, cerca de la falla de San Andrés. Darréu esi día a les 20:32 otru sismo de 5,1 na mesma falla de Cerro Prieto, con aprosimao 600 retruques cercanos a la ciudá de Mexicali, Baxa California ente los díes 8 y 22 de febreru de 2008. El postreru sismo fuerte foi de 5,7 na escala de Richter con epicentru cerca del conocíu volcán.

El martes 29 de xunetu de 2008 un sismo de 5,4 na esguila de Richter solmenó la ciudá de Los Angeles a les 11:47 a.m., catalogáu pol serviciu de xeografía como de magnitú moderada.

El domingu 10 d'ochobre de 2009, a les 11:59 hores, rexistróse un sismo de 6,9 na escala de Richter. Dexóse sentir en llugares como Culiacán y Los Mochis, La Paz, y otros llugares de la rexón. El miércoles 30 d'avientu del mesmu añu, rexistróse un sismo de 5,9 na escala de Richter na ciudá de Mexicali, Baxa California, que duró aprosimao 35 segundos y sintióse nes ciudaes de Mexicali, Tecate, Tijuana, Rosarito, Ancón (Baxa California), Calexico, El Centru (California) y San Luis Río Coloráu (Sonora). El mesmu día rexistróse un retruque de 5,1 na escala de Richter nes cercaníes de Mexicali ensin rexistrase daños nin perdes materiales.

El domingu 4 d'abril de 2010 el Terremotu de Baxa California de 7,2 na escala sismolóxica de Richter con epicentru alcontráu nel pobláu Guadalupe Victoria azotó fuertemente a la rexón de Baxa California y Sonora dexando un saldu de 4 persones muertes y 182 mancaos, el sismo fíxose sentir en delles ciudaes de Méxicu y Estaos Xuníos como Los Angeles, Salinas, San Diego, Calexico, Moreno y otres más, amás en Méxicu sentir con mayor intensidá en Mexicali, San Luis Río Coloráu, Ancón, Tijuana, Rosarito, Tecate, Golfu de Santa Clara y Puertu Peñascu.

Unu de los más recién tuvo llugar el 17 d'agostu de 2015 na ciudá de San Francisco, con una magnitú de 6,1 n'escala de Richter. Esti sismo nun foi tan devastador como nos anteriores y afortunadamente solo hubo daños materiales. Y otru con una magnitú de 6,6 na escala de Richter, el 13 de setiembre de 2015 en Baxa California, Méxicu. Nun produció daños materiales nin víctimes, sola llerza na población.

El Xueves 8 d'avientu de 2016, rexístrase un terremotu esguila 6.4 na mariña oeste de California, ensin dexar daños materiales nin muertes. A pesar d'ello, el Centru Xeolóxicu d'Estaos Xuníos llamó a tener precuru nes zones cercanes a les falla.

Ver tamién[editar | editar la fonte]

Referencies[editar | editar la fonte]

  1. Titus, S. J.; DeMets, Ch. y Tikoff, B. (2005) «New slip rate estimates for the creeping segment of the San Andreas fault, California». Geology, 33(3): 205-208 doi 10.1130/G21107.1

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]