Operación Autolavado

De Wikipedia
Saltar a navegación Saltar a la gueta
Operación Autolavado
See de Petrobras en Rio de Janeiro, Policía Federal, Sérgio Moru, Deltan Dallagnol (Ministeriu Públicu Federal), operación de la Policía Federal, logotipu de Odebrecht.
See de Petrobras en Rio de Janeiro, Policía Federal, Sérgio Moru, Deltan Dallagnol (Ministeriu Públicu Federal), operación de la Policía Federal, logotipu d'Odebrecht.
País: Brasil
Asocedió a partir de: 17 de marzu de 2014
Tramitación del procesu: 13ª Corte Penal de Xusticia Federal de Curitiba
Xuez del casu: Sérgio Moru
Númberu de procedimientos llegales: 1117[1]
Númberu de presos: 160, siendo 70 prisión preventiva y 85 prisión temporal, 5 prisión en flagrancia[2][3]
Númberu de busques y captures 574[1]
Númberu d'ordes contundentes: 152[1]
Solicitúes de cooperación internacional: 100[1]
Númberu de condergaos: 84[4][5][2]
Númberu de vigilantismo: 49 alcuerdos de collaboración premiada[1]
Alcuerdos d'indulxencia: 5 alcuerdos d'indulxencia roblaos
Númberu d'acusaciones ciminales: 37 contra 179 persones[1]
Númberu d'empreses arreyaes: 16[6]
Acusaciones per conducta indebida: 6 contra 33 persones y 16 empreses[1]
Desvio total envaloráu: Envalorar hasta 42.800 millones BRL[7]
Pagos de mampurres: 6.400 millones BRL yá confirmaos[1] y 10.000 millones envaloraos[8]
Solicitú de reembolsu: 14.500 millones BRL[1]
Dineru recuperáu: 2.900 millones BRL[1]
Valores bloquiaos en cuentes nacionales y estranxeres: 2.400 millones BRL[2]
Total parcial de condenes: 93 condenes, contabilizando 990 años, 7 meses de pena[1]
Última actualización: 15 d'abril de 2016

Operación Autolavado o en portugués Operação Lava Jato (traducíu como Operación llaváu a presión)[6] ye una investigación de corrupción llevada a cabu pola Policía Federal de Brasil. La Operación fíxose pública'l 17 de marzu de 2014, col cumplimientu de más d'una centena de citaciones en busca de prisión temporal, preventives y conducción coercitiva, teniendo como oxetivu investigar un esquema de llaváu de dineru sospechosu de mover más de 10.000 millones BRL (aprosimao 2.640 millones USD). Ye consideráu pola Policía Federal como la mayor investigación de corrupción de la hestoria de Brasil.[9] Por cuenta de la escepcionalidá de les sos acciones, abogaos acusen la operación de "selectividá" y "parcialidá" nos sos procedimientos, siendo "un casu penal que violó les regles mínimes de defensa pa un gran númberu d'acusaos" .[10]

La operación recibió esi nome debíu al usu d'una rede de llavanderíes y estaciones de serviciu pola cuadriella pa mover valores d'orixe ilícitu.[11] La denuncia inicial partió del empresariu Hermes Magnus, en 2008, cuando'l grupu d'acusaos intentó llavar dineru na so empresa Dunel Indústria y Comércio, fabricante de componentes electrónicos. A partir de la denuncia inicial, fueron entamaes distintes investigaciones que terminaron cola identificación de cuatro grandes grupos criminales, dirixíos por Carlos Habib Chater, Alberto Youssef, Nelma Mitsue Penasso Kodama y Raul Henrique Srour.

Nel intre de la investigación identificar a quien camudaba dólares al marxe de la llei, Alberto Youssef, quien adquiriera un vehículu Range Rover Remembre para Paulo Roberto Mariña, ex-direutor de Petrobras. Fueron tamién recoyíes evidencies de pagos indebíos realizaos a les empreses contratistes de contratos en RNEST (Refinaria Abreu y Lima) para Alberto Youssef.

