Carlomagno

De Uiquipedia
Saltar a: navegación, buscar
Wikipedia:Llista d'artículos que toa Wikipedia tien que tener
Cuadru de Carlomagno pintáu por Dureru

Carlomagnu (* 2 d'abril de 747, Prüm - 814, Aquisgrán), tamién llamáu Carlos el Grande, n'alemán "Karl der Große", en francés "Charlemagne", en llatín "Carolus Magnus", foi rei de los francos (de 771 a 814), de los llombardos (de 771 a 814) ya inda'l primeru en ser coronáu emperador del Sacru Imperiu Romanu Xermánicu'l 25 d'avientu de 800.

A la muerte del so padre, Pipinu'l Breve, Carlomagno foi elleváu al tronu francu al par que'l so hermanu Carlomán, que morrió ceo. Asina quedó como únicu señor del Reinu Francu.

No que cinca a la política esterior espardió les sos fronteres d'un mou agresivu, polo qu'entró en guerra colos llombardos. Tamién tentó llevar la guerra a los árabes qu'ocupaben la Península Ibérica, pero solo foi quien a creyar la Marca Hispánica nel norte de Cataluña. N'Alemaña sometió a los saxones y n'Hungría destruyó a los ávaros.

El 25 d'avientu del añu 800 el Papa Lleón III coronólu en Roma Emperador d'Occidente, sola fórmula "Romanum gubernans Imperium". Acabante coronáu empeoraron les rellaciones col Imperiu Bizantinu.

Dende la so muerte en 814 el so sucesor Lludovicu Píu nun foi quien a contener la desintegración del Imperiu Carolinxu, dividíu pa siempre pol Tratáu de Verdún en 843.

N'azul el reinu heredáu del so pá, en naranxa les sos conquistes, n'amariellu territorios vasallos