Condáu d'Artois

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Comté d'Artois (fr)
Graafschap Artesië (nl)
Ducáu de Artois

Feudu de Francia (1237-1482)
Condáu del Sacru Imperiu Romanu (1493-1659)

Arms of the Kingdom of France (Ancien).svg

1237-1659

Flag of the Low Countries.svg

Artois flag.svg

Bandera

Llocalización de Artois
Mapa de Blaeu: Artesia Comitatus, 1645
Capital Arres (Atrecht)
Conde de Artois
 • 1237-1250 Robert I (primero)
 • 1404-1419 Juan Ensin Mieu (postreru)
Historia
 • A Francia como dote

1180

 • Afitáu 1237
 • Parte del Borgoña 1384 de {{{añu_eventu1}}}
 • Pasáu a l'Habsburgu 1493 de {{{añu_eventu2}}}
 • Xuníu al Círculu de Burgundia 1512 de {{{añu_eventu3}}}
 • Reversión a Francia 5 de payares de 1659
 • Abolición de títulos nobiliarios franceses 21 de setiembre de 1792
Miembru de: Francia y Sacru Imperiu Romanu, Confederación del Rin


El condáu de Artois (francés: comté d'Artois, neerlandés: graafschap Artesië) foi una provincia histórica del Reino de Francia, ocupada polos duques de Borgoña dende 1384 hasta 1477/82, y un estáu del Sacru Imperiu Romanu dende 1493 hasta 1659.

Anguaño'l territoriu del condáu de Artois atopar nel norte de Francia, na frontera con Bélxica. El so territoriu tien una superficie d'alredor de 4000 km² y una población d'alredor d'un millón. Les sos principales ciudaes son Arres (Atrecht), Calais (Kales), Boulogne-sur-Mer (Bonen), Saint-Omer (Sint-Omaars), Lens y Béthune. Forma l'interior del departamentu francés de Pas-de-Calais.

Orixinalmente un condáu feudal en sí, Artois foi anexonáu pol condáu de Flandes. Llegó a Francia en 1180 como dote d'una princesa flamenca, Isabel de Henao y nuevamente convirtióse nun condáu separáu en 1237 para Roberto I de Artois, un nietu d'Isabel. Al traviés del heriedu, Artois quedó sol dominiu de los duques de Borgoña en 1384. A la muerte del cuartu duque, Carlos el Temerariu, Artois foi heredáu polos Habsburgu y pasó a la llinia española de la dinastía. Dempués de les revueltes relixoses de 1566 nos Países Baxos, Artois entró de volao na revuelta holandesa en 1576, participando na pacificación de Gante hasta que se formó la Unión d'Arres en 1579.

Dempués de la Unión, Artois y Hainaut (neerlandés: Henegouwen) llegaron a un alcuerdu por separáu con Felipe II. Artois permaneció colos Países Baxos Borgoñonos hasta que foi conquistáu polos franceses mientres la Guerra de los Trenta Años. L'anexón foi reconocida mientres el Tratáu de los Pirineos en 1659, y convirtióse nuna provincia francesa. Artois yá fuera en gran parte de fala francesa, pero foi parte de los Países Baxos meridionales hasta l'anexón francesa.

Artois esperimentó un rápidu desenvolvimientu industrial mientres la segunda metá del sieglu XIX, impulsáu polos sos ricos recursos de carbón. Mientres la Primer Guerra Mundial, la llinia de frente ente la Entente opuesta y los exércitos aliaos en Francia travesó la provincia, lo que provocó un enorme dañu físicu. Dende la segunda metá del sieglu XX, Artois sufrió xuntu coles árees cercanes por cuenta del cayente de la industria del carbón.

Localización[editar | editar la fonte]

Artois ocupa l'interior del departamentu de Pas-de-Calais,[1] que la so parte occidental constitúi l'antiguu Boulonnais. Artois correspuende aproximao a los arrondissements d'Arres, Béthune, Saint Omer y Lens, y la parte oriental del arrondissement de Montreuil.

Ocupa l'estremu occidental de la cuenca carbónonífera que s'estiende escontra l'este al traviés del departamentu Nord ' vecín y al traviés del centru de Bélxica.

Italian traffic signs - old - lavori in corso.svg

Artículu en desendolcu. Polo menos hai un wikipedista trabayando nel desendolcu d'esti artículu. Puen alcontrase errores y nun s'encamienta tenelu como referencia. Enantes de facer un cambéu bultable del artículu notifícalu nel alderique.


Condes de Artois[editar | editar la fonte]

El conde de Artois (francés: Comtes d'Artois, neerlandés: Graven van Artesië) fueron los gobernantes del condáu de Artois dende'l sieglu IX hasta la incorporación como pays d'état a la Corona francesa pol Tratáu de los Pirineos en 1659.

Casa de Artois (anterior al establecimientu del condáu)
c. 850s Odalric
c. 890s Altmar
?-932 Adelelm
932-1180 Conquistáu por Arnulf I, Conde de Flandes y directamente so los Flandes
1168-1180 Philip I, conde de Flandes, dio Artois como dote a Isabel de Henao, sobrina de Felipe de Flandes, pol so matrimoniu con Felipe II de Francia
Casa de los Capetos
1180-1189 Isabel de Henao y el so maríu Felipe II de Francia, como Felipe II
1189-1226 Lluis VIII de Francia, el so fíu, como Lluis I
Fundíu nel dominiu real de Francia
Casa Capetiana de Artois
1237-1250 Roberto I, el so segundu fíu superviviente
1250-1302 Roberto II, el so fíu
1302-1329 Matilda I, la so fía, casada con Otón IV, conde de Borgoña, pretendíu por Roberto III
Casa de Borgoña
1329-1330 Juana II de Borgoña, como Juana I
1330-1347 Juana III de Borgoña, como Juana II, la so fía, casada con Eudes IV de Borgoña (1330-1347)
1347-1361 Felipe I de Borgoña, el so nietu, como Felipe III
Casa de Capetos
1361-1382 Margarita I de Borgoña, la so tía güela
Casa de Dampierre
1382-1383 Lluis III, el so fíu
1383-1405 Margaret II, la so fía, casada con Philip the Bold, Duke of Burgundy (1383-1404), as Philip IV
Casa de los Capetos, llinia Valois-Burgundy
1405-1419 Carlos el Temerariu
1419-1467 Philip the Good, como Felipe V
1467-1477 Charles the Bold, como Carlos I
1477-1482 María de Borgoña, casada con Maximiliano I d'Habsburgu, emperador del Sacru Imperiu (1477-1482)
Ocupáu per Francia ente 1477 y 1493 (Tratáu de Senlis)
Casa d'Habsburgu
1482-1506 Felipe I de Castiella, como Felipe VI
1506-1556 Carlos V del Sacru Imperiu Romanu Xermánicu, como Carlos II
1556-1598 Felipe II d'España, como Felipe VII
1598-1621 Isabel Clara Eugenia y Alberto d'Austria
1621-1659: Felipe IV d'España, como Felipe VIII
Vencíu a Francia pol Tratáu de los Pirineos (1659)

Notes[editar | editar la fonte]

  1. "Artois" in The New Encyclopædia Britannica. Chicago: Encyclopædia Britannica Inc., 15th edn., 1992, Vol. 1, p. 607.


Condado de Artois