Hasta abril de 2014, la operación yá cuntaba con 46 persones acusaes pola creación y participación de la organización del crime, crímenes en contra'l sistema financieru nacional, falsedá documental y llaváu de dineru[12] y 30 persones prindaes,[13] ente elles Alberto Youssef y l'ex-direutor de Petrobras, Paulo Roberto Mariña.[14]

En xunu de 2014, l'ex-direutor negó cualquier participación nel esquema criminal,[15] sicasí, depués de que la Policía Federal realizara investigaciones de busques n'empreses de la esposa, fíes y maríu de la fía, atopóse evidencia que tanto él como la so familia taba acusada n'actos ilícitos,[16] Paulo Roberto Mariña decidió collaborar col Ministeriu Públicu Federal valiéndose del usu del Alcuerdu de culpabilidá, pudiendo llograr d'esa forma un amenorgamientu considerable a la so pena y la posibilidá de cumplimientu de la mesma en réxime domiciliar col pagu d'una fianza.[17]

En xineru de 2015, el Ministeriu Públicu Federal llanzó un portal qu'axunta una serie d'informaciones, como númberu de persones en procesu d'investigación, cantidá de procedimientos instauraos y la totalidá de les denuncies presentaes pola MPF.[6] La páxina foi producida pol grupu de trabayu que s'ocupa de la operación, en collaboración col Departamentu de Comunicación de la Oficina del Fiscal Xeneral de la República (PGR).[18]

Historia[editar | editar la fonte]

La operación recibió esi nome debíu al usu d'una rede de llavanderíes y gasolineres pela banda pa llavar el dineru procedente d'actividaes delictives,[11] supuestamente, dende 1997.[19] La denuncia inicial partió del empresariu Hermes Magnus, en 2008, cuando'l grupu d'acusaos intentó llavar dineru na so empresa Dunel Indústria y Comércio, fabricante de máquines y equipos de certificación. A partil de la denuncia inicial, empezaron una serie d'investigaciones que remataron cola identificación de cuatro grandes grupos delictivos, comandados polos cambistes Carlos Habib Chater, Alberto Youssef, Nelma Mitsue Penasso Kodama y Raul Henrique Srour.

Mientres la investigación identificóse tamién qu'Alberto Youssef adquiriera un vehículu Land Rover Remembre para Paulo Roberto Mariña, ex-direutor de Petrobras. Tamién se recoyer nicios iniciales de pagos indebíos realizaos poles empreses que ganaron contratos na RNEST (Refinería Abreu y Lima) pal cambista Alberto Youssef.

Hasta abril de 2014, la operación yá cuntaba con 46 persones citaes por crímenes de formación d'organización criminal, crímenes contra'l sistema financieru nacional, falsa ideoloxía y llaváu de dineru[20] y trenta persones preses,[13] ente elles el cambista Youssef y l'ex-direutor de Petrobras, Paulo Roberto Mariña.[14]

En xunu de 2014, l'ex-direutor negó la so participación nel esquema criminal,[21] sicasí, depués de que la Policía Federal realizara pesquises n'empreses de la esposa, fíes y xenros y al atopar nicios qu'acusaben a tola so familia,[22] Paulo Roberto Mariña decidió collaborar col Ministeriu Públicu Federal (MPF) valiéndose d'un recursu d'amparu, pudiendo llograr d'esta manera un amenorgamientu de la so pena y la posibilidá del cumplimientu de la mesma como réxime domiciliar col pagu d'una multa.[23]

En xineru de 2015, el MPF llanzó un portal qu'axunta una série d'informaciones, como númberu de persones que tán siendo investigaes, cantidá de procedimientos instauraos y les denuncies presentaes pol MPF.[6] El portal foi creada por un organismu especial encargáu de la Operación, n'asociación cola Secretaria de Comunicação da Procuradoria-Geral da República (PGR).[18] Un añu dempués de la so creación, el portal algamó más d'un millón de visites.[24]

