Diagnósticu médicu

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
La dama anémica (De bleekzuchtige dame) de Samuel van Hoogstraten, pintáu ente 1660 y 1670.

En medicina, el diagnósticu o propedéutica clínica ye'l procedimientu pol cual identifícase una enfermedá, entidá nosológica, síndrome, o cualquier estáu de salú o enfermedá (el "estáu de salú" tamién se diagnostica).

En términos de la práutica médica, el diagnósticu ye un xuiciu clínicu sobre l'estáu psicofísico d'un paciente yá sía animal o humanu, representa una manifestación en respuesta a una demanda pa determinar tal estáu, l'únicu que puede indicar un procesu diagnósticu o manexu del paciente ye'l Profesional (Médicu clínicu que lleva a cabu la recepción del paciente y realiza tratamientu d'emerxencia según los casos clínicos del paciente).

Diagnosticar ye dar nome al sufrimientu del paciente; ye asignar una "etiqueta".[1]

Proceso diagnósticu[editar | editar la fonte]

El diagnósticu clínicu rique tener en cuenta los dos aspeutos de la lóxica, esto ye, l'analís y la síntesis, utilizando diverses ferramientes como la anamnesis, la hestoria clínica, esploración física y esploraciones complementaries.

El diagnósticu médicu establez a partir de síntomes, signos y los afayos d'esploraciones complementaries, qué enfermedá carez una persona. Xeneralmente una enfermedá nun ta rellacionada d'una forma biunívoca con un síntoma, esto ye, un síntoma nun ye esclusivu d'una enfermedá. Cada síntoma o afayu nuna esploración presenta una probabilidá d'apaición en cada enfermedá.

El teorema de Bayes ayuda al diagnósticu d'una enfermedá a partir de los síntomes y otros afayos que presenta'l paciente si les enfermedaes son mutuamente escluyentes, conozse les sos prevalencias y la frecuencia d'apaición de cada síntoma en cada enfermedá. Según la prevalencia de cada enfermedá en cada población, un mesmu conxuntu de síntomes o síndrome puede producir un diagnósticu distintu en cada población, esto ye, cada síndrome puede tar producíu por una enfermedá distinta en cada población.

El cálculu de la probabilidá post-prueba recibe'l nome de teorema de Bayes y ye un bon modelu de cómo se procede na clínica, por culpa de que la información previa va modificando les probabilidaes de los nuesos diagnósticos, faciendo más o menos creíbles nueses hipótesis. N'otres pallabres, el teorema de Bayes apúrrenos la ferramienta matemático pa calcular cómo una prueba diagnóstica camuda la probabilidá pre-prueba a un nuevu valor post-prueba.

Ej. Un paciente en qu'abarrunta lupus eritematoso, con una probabilidá pre-prueba del 20%, ó 0.2. Ésta probabilidá pre-prueba depende de la prevalencia de la enfermedá nuna población dada, sobre la que s'amiesta'l valor qu'establez el xuiciu clínicu. Si solicitamos la prueba de AADN, y la resultancia ye positivu, la probabilidá post-prueba de que la paciente sufra lupus eritematoso ye agora de 89.7%. Per otru llau, si la prueba ye negativa, la probabilidá post-prueba amenorgar a 7.2%.

Ferramientes diagnósticas[editar | editar la fonte]

"Consulta (un neñu con problemes)" Konsultation (Ein Sorgenkind) de Hugo von Habermann (1886).
  • Anamnesis: Ye la información proporcionada pol paciente mientres la entrevista clínica útil p'analizar la so situación clínica.
  • Síntomas: Son les esperiencies suxetives negatives físiques que refier el paciente, recoyíes pol médicu na anamnesis mientres la entrevista clínica, con un llinguaxe médicu, ye dicir comprensible pa tolos médicos. Por casu, los pacientes a la sensación de falta d'aire o percepción incómoda y desagradable na respiración (disnea), llamar afuego, congoxa, fatiga, cansanciu fácil...
  • Signos: Son los afayos oxetivos que detecta'l médicu reparando al paciente, por casu la taquipnea a más de 30 respiraciones per minutu. La semiótica médica o semioloxía clínica ye la parte de la medicina que trata de los signos de les enfermedaes dende'l puntu de vista del diagnósticu y del pronósticu.
  • Esploración física o Semiotécnica: Consiste en diverses maniobres que realiza'l médicu sobre'l paciente, siendo les principales la inspección, palpación, percusión, goler y auscultación, coles que se llogren signos clínicos más específicos.

Tolos síntomes referíos na anamnesis y los signos objetivados na esploración física son anotaos na hestoria clínica del paciente.

Xeneralmente, los signos y síntomes definen un síndrome que puede tar causáu por delles enfermedaes. El médicu tien de formular una hipótesis sobre les enfermedaes que pueden tar causando'l síndrome y pa comprobar la certidume de la hipótesis solicita esploraciones complementaries.

Tipos d'esploraciones complementaries[editar | editar la fonte]

Artículu principal: Esploración complementaria

Les esploraciones complementaries confirmen o refuguen una enfermedá en concretu, antes d'empecipiar un tratamientu. Dacuando nun ufierten nengún tipu d'información útil, sobremanera cuando se soliciten ensin nengún tipu de criteriu o nun esiste un diagnósticu diferencial.

