Álxebra

De Uiquipedia
Saltar a: navegación, buscar
Wikipedia:Llista d'artículos que toa Wikipedia tien que tener
Una páxina del llibru d'Al-Khwarizmi que dio orixe al nome d'álxebra

L'Álxebra ye una rama de les Matemátiques qu'estudia la estructura y cantidá pero independientemente de toa magnitú numérica y de tou sistema de numberación.Pué considerase que ye una xeneralización de l'Aritmética. Dientro l'álxebra puen considerase dos rames, l'álxebra elemental que ye'l que s'estudia en secundaria y l'álxebra superior nel que se da mas importancia a les estructures abstractes como: grupu, anillu y campu. Xunto cola Xeometría y l'Análisis Matemáticu formen les tres rames principales de la Matemática.

Historia[editar | editar la fonte]

L'orixe del álxebra pué datase nes cultures del Antigu Exiptu y mesopotámiques que ya usuaben un álxebra primitivo pa resolver ecuaciones lliniales, ecuaciones cuadraes hai más de 3.000 años.

  • Hacia l'añu 300 edC: El matemáticu griegu Euclides dió-y un sentiu xeométricu a la ecuación cuadrada x^2+bx=c^2, de tal manera que había que alcontrar un segmentu de llonxitú x de manera que el cuadráu que se faiga n'él al amesta-y un reutángulu de segmentu b, apoyáu nún de los sos llaos, tien que dar ún área igual qu'un cuadráu de llau c.
  • Hacia l'añu 100 edC: Nel llibru chinu Los 9 Capitulos del Arte Matemáticu trátense conceutos rellacionaos coles ecuaciones alxebraiques.
  • Hacia l'añu 150: El matemáticu griegu Herón d'Alexandría avérase a les ecuaciones alxebraiques en 3 tomos de Matemátiques.
  • Hacia l'añu 200: El matemáticu griegu Diofanto, consideráu por munchos el "padre del Álxebra",escribe el so llibru Arithmetica, nel que resuelve munches ecuaciones alxebraiques y dellos problemes de Teoría de Númberos.
  • Nel añu 476: El Matemáticu Indiu, Aryabhata obtién toles soluciones a les ecuaciones lliniales por un sistema equivalente al modernu.
  • Nel añu 820: Apaez la palabra álxebra que vien del nome d'un tratau pol matemáticu persa Al-Khwarizmi llamau Al-Jabr wa-al-Muqabilah.
  • Nel añu 1114: Bhaskara II escribe el textu Bijaganita, que ye el primeru nel que se ve que un númberu positivu tien dos raices cuadraes.
  • Nel añu 1202: L'Álxebra ye introducío n'Europa gracies al trabayu Liber Abaci de Leonardo Fibonacci de Pisa.

Clasificación[editar | editar la fonte]

L'Álxebra pue ser dividida nes siguientes categoríes:

Álxebres[editar | editar la fonte]

La palabra álxebra tamién se usa pa determinaes estructures alxebraiques:

Referencies[editar | editar la fonte]

  • Ziauddin Sardar, Jerry Ravetz, and Borin Van Loon, Introducing Mathematics (Totem Books, 1999).
  • Donald R. Hill, Islamic Science and Engineering (Edinburgh University Press, 1994).
  • George Gheverghese Joseph, The Crest of the Peacock : The Non-European Roots of Mathematics (Princeton University Press, 2000).