Senu Darwin

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Senu Darwin
Situación
Coordenaes 54°52′38″S 70°06′52″O / 54.8772°S 70.1144°O / -54.8772; -70.1144Coordenaes: 54°52′38″S 70°06′52″O / 54.8772°S 70.1144°O / -54.8772; -70.1144
Senu Darwin alcuéntrase en Chile
Senu Darwin
Senu Darwin
Senu Darwin (Chile)
Datos
Cambiar los datos en Wikidata

Denominase senu Darwin[Nota 1] l'estensu cuerpu d'agua de mar nel que desagüen les canales Pomar y O'Brien y que depués de percorrer 14 milles tomen el nome de brazu del Noroeste como continuación del canal Beagle. [1]

Alministrativamente pertenez a la Rexón de Magallanes y Antártica Chilena, Provincia de l'Antártica Chilena, comuna Cabo de Fornos. [2] La canal queda dientro del Parque Nacional Alberto de Agostini.[3]

Dende fai aprosimao 6000 años hasta metá del sieglu XX les sos mariñes fueron habitaes polos pueblos kawésqar y yamana. A empiezos del sieglu XXI estos pueblos fueren práuticamente escastaos pola aición del home blancu. [4]

Percorríu[editar | editar la fonte]

El senu Darwin ye un gran cuerpu de mar nel que desagüen escontra l'oriente les canales Pomar y O'Brien nel so percorríu escontra'l brazu del Noroeste de la canal Beagle. Les sos llendes son: pel norte la mariña de la islla Grande de Tierra del Fueu ente los senos Aventexu y Garibaldi nuna estensión d'aprosimao 14 milles; al este la entrada occidental del brazu del Noroeste y la mariña oeste de la islla Gordon, al sur les islles Darwin y Thomson y al weste les islles O'Brien y Londonderry, y el grupu de los Timbales. Casi al centru del senu atopa la islla Chair.

Nes sos contornes desagüen les siguientes canales: nel llau oeste les canales O'Brien y Pomar, al este'l brazu Noroeste y pel sur les canales Folles Merín y Thomson. [1]

Historia[editar | editar la fonte]

Dende fai unos 6000 años les sos agües yeren percorríes polos pueblu kawésqar y yámanas, nómades canoeros, pañadores marinos. Esto duró hasta mediaos del sieglu XX en que práuticamente yá fueren escastaos pola aición del home blancu.

A fines del sieglu XVIII, a partir del añu 1788 empezaron a llegar a la zona los balleneros, los lloberos y cazadores de foques ingleses y estauxunidenses y finalmente los chilotes. [5]

Mientres los meses de febreru y marzu de 1830 el comandante Robert Fitzroy col HMS Beagle tuvo fondiáu en caleta Doris y en puertu March restolando una embarcación que-y foi robada polos indíxenes, tiempu qu'aprovechó pa trabayar nel llevantamientu de la zona.[6]

Mientres l'añu 1903 la cañonera Magallanes de l'Armada de Chile sol mandu del comandante Baldomero Pacheco efectuó trabayos de llevantamientu hidrográficu nel sector del grupu de los Timbales. [7]

Islles[editar | editar la fonte]

Islla Golondrina[editar | editar la fonte]

Allugada mui cerca de la punta Americana nel estremu oriental de la islla O'Brien. Ye la más avanzada escontra la ruta de saléu de tres islles que cola mariña de la islla O'Brien formen les caletas Gómez y Emilita.

Al 060° y a una distancia de 350 metros d'ella ta'l baxu Walton nel que se sondan 4 metros y marcáu por un gran sargazal. [8]

Islla Timbal Grande[editar | editar la fonte]

Al ESE de la punta Americana de la islla O'Brien atópase'l grupu d'islles, castros y roques conocíu como los Timbales. La islla mayor d'esti grupu ye'l Timbal Grande. Mide 1½ milles de llargu y 250 metros d'altu. Les sos puntes oriental y occidental son baxes con dellos cuetos cubiertu de vexetación. La mariña norte ye llimpia, pero la del sur ta orellada por roques y sargazos.

Al este y separáu por una canal angostu atópase'l Timbal chicu, más pequeñu, con muncha vexetación y cantil. Escontra'l NW de la so punta occidental estiéndese'l grupu Timbales de 2 milles d'estensión formáu por castros y roques. [8]

Islla Chair[editar | editar la fonte]

Asitiada 9 milles al este de la punta Americana de la islla O'Brien. Tien 4 milles de llongura en direición Y-W por 1 milla anchu y un altor de 484 metros.

La so mariña norte ye alta y d'agües fondes pero'l so estremu NW despide por casi ⅔ de milla una restinga de castros y roques. N'el so mariña formen trés pequeñes badees, nenguna apta como fondeadero. La derrota encamentada nel senu Darwin pasa ente'l llau norte de la islla Chair y la mariña sur de la islla Grande de Tierra del Fueu. [9]

Islla Darwin[editar | editar la fonte]

Emplazada 1½ milles al SO de la islla Chair tien 4¾ milles de llongura en direición Y-W por 2¾ milles a 90°. Ye alta y arrodiada por ribayos de 90 a 100 metros d'altu. La islla xube dende'l nivel del mar hasta un monte de 700 metros d'altor llamáu picu Huemul. [10]

Seno[editar | editar la fonte]

Seno Aventexu[editar | editar la fonte]

Ta allugáu na mariña sur de la islla Grande de Tierra del Fueu onde empieza'l senu Darwin. Les sos mariñes son altes y de muncha rimada. El cordal del llugar, que tien cumes de más de 1.000 metros, ta permanentemente nevada.

