Deneb Kaitos

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Deneb Kaitos
Deneb Kaitos
Constelación Cetus
Ascensión reuta α 00h 43min 35.2s
Declinación δ -17º 59’ 12’’
Distancia 96 ± 2 años-lluz
Magnitú visual +2,04
Magnitú absoluta -0,31
Lluminosidá 145 soles
Temperatura 4800 K
Masa 3 soles
Radiu 17 soles
Tipu espectral G9II-III
Velocidá radial +13,0 km/s

Deneb Kaitos (β Ceti / 16 Ceti / HD 4128 / HR 188 / HIP 3419)[1] ye la estrella más brillosa de la constelación de Cetus, la ballena. Dacuando ye superada pola variable Mira (ο Ceti), cuando ésta algama'l so máximu rellumu.De magnitú aparente de +2,04, ye bono d'alcontrar al tar asitiada nuna zona escura del cielu.

Nome[editar | editar la fonte]

El nome de Deneb Kaitos, del árabe Al Dhanab al Ḳaiṭvos al Janūbīyy, significa «la cola de la ballena», aludiendo a la so posición dientro de la constelación. Nes Tables Alfonsíes, llibru de tables astronómiques realizaes por iniciativa de Alfonsu X el Sabiu, figura como Denebcaiton.[2]

Otru nome comúnmente utilizáu pa designar a esta estrella ye Diphda o Difda, dacuando latinizado como Xaronca Secunda. Tamién ostentó'l títulu de Al Difdi al Thani, «la segunda xaronca», ente los antiguos árabes, siendo Fomalhaut (α Piscis Austrini) «la primer xaronca», Al Difdi' al Awwal.[3]

En China yera conocida como Too Sze Kung, «el superintendente de les escavaciones (edificaciones)».[2]

Carauterístiques físiques[editar | editar la fonte]

Deneb Kaitos ye una estrella xigante de color mariellu-naranxa y tipu espectral na llende ente G y K. Daqué más fría qu'el Sol, tien una temperatura superficial de 4800 K. Ye muncho más brillosu que'l Sol —145 vegaes más lluminosa qu'ésti—, pos la so masa y el so radiu son considerablemente mayores; el so diámetru ye 17 vegaes más grande qu'el diámetru solar.[4] Tien un conteníu metálico similar al del Sol, y la so edá envalórase en 390 millones d'años.[5] A una distancia de 96 años lluz de la Tierra, la so magnitú absoluta ye de -0,31.

Deneb Kaitos ye una de les estrelles más brilloses en rayos X nes cercaníes del Sistema Solar. La radiación aníciase la corona calecida a dellos millones de K por cuenta de magnetismu. Puesto que el magnetismu rellacionar cola velocidá de rotación y Deneb Kaitos xira amodo —18 km/s—, piénsase que la estrella abandonó apocayá la secuencia principal na so evolución escontra una xigante colorada, calteniendo inda dalguna de les carauterístiques propies de la so anterior etapa. Otra manera, la so composición química suxure que nel so interior el heliu empezó a fundise en carbonu.[4]

Ver tamién[editar | editar la fonte]

Referencies[editar | editar la fonte]

  1. Datos astronómicos de Deneb Kaitos (SIMBAD)
  2. 2,0 2,1 Deneb Kaitos (The Fixed Stars)
  3. Allen, Richard Hinckley (1889). «Cetus», en Courier Dover Publications: Star Names — Their Lore and Meaning (n'inglés), 563. ISBN 0-486-21079-0.
  4. 4,0 4,1 Deneb Kaitos (Stars, Jim Kaler)
  5. Soubiran, C.; Bienaymé, O.; Mishenina, T. V.; Kovtyukh, V. V.. «Vertical distribution of Galactic disk stars. IV. AMR and AVR from clump giants». Astronomy and Astrophysics 480 (1). pp. 91-101 (Tabla consultada en CDS). http://cdsads.u-strasbg.fr/cgi-bin/nph-bib_query?2008A%26A...480...91S&db_key=AST&nosetcookie=1.