Cabu Juby

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Cabu Juby
ISS008-E-14676 - Lanzarote and Cape Juby.jpg
Situación
Monarquía constitucionalBandera de Marruecos Marruecos
RegionesEl Aaiún-Saguía el-Hamra
Tipu cabu
Coordenaes 27°56′52″N 12°55′24″W / 27.947777777778°N 12.923333333333°W / 27.947777777778; -12.923333333333Coordenaes: 27°56′52″N 12°55′24″W / 27.947777777778°N 12.923333333333°W / 27.947777777778; -12.923333333333
Cabu Juby is located in Marruecos
Cabu Juby
Cabu Juby
Cabu Juby (Marruecos)
Datos
Cambiar los datos en Wikidata

El cabu Juby (n'árabe, رأس جوبي, Rā's Ŷubī) ye un cabu alcontráu nel noroeste de la mariña atlántica de África, al sur de Marruecos, cerca de la frontera col Sáhara Occidental, xusto frente a les islles Canaries.

Cabu Juby ye tamién el nome col que se conocía históricamente la zona xeográfica próxima al cabu y el nome que se-y dio en 1912 a una área asitiada ente'l Sáhara español y el sur del ríu Draa, que pasó a ser un protectoráu d'España.

Historia[editar | editar la fonte]

Nel tratáu de paz robláu'l 28 de mayu de 1767, Mohámmed ben Abdel·lah, sultán de Marruecos, nun garantizaba al rei Carlos III la seguridá d'el pescadores españoles nes mariñes al sur de Agadir o del ríu Nun, al reconocer que nun tenía la soberanía sobre les tribus Tekna d'eses tierres (art. 18 del tratáu).[1][2]

El 1 de marzu de 1799 Sulaymán de Marruecos robló un alcuerdu con Carlos IV nel que reconocía que les rexones de Saguia el Hamra y Cabu Juby nun formaben parte de los sos dominios (art. 22).[1][2]

En 1879, la británica Compañía del África Noroccidental estableció equí un puestu al que bautizaron como Port Victoria. El 26 de marzu de 1888, soldaos marroquinos atacaron el puestu, matando al direutor de la fábrica y dexando dos mancaos de gravedá.[3] En 1895 la empresa foi vendida al sultán de Marruecos.

En 1912, España axustó con Francia (que controlaba efectivamente los asuntos rellacionaos con Marruecos nesa dómina) pa consiguir concesiones na zona sur de Marruecos con cuenta de añedir a los dominios del Sáhara español. Según esti tratáu, la zona asitiada al sur del ríu Draa pasaba a ser un protectoráu d'España, de forma qu'anque esti territoriu nun taba sol control directu del sultán de Marruecos, vencer a Marruecos una vegada que rematara'l protectoráu. Arrampuñábase asina al Sáhara Occidental una parte del so territoriu y de la so población, lo que sería denunciáu polos nacionalistes saharagüis nos entamos del so movimientu. Vease carta de Mohamed Basiri al Gobernador Xeneral del Sáhara (1970).

Sicasí, nun foi hasta'l 29 de xunetu de 1916 que'l gobernador de Ríu d'Oru, el capitán Francisco Bens, ocupó oficialmente'l Cabu Juby. L'allugamientu foi usáu fundamentalmente como esguila de vuelos dedicaos al corréu aéreu.

Mapa de los territorios españoles del África noroccidental a mediaos del sieglu XX.

El territoriu del Cabu Juby, oficialmente llamáu Protectoráu Sur de Marruecos, taba asitiáu ente'l paralelu 27º40' y el ríu Draa, tenía una superficie d'unos 32 875 km²,[4] y una población d'unos diez mil habitantes, fundamentalmente bereberes. La llocalidá principal yera Villa Bens, conocida anguaño como Tarfaya.

Dende 1946, el Cabu Juby perteneció al África Occidental Española. Cuando Marruecos aportó a la independencia, en 1956, reclamó la retrocesión del Cabu Juby, suxetu legalmente al tratáu de 1912 ente España y Francia pol que s'establecieron los protectoraos español y francés sobre Marruecos. Sicasí, nun foi hasta los alcuerdos de Angra de Cintra (2 d'abril de 1958), que punxeron extraoficialmente fin a los enfrentamientos ente España y tropes irregulares marroquines conocíos como Guerra de Ifni, cuando se dexó oficialmente'l Cabu Juby a Marruecos. La rexón tamién ye conocida como la Franxa de Tarfaya.

Anguaño, el territoriu del Cabu Juby atópase partíu ente les provincies marroquines de El Aaiún-Bojador-Saguia el Hamra y Guelmim-Esmara (les cualos inclúin tamién porciones del Sáhara Occidental, anexionado unilateralmente por Marruecos).

Notes[editar | editar la fonte]

  1. 1,0 1,1 Pedro Giménez d'Aragón Sierra. «Proxecto Ibn Jaldun. VII. El colonialismu español nel s. XIX: África. 2. Chafarinas, Sidi Ifni y el Sáhara.». Xunta d'Andalucía. Consultáu'l 15 de xunu de 2010.
  2. 2,0 2,1 Cesáreo Fernández Duru (8 de setiembre de 1877). Cautivo españoles en Cabo Blanco. La Ilustración Español y Americano nº XXXIII. http://descargas.cervantesvirtual.com/servlet/SirveObras/13540066323026940700080/205169_0012.pdf. Consultáu el 16 de xunu de 2010. 
  3. José Fernández Bromón (15 de mayu de 1888). Suceso de Marruecos. La Ilustración Español y Americano nº XVIII. http://descargas.cervantesvirtual.com/servlet/SirveObras/06925179933769228610046/205957_003.pdf. Consultáu el 23 de xunetu de 2010. 
  4. Institutu Nacional de Estadistica

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]




Cabo Juby