Tipos de diagnósticu[editar | editar la fonte]

  • Diagnósticu clínicu o individual. Ye'l total emitíu a partir del contraste de tolos mentaos y de les condiciones personales del enfermu. Toos estos factores determinen cualitativa y cuantitativamente el cuadru clínicu, de manera que ésti pue ser distintu entá cuando la entidá morbosa sía la mesma. A esto refierse la máxima «nun hai enfermedaes, sinón enfermos».
  • Diagnósticu de certidume. Ye'l diagnósticu confirmáu al traviés de la interpretación y analís de métodos complementarios.
  • Diagnósticu diferencial. Conocencia al que s'enriba dempués de la evaluación crítica comparancia de les sos manifestaciones más comunes coles d'otres enfermedaes.
  • Diagnósticu etiolóxicu. Determina les causes de la enfermedá; ye esencial pal diagnósticu de certidume de munches enfermedaes.
  • Diagnósticu xenéricu. Determinar si'l suxetu ta o non enfermu. Pueden plantegase problemes d'enxuiciamientu, pos hai que cuntar con una posible simulación y coles neurosis ya histeries, que constitúin verdaderes enfermedaes.
  • Diagnósticu heroicu. Cuando'l diagnósticu convertir nuna obsesión, nun absurdu, nuna especie d'imposición mental y profesional, esto ye, ye un diagnósticu estremu nel sentíu de "por sí mesmu", ya innecesariu.
  • Diagnósticu lesional, anatómicu o topográficu. Ye la localización ya identificación de les mancadures nos distintos órganos y texíos.
  • Diagnósticu nosológico. Ye la determinación específica de la enfermedá.
  • Diagnósticu patogenético. Conseña los mecanismos que producen la enfermedá pola acción de les causes y la reacción orgánica.
  • Diagnósticu presuntivo. Ye aquel que'l profesional considera posible basándose nos datos llograos na anamnesis y l'exame físicu.
  • Diagnósticu sindrómico y funcional. Los síndromes son conxuntos de signos y síntomes con un desenvolvimientu común; p. ex., el síndrome ictérico (piel mariello, orines encendíes, fieces escoloraes, etc.). Anque en delles ocasiones non puede avanzase más, dexa un diagnósticu patogenético parcial, pero que faiga posible un tratamientu funcional.
  • Diagnósticu sintomáticu. Tien por oxetu identificar la enfermedá por aciu los síntomes. Xeneralmente un síntoma aislláu nun da una indicación precisa de la enfermedá, yá que pue ser propiu de munches d'elles.

Problemes del diagnósticu[editar | editar la fonte]

  • Diagnósticu tardíu *

Diagnósticu ausente * Diagnósticu xenéricu * Diganóstico inesactu * Diagnósticu de moda * Sobrediagnóstico

Característiques d'una prueba diagnóstica[editar | editar la fonte]

Considérase qu'una prueba diagnóstica ye bona cuando ufierta resultaos positives n'enfermos y negativos en pacientes sanos, col menor rangu d'erru posible. Poro, les condiciones que tienen de ser esixíes nun test diagnósticu son principalmente trés:

  • Validez: Ye'l grau en qu'un test mide lo que se supon que tien de midir, esto ye, la frecuencia cola que les resultaos llograes con esti test pueden ser confirmaos por otros más complexos y rigorosos. Los parámetros que miden la validez d'una prueba diagnóstica son la sensibilidá y l'especificidá.
  • Reproductividad: Ye la capacidá d'un test d'ufiertar los mesmos resultaos cuando se repite la so aplicación en circunstancies similares.La reproductividad vien determianda pola variabilidá biolóxica del fechu reparáu, la introducida por el mesmu observador y la derivada del propiu test.
  • Seguridá: Ye la certidume de qu'un test predecirá la presencia o ausencia d'enfermedá nun paciente.La seguridá vien determinada pol valor predictivu d'una resultancia positiva o negativu, esto ye, la probabilidá de que siendo un test positivu'l paciente tea realmente enfermu.

Validez d'una prueba diagnóstica[editar | editar la fonte]

El casu más senciellu ye'l d'una prueba dicotómica, que clasifica a cada paciente como sanu o enfermu, en función de que la resultancia de la prueba sía positivu o negativu. D'esta miente, una resultancia positiva correspuéndese de normal cola presencia de la enfermedá estudiada y una resultancia negativa cola ausencia de la mesma.

Polo xeneral suelse trabayar con una población heterogénea de pacientes, de manera que los datos llograos dexen clasificalos en cuatro grupo, que suelen representase nuna tabla 2X2. Nella, enfréntase la resultancia de la prueba diagnóstica (en files) col estáu real de los pacientes (en columnes) o, nel so defectu, la resultancia de la prueba de referencia o “gold standard” que vaigamos utilizar. La resultancia de la prueba puede ser positivu o negativu, pero estos pueden ser correctos o incorrectos, dando llugar a cuatro tipo de resultaos: verdaderos positivos, verdaderos negativos, falsos positivos y falsos negativos.