El 9 d'ochobre del mesmu añu'l fiscal Deltan Dallagnol, qu'actuaba na investigación de la Operação Lava Jato en Curitiba, calculó que la cantidá total de los honorarios recibíos polos implicaos nel esquema de corrupción Petrobras y otres axencies estatal y públicu algamó, siquier los 10 billones de reales. Al defender el vigilantismo como "el motor" de la operación, Dallagnol recordó que la lava Jato empecipiar cola investigación d'un barruntu de llavadura de dineru nun puestu de gasolina y llegó al xigantescu esquema de corrupción, el más grande na hestoria de Brasil.[25]

El 19 d'ochobre, el presidente del Supremu Tribunal Federal (STF), el ministru Ricardo Lewandowski, afirmó nuna conferencia en Washington, Estaos Xuníos que les investigaciones en cursu sobre l'escándalu de corrupción que se llevaba a cabu en Petrobras provocaron una "revolución" en Brasil, faciendo referencia a la conducción de la Operação Lava Jato. "Les investigaciones fueron bien empobinaes. Tenemos delles sentencies, sentencies bien dures, dalgunes que cayeron sobre altos executivos de Brasil yá fueron condergaos a pasar 15 a 20 años en prisión. Esto ye realmente daqué nuevu", diz el presidente del Tribunal Supremu.[26]

El 12 de payares, la Polícia Federal pol informe forense axuntu n'unu de los procesos de la operación qu'envalora los daños causaos por irregularidaes en Petrobras descubiertos pola Operación llava jato, puede llegar a los 42,8 mil millones de reales. Oficialmente, n'abril d'esi mesmu añu, Petrobras sopelexó un robu de 6 billones de reales. La cifra foi caracterizada como "conservadora" pol presidente de Petrobras, Aldemir Bendine, una vegada que podríen surdir nuevos fechos na investigación. El MPF consideró, n'ochobre, que'l prexuiciu pasaría de los 20 billones de reales.[7]

En 16 d'avientu, el expresidente Luiz Inácio Lula da Silva, emprestó testimoniu na Operação Lava Jato en condición d'informante, non d'investigáu, cola autorización del ministru del STF, Teori Zavascki.[27]

Al rematar avientu, el ministru del STF Teori Zavascki autorizó sopelexar información fiscal y bancaria del presidente del senáu, Renan Calheiros, sospechosu de tar arreyáu en fraudes na contratación del consorciu estatal del Ríu Tietê pola Transpetro en 2010.[28]

En xineru de 2016, el fiscal xeneral de la República, Rodrigo Janot, afirmó que l'esquema de corrupción sofitáu pol PP en Petrobras esvió 357,9 millones de reales de les arques públiques, ente 2006 y 2014 con 161 fechos de corrupción en 34 contratos, 123 enmiendes y cuatro transaiciones estraxudiciales. El balance ye descritu na denuncia contra'l diputáu Nelson Meurer (PP-PR) ufiertada al Tribunal Supremu Federal (en portugués Supremu Tribunal Federal). La investigación concentra los sos trabayos tamién na actuación del PT y del PMDB nel esquema. Los trés subtítulos, conforme al MPF, actuaron como control d'árees estratéxiques de Petrobras, al traviés de les tarxetes de control, y los beneficiarios directos de les esviaciones.[29]

Ramificaciones polítiques[editar | editar la fonte]

El líder del PT en Cámara, Sibá Machado, pidió'l 11 de febreru de 2015 a la Procuraduria Xeneral de la República de Brasil la profundización de la investigación na operación, depués de que Pedro Barusco Filho rellatara que l'esquema de comisiones empezaría en 1997, mientres el gobiernu de Fernando Henrique Cardoso.[30] Sobre les declaraciones de Barusco, Fernando Henrique Cardoso pidió que la investigación vaya hasta'l fondu del asuntu.[31]

Paulo Roberto Mariña afirmó que la eleición de miembros de la directiva estatal nun yera realizada pola capacidá técnica y sí pol enclín política, na que yera necesaria "dar daqué a cambéu" pa ocupar un pasu altu na empresa.[32]

