Reinu de Cazembe

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Cazembe
1897

Bandera
Bandera
Bandera

Llocalización de
El reinu na primer metá del sieglu XIX
Capital Nun afita
Presidente
 • 1740-1745 Ng'anga Bilonda
Historia
 • Afitáu {{{añu_entamu}}}
 • Cazembe convertir nun Estáu títere de Yeke {{{1862}}}
 • Independencia de Yeke {{{1890}}}
 • Anexón belga-británica 1897


El Reinu de Cazembe foi un Estáu africanu asitiáu a veres del ríu Luapula, no que güei ye Zambia. Taba habitáu poles etnies luba y lunda, que tamién poblaben los vecinos imperios Luba y Lunda, y falaben el idioma chibemba. Na década de 1860 el reinu taba en franca decadencia y el xefe garanganze Mushidi, fundador del Reinu de Yeke, atacó Cazembe. Los garanganze y los sos aliaos mataron al mwata (xefe o rei de los luba-lunda) y Cazembe convertir nun Estáu títere. Pocos años dempués, en 1894, Mushidi foi asesináu polos belgues y el so reinu estremáu ente Rodesia Nordés, colonia británica, y el Estáu Llibre del Congo, colonia belga. Tres la independencia de les colonies africanes Cazembe nun se configuró de nuevu como un Estáu, la so importancia sigue vixente na Provincia de Luapula y los luba-lunda siguen nomando a los sos mwatas, que gobernaben dende un palaciu nel so capital, Mwansabombwe, hasta qu'ésti foi quemáu en 1998. Dende la independencia de Zambia en 1964 la rexón foi escenariu de múltiples confrontaciones locales, considerándose un exemplu de la división que les potencies europees causaron n'África.

Historia[editar | editar la fonte]

Periodu precolonial[editar | editar la fonte]

Cazembe nació como Estáu segregáu del Imperiu luba (anguaño territoriu de la República Democrática del Congo) cuando'l primera Mwata Kazembe, títulu qu'entós equivalía a xeneral, Ng'anga Bilonda, partió con un destacamentu de siguidores en redol a 1740.

Espediciones portugueses[editar | editar la fonte]

El mercader portugués Manoel Caetano Pereira visitó'l reinu en 1796. Dos años más tarde, pel branu, el gobernador de Ríos de Sena Francisco José de Lacerda y Almeida dirixó la primer espedición científica n'África, dende Tete hasta Cazembe. La so intención yera doble: abrir rutes comerciales ente los valles de los ríos Luapula y Zambeze y enllazar les colonies portugueses de Angola y Mozambique. Lacerda morrió en Cazembe en 1798 y dempués de la so muerte la espedición foi dirixida pol clérigu Francisco João Pintu, pero esto nun foi más palantre ; tuvieron na capital de los lunda varios meses, tornando a Tete en 1799. Dende entós establecióse una relación comercial ente Cazembe y les colonies portugueses n'África. Darréu, conozse un documentu del Cazembe del que se tien noticia ye'l diariu del angoleñu Pedro João Baptista, que travesó África del Sur de mariña a mariña ente 1804 y 1814. D'esta dómina, y mientres tol primer terciu del sieglu XIX, sabemos qu'hubo periodos de relaciones tirantes ente Cazembe y Portugal, anque al paecer nun hubo cese comercial hasta'l fracasu de la última espedición portuguesa, la de Antonio Cándidu Pedroso Gamitto, ente 1831 y 1832.

Estáu títere de Yeke[editar | editar la fonte]

Cuando David Livingstone visitó Cazembe ente 1867 y 1868, el reinu taba somorguiáu nuna crisis política. De la mesma, el xefe Mushidi de la etnia garanganze acababa de fundar el Reinu de Yeke. Esta situación foi descrita por otru européu, l'esplorador francés Victor Giraud. Mishidi atacó Cazembe na década de años 1860 y Mwata Kazembe VIII foi asesináu polos sos aliaos. Cazembe convirtióse ye un Estáu títere de Yeke.

Colonia británica y belga[editar | editar la fonte]

Mishiri foi asesináu en 1890 polos belgues y Cambeze pudo recuperar la so independencia. Esto foi efímeru. En 1893 constituyóse la BSAC (British South Africa Company). Primeramente otros espedicionarios británicos informaren de la difícil situación política de Cambeze. El xefe del reinu roblara con Alfred Sharpela un contratu del que quixo faer usu la BSAC, pa esplotar ciertos xacimientos mineros nel territoriu. El xefe negar a cumplir el tratu, lo que provocó que les fuercies britániques, al mandu de Blair Watson, apruxeren nel país y someter en 1897. El reinu foi estremáu ente les colonies de Rodesia Nordés (Imperiu británicu) y Estáu Llibre del Congo (Reino de Bélxica).

Ver tamién[editar | editar la fonte]

Bibliografía[editar | editar la fonte]


Reino de Cazembe