Resultancia de la prueba Enfermu Sanu
Positivu Verdaderos positivos (VP) Falsos positivos (FP)
Negativu Falsos negativos (FN) Verdaderos negativos (VN)

Lo que determina la validez del test utilizáu va ser el cálculu de los valores de sensibilidá y especificidá.

  • Sensibilidá: indica la probabilidá de qu'un paciente tea realmente enfermu siendo la resultancia del test positivu. Por tanto, ye la capacidá d'un test pa detectar realmente la presencia d'enfermedá. La sensibilidá puede envalorase como la proporción de pacientes enfermos que llograron una resultancia positiva na prueba diagnóstica, esto ye, la proporción de verdaderos positivos, o d'enfermos diagnosticaos, respectu del total d'enfermos na población d'estudiu. Depués:
Sensibilidá=(VP)/(VP+FN)
  • Especificidá: ye la probabilidá de qu'un paciente tea realmente sanu en llogrando una resultancia del test negativu. Ye la capacidá d'un test pa detectar l'ausencia d'enfermedá. Asina, la especificidá puede envalorase como la proporción de pacientes sanos que llograron una resultancia negativa na prueba diagnóstica, esto ye, la proporción de verdaderos negativos, o de sanos reconocíos como tal, respectu del total de sanos na población. D'esta miente:
Especificidá=(VN)/(VN+FP)

Lo ideal ye trabayar con pruebes diagnósticas d'alta sensibilidá y especificidá, superando'l 80% a lo menos en dambos casos. Sicasí, esto non siempres ye posible. Polo xeneral, una prueba bien sensible va ser especialmente afecha naquellos casos nos que'l nun diagnosticar la enfermedá puede resultar fatal pa los enfermos, o n'enfermedaes nes qu'un falsu positivu nun produza serios trestornos psicolóxicos o económicos pal paciente.

Sicasí, los tests con una alta especificidá son necesarios n'enfermedaes graves pero ensin tratamientu disponible que les faiga curables, cuando esista gran interés por conocer l'ausencia d'enfermedá o cuando diagnosticar a un paciente d'una enfermedá, siendo falsu positivu, pueda acarretar graves consecuencies, yá sían físiques, psicolóxiques o económiques.

Eficacia d'una prueba diagnóstica[editar | editar la fonte]

Tantu la sensibilidá como la especificidá apurren información alrodiu de la probabilidá de llograr una resultancia concreta (positivu o negativu) en función de la verdadera condición del paciente con al respective de la enfermedá. Sicasí, cuando a un paciente realízase-y dalguna prueba, el médicu escarez d'información a priori alrodiu del so verdaderu diagnósticu, y más bien la entruga plantegar en sentíu contrariu: ante una resultancia positiva o negativu nel test, ¿cuál ye la probabilidá de que'l paciente tea realmente enfermu o sanu?. Los parámetros qu'apurren esta información (probabilidá post-test) al médicu son los denominaos valores predictivos.

Los valores predictivos van depender de la prevalencia de la enfermedá na población n'estudiu. Va Ser polo tanto un valor non extrapolable a poblaciones distintes. Esisten dos tipos de valor predictivu, que se detallen de siguío:

  • Valor predictivu positivu: indica la probabilidá de que'l paciente careza la enfermedá en llogrando una resultancia positiva nel test. Poro, el valor predictivu positivu (VPP) puede envalorase como la proporción de verdaderos positivos respectu del total de resultaos positives llograos nel test, esto ye, el númberu real d'enfermos respectu de toos les resultaos qu'indiquen presencia d'enfermedá. Asina:
VPP=(VP)/(VP+FP)
  • Valor predictivu negativu:ye la probabilidá de que'l paciente nun careza la enfermedá en llogrando una resultancia negativa nel test. D'esta miente, el valor predictivu negativu (VPN) puede envalorase como la proporción de verdaderos negativos respectu del total de resultaos ponegativos llograos nel test, esto ye, el númberu real de pacientes sanos respectu de toos les resultaos qu'indiquen ausencia d'enfermedá. Depués:
VPN=(VN)/(VN+FN)

Eleición d'una prueba diagnóstica[editar | editar la fonte]

Pa escoyer correchamente ente dos o más pruebes diagnósticas puede recurrise a parámetros estadísticos. Destaca'l conocíu como "Característica Operativa del Receptor" o curva ROC. La curva ROC ye una representación que compara la sensibilidá de la prueba col parámetru (1-Especificidá) suponiendo asina una midida global ya independiente de cualquier puntu de corte establecíu.

El parámetru indicador más utilizáu ye'l "área so la curva" (AUC). Tratar d'un índiz que'l so valor ta entendíu ente 0,5 y 1; siendo 1 el valor que determina un diagnósticu perfectu, y 0,5 una prueba ensin capacidá discriminatoria diagnóstica.

Ver tamién[editar | editar la fonte]

Referencies[editar | editar la fonte]

Bibliografía[editar | editar la fonte]

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]


Diagnóstico médico