Vela X-1

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Vela X-1
HD 77581
Constelación Vela
Ascensión reuta α 09h 02min 06,86s
Declinación δ -40º 33’ 16,9’’
Distancia 6500 años lluz (aprox)
Magnitú visual +6,93
Magnitú absoluta ?
Lluminosidá ?
Masa 23 soles
Radiu 30 soles
Tipu espectral B0Ia
Velocidá radial -1 km/s

Vela X-1 (Vel X-1) ye un sistema binariu compuestu por un púlsar —una estrella de neutrones— y una estrella masiva, formando una binaria de rayos X d'alta masa. Ta asitiada nel senu de la constelación de Vela, siendo la so fonte más brillosa de rayos X. La estrella acompañante, HD 77581 (SAO 220767 / HIP 44368),[1] ye relativamente brillosu —magnitú aparente +6,93—, siendo conocida dende fai más d'un sieglu. Sicasí, la so naturaleza como binaria de rayos X foi revelada muncho más tarde, nos alboreceres de la astronomía de rayos X. Vela X-1 afayóse como fonte de rayos X pol satélite artificial Uhuru en 1971.[2]

Componentes del sistema[editar | editar la fonte]

HD 77581 ye una superxigante azul de tipu espectral B0Ia que s'atopa a una distancia averada de 2 kiloparsecs, unos 6.500 años lluz. El so diámetru ye 30 vegaes más grande qu'el del Sol y tien una masa de 23 mases solares.[3] La separación ente la superxigante y l'estrella de neutrones ye de namái 1,7 vegaes el radiu de la primera,[3] siendo'l periodu orbital de 8.964 díes. Cuando la superxigante pasa per delantre de la estrella de neutrones produz un eclís na emisión de rayos X d'unos dos díes de duración. El par constitúi una binaria eclipsante recibiendo la denominación d'estrella variable GP Velorum;[1] coles mesmes, la superxigante ye una variable Alfa Cygni.[4]

La emisión de rayos X per parte del púlsar xenerar pola captura y acrecimientu de materia procedente del vientu estelar de la estrella superxigante. La masa de la estrella de neutrones ye de siquier 1,88 ± 0,13 mases solares.[5] El so periodu de rotación ye de cerca de 283 s, fluctuando de manera errática en redol a esti valor. Esta elevada cifra pal periodu de rotación d'un púlsar ye característicu de binaries de rayos X d'alta masa; la materia acrecida pol oxetu compactu, proveniente del vientu estelar de l'acompañante, nun apurre momentu cinéticu al púlsar y, poro, nun dexa acelerar la so rotación.

Vela X-1 presenta un marcáu interés nel estudiu de les estrelles de neutrones, yá que la so masa puede ser evaluada d'una manera relativamente fiable, siendo una de les más altes conocíes —cerca de 1,7 mases solares. Ello dexó escluyir ciertos modelos de la estructura interna n'estrelles de neutrones, que predicen una masa máximo inferior a 1,7 mases solares.[5]


Nota: Vela X-1 nun tien de ser confundíu col radiu púlsar aislláu Vela X.

Referencies[editar | editar la fonte]

Coordenaes: Sky map 9h 2m 6.861s, -40° 33 16.896