Dende la entrada oriental del canal Pomar escontra l'este formar na mariña de la islla Grande cuatro seno; el senu Aventexu ye'l más occidental, depués escontra l'este hai dos senos pequeños y finalmente el cuartu y más oriental ye'l senu Garibaldi.

Toma'l so nome d'un glaciar que descarga no fondero; mide 10 milles de llongura por 1 d'anchu. Nun ufierta fondeaderos. [11]

Senu Garibaldi[editar | editar la fonte]

Glaciar Garibaldi

Asitiáu nel estremu NE del senu Darwin sobre la mariña sur de la islla Grande de Tierra del Fueu. Ye'l más oriental de cuatro seno que se formen na mariña de la islla Grande hasta la entrada oriental del canal Pomar. La so entrada ta llindada por dos puntes baxes y arbolaes, que despiden restingas de piedres marcaes por sargazos.

Mide 10 milles de llargu. Nel so interior, al fondu, hai un gran glaciar que descarga al mar. Sobre la so mariña occidental hai dos fondeaderos. El fondeadero esterior atópase darréu al norte de la punta Témpanos en 18 a 22 metros d'agua, fondu de sable. Al ocupalo tien de considerase que les sos fondures varien sópito. El segundu surgidero, llamáu puertu Garibaldi atópase como 3¾ milles más al norte. [12]

Pasos[editar | editar la fonte]

Paso de los Timbales[editar | editar la fonte]

Ye una zona na que se emplazan el grupu Timbales y la islla Timbal Grande, onde empieza por occidente'l senu Darwin. El grupu Timbales ye un gordón de islotillos y roques que s'estiende por 2 milles en direición Y-W. La islla Timbal Grande ye la islla más grande del grupu d'islles, castros y roques conocíu como los Timbales asitiaes al este de la punta NE de la islla Londonderry.

Ente la punta Americana y la punta occidental del Timbal Grande fórmense dos pasos: el pasu del Mediu ente'l Timbal Grande y el grupu Timbales y el pasu occidental ente la punta Americana y el grupu Timbales. [13]

Puertos y caletas[editar | editar la fonte]

Caleta Gómez[editar | editar la fonte]

Mapa de la caleta

Asitiada darréu al sur de la punta Americana de la islla O'Brien. Ye apoderáu solo pa naves chiques. El fondu ye de piedrecilla y conchuela sobre llechu predresu, pero'l fondeadero ye abrigáu y bien oportunu pa les naves que saleen escontra'l poniente y atopen vientu bien duru nel canal O'Brien.

Cerca ta'l baxu Walton de solu 4 metros el que tien d'arrodiase siempres pol oriente. [8]

Caleta Emilita[editar | editar la fonte]

Formar al oeste de la islla Golondrina ente esta y la mariña de la islla O'Brien. El fondeadero ye bien amenorgáu pola esistencia d'una roca qu'hai nel centru de la caleta. Tien de fondiase al sur de la roca en 20 a 25 metros d'agua. El tenedero ye piedrecilla y conchuela. Tando caleta Gómez mui cerca, tien de preferise aquella. [8]

Puertu Garibaldi[editar | editar la fonte]

Asitiáu na mariña occidental del senu Garibaldi, como a 3¾ milles de la punta Témpanos. El fondeadero ta en 14 a 16 metros d'agua, a 400 metros de la mariña, fondu de sable y fango. El tenedro ye bonu y queda protexíu de los vientos reinantes del W. Hai abondosa lleña y agua. [9]

Puertu Huemul[editar | editar la fonte]

Les coordenaes del so puntu de referencia según la carta son: L:54°54’18” S. G:70°08’58” W. Ta alcontráu nel llau NE de la islla Darwin, al pie d'una fonda quebrada que baxa dende'l picu Huemul. Tien un sacu de ¼ de milla de sacu por ¼ de milla d'anchu. El tenedero ye de conchuela y puede fondiase en fondures de 30 a 40 metros. Ye pequeñu pero abrigáu. [14]

Caleta Virginia[editar | editar la fonte]

Mapa de la caleta

Allugada na mariña SO de la islla Darwin y al pie d'otra quebrada que baxa del picu Huemul. Ye bon surgidero, sacante cuando sopla'l SO. [14]

Puntes[editar | editar la fonte]

Punta Americana[editar | editar la fonte]

Artículu principal: Canal Pomar#Punta Americana

Ye la estremidá oriental de la islla O'Brien, ye'l términu del cayente del monte más altu de la islla. La punta ye bien montiega y cerca hai 3 islines, la más avanzada escontra'l track encamentáu llámase Golondrina. Ente estes islines y l'islla O'Brien fórmense les caletas Gómez y Emilita. [15]

Ver tamién[editar | editar la fonte]

Notes[editar | editar la fonte]

  1. Encamiéntase lleer esti artículu teniendo a la vista un atles y/o les cartes de saléu de les zones que se menten.

Referencies[editar | editar la fonte]

Bibliografía utilizada[editar | editar la fonte]

Bibliografía adicional[editar | editar la fonte]

  • Institutu Xeográficu Militar (1970). Atles de la República de Chile. Santiago - Chile - Institutu Xeográficu Militar. Segunda edición.
  • Isidoro Vazquez d'Acuña García del Postigo (2004). Historia Naval del Reinu de Chile 1520-1826. Imprenta Salesianos S.A.. 956-12-1664-7.

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]

Seno Darwin