Raspiar de Valdearroyo

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Raspiar de Valdearroyo
Arroyo-iglesia-1.JPG
Las Rozas de Valdearroyo Spain.svg Escudo de Las Rozas de Valdearroyo.svg
Alministración
País Bandera d'España España
Autonomía Flag of Cantabria (Official).svg Cantabria
Tipu entidá conceyu d'España
Alcalde/esa Francisco Raul Calderon Macias
Xeografía
Coordenaes 42°58′26″N 4°01′37″O / 42.973888888889, -4.0269444444444Coordenaes: 42°58′26″N 4°01′37″O / 42.973888888889, -4.0269444444444
Raspiar de Valdearroyo is located in España
Raspiar de Valdearroyo
Raspiar de Valdearroyo
Raspiar de Valdearroyo (España)
Altitú 834 m
Llenda con Campoo de Enmedio, Campoo de Yuso, Valle de Valdebezana, Arija, Alfoz de Santa Gadea y Valdeprado del Ríu
Demografía
Población 264 hab. (2017)
Porcentaxe 0.05% de Cantabria
Más información
Estaya horaria UTC+01:00
www.ayuntamiento-lasrozas.com/
Cambiar los datos en Wikidata
Torre de l'antigua ilesia de Villanueva parcialmente somorguiada nes agües del Banzáu del Ebro. Al fondu la Península de La Lastra.
Ilesia de Raspiar.
Banzáu del Ebro cerca de la llocalidá de Regueru.

Raspiar de Valdearroyo ye un conceyu español de la comunidá autónoma de Cantabria. Atópase na contorna de Campoo-Los Valles y llinda al norte col conceyu de Campoo de Yuso y col Banzáu del Ebro, al sur col conceyu de Valdeprado del Ríu, al oeste col de Campoo de Enmedio y al este cola provincia de Burgos (conceyos de Arija y Alfoz de Santa Gadea).

Toponimia[editar | editar la fonte]

El topónimu del conceyu puede analizase en dos partes estremaes. En primer llugar Valdearroyo, que significa "valle de Regueru", en referencia a la llocalidá de Regueru, que ye'l pueblu más grande'l conceyu, anque nun ye la so capital. Esti tipu de topónimu con referencia a un valle son bien habituales na contorna de Campoo-Los Valles, por casu ver en Valdeolea, Valdeprado del Ríu o Valderredible.

En segundu llugar el topónimu Raspiar deriva de la palabra "raspia" que designa en castellán a les zones que se preparar per primer vegada pa l'agricultura. Nel escudu del conceyu apaecen dos fozes faciendo una clara referencia a esti fechu. Raspiar ye amás unu de los pueblos del conceyu, onde na actualidá recai la capitalidad del mesmu.

Hestoria y patrimoniu[editar | editar la fonte]

Les referencies al conceyu son bastante antigües. Yá a finales del XVIII los pueblos de Raspiar de Valdearroyo participaben nes xuntes xenerales de la Merindad de Campoo al traviés de los diputaos de la Hermandá de Campoo de Yuso, de la que formaben parte. Dalgunos d'estos pueblos taben arrexuntaos nel Conceyu Mayor de Val de Regueru.

Cola llegada del réxime constitucional (1822), Raspiar foi incorporáu a la provincia de Santander y en 1835 se instituyó un conceyu denomináu Campoo de Yuso, y nel que Les Raspies de Valdearroyo incluyir hasta 1890 cuando se segregó y constituyó como conceyu autónomu, calteniéndose asina hasta güei.

A finales del sieglu XVIII y principios del XIX el conceyu vivió un tempranu procesu de industrialización basáu na minería y nes industries de vidriu gracies a los sables abondosos que s'estrayxeron del territoriu. Sicasí a finales del sieglu XIX los altos costos de producción y los problemes p'asitiar la producción nel mercáu fixeron a la industria entrar nuna crisis que s'agravó cuando a principios del sieglu XX los proyectos de construcción del Banzáu del Ebro incluyeron ente les zones previsibles de ser anubiertes, gran parte de les mines y de les zones d'estracción. En redol a 1913 les industries dieron en el so zarru.

Raspiar foi'l conceyu más afectáu pol hinchente del Banzáu del Ebro. Tres pueblo completos quedaron totalmente somorguiaos so les agües, concretamente fueron Medianedo, La Madalena y Quintanilla. Otros munchos fueron somorguiaos parcialmente, siendo munchos d'ellos reconstruyíos a veres del banzáu. Un total de siete iglesia y dos ermites quedaron somorguiaes so les agües. La torre de la ilesia de San Roque, en Villanueva, ye visible entá pos anque foi anubierta, quedó mui cerca de la vera. Una pasarela de madera dexa salvar l'agua y aportar al campanariu, siempres que'l nivel del banzáu nun tea demasiáu altu.

La anegación del banzáu dexó un claru reflexu na arquiteutura de los pueblos del conceyu, que na actualidá ye un amiestu d'antigües construcciones de piedra siguiendo los estilos tradicionales de la contorna, a los que se xunen viviendes construyíes con peores materiales y que son frutu de la reconstrucción de viviendes a la que se vieron forzaos munchos habitantes tres la construcción del banzáu.

Localidad[editar | editar la fonte]

Nueve llocalidaes integren el conceyu. La mayoría d'elles atópense a veres del Banzáu del Ebro. La llocalidá de Raspiar ye la capital del conceyu:

Xeografía y clima[editar | editar la fonte]

El conceyu asitiar n'orellar sur del Banzáu del Ebro, siendo ésti l'elementu que más determina'l so paisaxe, caracterizáu pola presencia d'amplios arenales a veres del banzáu y de camperes y montes, sobre toos de carbayu, nes zones más altes del conceyu.

