Oriolus oriolus

De Wikipedia
Saltar a: navegación, buscar
Oriolus oriolus
Les especies d'aves con nome común en llingua asturiana márquense como COA. En casu contrariu, conséñase'l nome científicu o de la SEO.
Commons-emblem-notice.svg
 
Cirombella
Oriole 2.jpg
Estáu de caltenimientu
Preocupación menor (LC)
Esmolición menor (IUCN 3.1)[1]
Clasificación científica
Reinu: Animalia
Filu: Chordata
Clas: Aves
Orde: Passeriformes
Familia: Oriolidae
Xéneru: Oriolus
Especie: O. oriolus
(Linnaeus, 1758)
Distribución
Oriolus oriolus distribution map.png
[editar datos en Wikidata]
Güevos de Oriolus oriolus

La cirombella[2] (Oriolus oriolus) ye una especie d'ave paseriforme d'unos 25 cm, de la familia Oriolidae. Ye mesma de les rexones templaes del hemisferiu norte. Envierna nos trópicos, pa dempués emigrar a Europa y Oriente Mediu pa pasar el branu. El so nome científicu provién del llatín aurum, «doráu», «ave d'oru».

Ye un ave intelixente y esmucidizo, de vuelos rápidos y curtios ente les cañes anque algama vuelos bien altos nes sos migraciones. El so plumaxe doráu fai bien fácil confundila con rellumos solares. Constrúi los sos niales con gran velocidá, nidifica en montes con preferencia polos cursos d'agua. Son monógamos, territoriales y migratorios. Ponen davezu dos o tres güevos, pero pueden llegar a seis.

Carauterístiques[editar | editar la fonte]

Machu. Característicu con cuerpu mariellu doráu, con nala y cola negres.

Fema. Asemeyada al machu. Percima verde oliva, per debaxo, blancucia, sele rayada de colloráu escuru nel pechu; nales y cola coloraes escures col mariellu menos estendíu y menos vivu.

Mozos. Les filomenes nueves son asemeyaes a la fema, pero con picu gris ya iris pardu.

Alimentación[editar | editar la fonte]

Aliméntase principalmente de gates, camparines, arañes, moluscos; frutos.

Muda[editar | editar la fonte]

Muda postnupcial parcial, camudando plumes corporales, pequeñes cobertoras y más raramente terciaries y dalguna secundaria ente xunu y agostu. La muda postjuvenil ye tamién parcial incluyendo plumes del cuerpu, pequeñes coberteras y, dellos exemplares, les terciaries. Dambes clases d'edá tienen una muda prenupcial completa nes sos árees d'ivernada africanes, pudiendo dexar ensin camudar la secundaria.

Nome[editar | editar la fonte]

Ye orixe del nome propiu masculín Oriol en Cataluña y Oriole nel sur de Francia.

Da nome a la ciudá de Orihuela que'l so emblema ye un oriol coronáu con corona real, con nales a mediu esplegar. Trátase d'una delicada obra de plata sobredorada, llabrada y cincelada realizada pol orfebre oriolano Miguel Ruvira nel añu 1732, pa sustituyir l'anterior oriol de madera tallao y dorada que, de la mesma, sustituyía una anterior que foi raptada pol cardenal Luis de Belluga (Virrei de Valencia) cuando la ciudá capituló en favor de Felipe V y del que se desconoz el so paradoriu. Namái s'esibe públicamente'l día de la conmemoración del 17 de xunetu (Día del Páxaru).

Referencies[editar | editar la fonte]

  1. BirdLife International. «Oriolus oriolus» (inglés). Llista Roxa d'especies amenazaes de la UICN 2010.3.
  2. Bernis, F; De Juana, E; Del Hoyo, J; Fernández-Cruz, M; Ferrer, X; Sáez-Royuela, R; Sargatal, J (2009). «Nomes en castellán de les aves del mundu recomendaos pola Sociedá Española d'Ornitoloxía (Decimotercera parte: Orden Passeriformes, Familias Remizidae a Laniidae)». Ardeola 56 (1):  pp. 135-142. http://www.seo.org/wp-content/uploads/tmp/docs/vol_56_1_segundo.pdf.  Consultáu'l 4 d'abril de 2011.

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]