En marzu, el ministru Teori Zavascki autorizó l'apertura de la investigación, con base nun pidíu de la Procuradoría Xeneral de la República pa investigar a 49 persones – de les cualos 47 políticos – sospechosos de la so participación nel esquema de corrupción de Petrobras reveláu pola Operación Llava Jato. Ente los nomes que seríen investigaos taríen, 32 políticos quien fueren miembros del PP, 7 del PMDB, 6 del PT, 1 del PSDB y 1 del PTB.[33][34]

Nos 190 términos de los testimonios de Paulo Roberto Mariña y Alberto Youssef, Dilma Rousseff foi citada once veces. Nes declaraciones, consta que na campaña presidencial de Rousseff en 2010 recibió 2 millones de reales en conceutu de "mampurres" de Petrobras.[35] Nes eleiciones presidenciales de 2014, les contratistes investigaes pola operación Llava Jato donaron, xuntes, casi R$ 98,8 millones a los candidatos a la presidencia qu'apostaben el segunda vez, Aécio Nieves y Dilma Rousseff.[36] Tamién citáu por aceptar "mampurres" (sobornos), Aécio Nieves ye denunciáu xuntu col miembru del so partíu, José Serra, y l'actual Presidente de la República, Michel Temer.[37] [38][39]

Les investigaciones contra'l senador Aécio Nieves fueron archivaes en marzu de 2015 por determinación del ministru Teori Zavascki, archivaes conjuntamente coles investigaciones contra l'ex-diputáu Henrique Eduardo Alves.[40]

El 7 d'Abril de 2018 l'ex-presidente y candidatu a presidente de Brasil pol PP, Luiz Inácio Lula da Silva, foi deteníu pol pidíu del Xuez Moru acusáu de corrupción por beneficiar a la constructora OAS (una de les 16 empreses qu'estafaron a Petrobras manipoliando llicitaciones), de la que supuestamente recibió un departamentu de luxu de tres piso en Guarujá en cuenta de favorecela nos sos negocios con Petrobras. Foi treslladáu dende San Pablo a Curitiva onde cumple una condena de 12 años. [41][42]

Políticos investigaos nel esquema d'esviadures[editar | editar la fonte]

En Brasil[editar | editar la fonte]

El 6 de marzu de 2015, el ministru Teori Zavascki del Tribunal Supremu Federal (de les sos sigles en portugués STF), determinó reabrir 28 casos a 47 políticos sospechosos de tar arreyaos con Petrobras. Na llista atopen congresistes, senadores y diputaos, supuestamente envolubraos na recepción o entrega de sobornos de la estatal petrolera, amás de dos operador del esquema.[34][43][44]Pa los abogaos, "el meru entamu de la investigación" yá xenera una "vergüenza enorme". "Lo que nun podemos faer ye enllordiar la vida pública del home, lo que dexa'l procesamientu de la encuesta esclusiva inespecífica mentar el so nome na llinia de lo qu'asocedió na Edá Media, cuando, señalando a una bruxa por un vecín, el fueu yera'l so destín", escriben los abogaos defensores.[45]

Llistáu d'investigaos[editar | editar la fonte]

Nome Cargu Partíu !Estáu
Renan Calheiros Senador PMDB AL
Eduardo Cunha Diputáu federal PMDB RJ
Fernando Collor d'Esmornio Senador PTB AL
Lindberg Farias Senador PT RJ
Cândido Vaccarezza Ex-diputáu federal PT SP
Gleisi Hoffmann

PT

PR
Benedito de Llira Senador PP AL
Arthur Llira Diputáu federal PP AL
José Mentor Diputáu federal PT SP
Edison Lobão Senador PMDB MA
Humberto Mariña Diputáu federal PT PE
José Otávio Xermanu Diputáu federal PP RS
João Alberto Pizzolati Ex-diputáu federal PP SC
Roseana Sarney