Al igual que'l restu de la contorna de Campoo-Los Valles, el conceyu tien un clima con munchos contrastes. Los iviernos son fríos, con frecuentes xelaes dend'avientu hasta abril y nevaes abondoses. Los branos suelen ser calorosos pel día, debíu al clima continental, pero frescos pela nueche por cuenta del altor del conceyu, que s'atopa percima de los 800 msnm.

Economía[editar | editar la fonte]

El sector primariu, enantes con gran pesu nel conceyu, perdió importancia tres la construcción del banzáu, qu'anubrió gran parte de les camperes y tierres de llabor, según munches de les mines de vidriu esistentes nel conceyu. Anguaño'l sector primariu acutar a la ganadería de carne, especialmente vacuna y caballar.

En cuanto al sector secundariu, anque antaño'l conceyu sufrió una temprana industrialización gracies a la minería, na actualidá esti sector ye prácticamente inesistente. La mayoría de los emplegaos nesti sector, trabayen nes vecines llocalidaes de Reinosa o Arija.

El sector terciariu ye güei el principal del conceyu, especialmente'l rellacionáu col turismu rural, la hostelería y los deportes d'aventura. Anguaño'l banzáu del Ebro, antaño gran perxuiciu pal conceyu, convirtióse n'unu de los meyores curiosos de Raspiar. Los sos paisaxes, la observación de numberosa fauna y los deportes acuáticos atraen a munchos visitantes, especialmente pel branu.

Porcentualmente, un 13,5 % de la población del conceyu dedicar al sector primariu, un 22,9 % a la construcción, un 20,8 % a la industria y un 42,7 % al sector servicio.

Demografía[editar | editar la fonte]

La población del conceyu sufrió un descensu constante dende los años 30 nos que s'algamar el máximu d'habitantes con una cifra que s'averaba a los 3000 habitantes. El descensu de la población acentuar a partir de los años 50, en paralelu cola anegación del Banzáu del Ebro, qu'anubrió dellos pueblos y gran parte de les camperes y tierres de llabor del conceyu. La evolución demográfica del conceyu ye unu de los meyores exemplos del éxodu rural a partir de los años 40, amontáu nesti casu pola construcción del banzáu. Ente 1930 y 1960 el conceyu perdió a casi dos tercios de la so población. Dende 1980 el descensu de población enllancar en cifres bien baxes, llegando inclusive a vivir un pequenu repique a partir del añu 2000, enclín que paez revertise nos últimos años. Na actualidá'l conceyu tien diez veces menos población de la que llegó a tener a principios del sieglu XX. Asina, anguaño ye unu de los conceyos menos poblaos de toa Cantabria, ocupando'l puestu 97 d'un total de 102 conceyos.

Evolución demográfica
1900 1910 1920 1930 1940 1950 1960 1970 1980 1990 2000 2007 2012 2016
2.059 2.173 2.713 2.858 2.394 1.731 1.028 540 341 296 325 307 288 275

Fonte: INE


Gráfica d'evolución de Raspiar de Valdearroyo ente 1988 y 2008
Gráfica d'evolución de Raspiar de Valdearroyo ente 1900 y 2000

La llocalidá de Regueru ye la que cunta con más población y l'única del conceyu que supera escasamente los 100 hab. El restu de llocalidaes atopar por debaxo de los 50 hab. La llocalidá de Quintanilla Polledo ta despoblada. Los datos de población que se presenten son del añu 2016:

Núcleos Varones Muyeres Habitantes (2016)[1] Notes
Aguilera (La) 12 7 19
Regueru 55 46 101
Bimón 14 8 22
Bustasur 23 10 33
Llanu 18 10 28
Quintanilla Polledo 0 0 0 Despoblado
Renedo 7 6 13
Raspies (Les) 14 14 28 Capital municipal
Villanueva 13 18 31

Comunicaciones[editar | editar la fonte]

El conceyu comunicar col restu de Cantabria al traviés de la carretera autonómica CA-730, siendo ésta'l so principal y única vía de comunicación y que percuerre'l conceyu en dirección esti oeste, paralela a la vera del banzáu del Ebro y comunica Raspiar con Reinosa y Arija. Pel hibiernu les frecuentes nevaes lleguen a aisllar en delles ocasiones al conceyu.

El tresporte públicu ye bastante escasu. Una llinia d'autobús xune'l conceyu con Reinosa, pero solo los llunes (día de mercáu na capital campurriana). El restu de la selmana'l taxi ye l'únicu mediu de tresporte públicu posible.

El Ferrocarril de la Robla, míticu tren mineru que xune Llión con Bilbao traviesa'l conceyu y tien paraes nes llocalidaes de Raspiar y Llanu con un serviciu diariu en cada sentíu.

Alministración[editar | editar la fonte]

Vista de Raspiar de Valdearroyo.

Les siguientes tables amuesen les resultancies de les elecciones municipales celebraes nel añu 2003 y 2007.[2]

Eleiciones municipales, 25 de mayu de 2003
Partíu Votos % Conceyales
PP 181 63,96 % 5
PRC 65 22,97 % 2
  • Alcalde electu: Juan Manuel Quevedo Izaguirre (PP).
Eleiciones municipales, 27 de mayu de 2007
Partíu Votos % Conceyales
AELRDV 101 38,26 % 3
PRC 86 32,58 % 2
PSOE 43 16,29 % 1
PP 32 12,12 % 1
  • Alcalde electu: Rubén Pérez Carbajo (AELRDV).

Referencies[editar | editar la fonte]

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]


Las Rozas de Valdearroyo