PMDB

MA
Vander Loubet Diputáu federal PT MS
Antonio Anastasia Senador PSDB MG
Aníbal Gomes Diputáu federal PMDB CE
Simão Sessim Diputáu federal PP RJ
Nelson Meurer Diputáu federal PP PR
Roberto Teixeira Ex-diputáu federal PP PE
Ciro Nogueira Senador PP PI
Gladson Cameli Senador PP AC
Aguilandu Ribeiro Diputáu federal PP PB
Eduardo da Fonte Diputáu federal PP PE
Luiz Fernando Faria Diputáu federal PP MG
Dilceu Sperafico Diputáu federal PP PR
Jerônimo Goergen Diputáu federal PP RS
Sandes Júnior Diputáu federal PP GO
Afonso Hamm Diputáu federal PP RS
Missionário José Olímpio Diputáu federal PP SP
Lázaro Botelho Diputáu federal PP TO
Luis Carlos Heinze Diputáu federal PP RS
Renato Molling Diputáu federal PP RS
Roberto Balestra Diputáu federal PP GO
Lázaro Britto Diputáu federal PP BA
Waldir Maranhão Diputáu federal PP MA
Mário Negromonte Ex-diputáu federal PP BA
Pedro Corrêa Ex-diputáu federal PP PE
Aline Corrêa Ex-deputada federal PP SP
André Vargas Ex-diputáu federal PT PR
Carlos Magno Ex-diputáu federal PP RO
João -yão Ex-diputáu federal y vice-gobernador PP BA
Luiz Argolo Ex-diputáu federal SD BA
José Linhares Ex-diputáu federal PP CE
Pedro Henry Ex-diputáu federal PP MT
Vilson Covatti Ex-diputáu federal PP RS
Romero Jucá Senador PMDB RR
Valdir Raupp Senador PMDB RO

N'Arxentina[editar | editar la fonte]

En xineru de 2017 foi imputáu'l xefe de l'Axencia de los servicios d'Intelixencia, Gustavo Apuertes pola recepción de coimas y otres apurríes nel marcu de Lava Jato.[46]Ente'l 25 y 27 de setiembre de 2013 un operador financieru brasileñu condergáu pola xusticia de Brasil pol casu Llava Jato tresfirió más de mediu millón de dólares a una cuenta de Gustavo Apuertes, que nesa fecha dedicar a l'actividá privada en Brasil, destinaos al pagu de coimas, llaváu d'activos y fuximientu.[47][48]Apuertes recibió casi 600 mil dólares nuna cuenta so en Suiza.[49] El fiscal Delgado pidió al bancu suizu Credit Suisse qu'informe de les tresferencies rexistraes ente los díes 25 y 27 de setiembre de 2013 na cuenta perteneciente a Apuertes. Finalmente, Gustavo Apuertes foi sobreseído (absueltu) pol Xuez Federal arxentín Rodolfo Canicoba Corrolada (54), desición que depués foi ratificada'l 23 de xunu de 2017 por sentencia firme de la Cámara Federal de Casación Penal d'Arxentina, quedando per ende Gustavo Apuertes, llibre de culpa y cargu (55)

En xineru d'esi mesmu añu, el presidente de la empresa Iecsa y primu del presidente arxentín Mauricio Macri, Ángelo Calcaterra, foi denunciáu ante la Xusticia polos sos presuntos venceyos nos pagos de sobornos almitíos pola constructora brasileña Odebrecht na Arxentina. Iecsa ye una de les principales contratistes d'obra pública na Arxentina. Hasta 2007 integró'l grupu Socma, cuando Franco Macri decidió vendé-yla al so sobrín, pa nun estropiar l'entamu de la xestión del so fíu Mauricio na Ciudá. [50][51]Tamién foi denunciáu'l ministru macrista d'enerxía Juan José Aranguren y otros funcionarios anónimos del Ministeriu d'Enerxía y Minería.[52][53]

Los Ex Presidentes de la República Arxentina Néstor Kirchner y Cristina Fernández de Kirchner tamién quedaron arreyaos nel escándalu de la constructora brasileña Odebrecht, que almitió'l pagu de coimas a funcionarios del gobiernu de Cristina Kirchner ente'l 2007 y el 2014 por llograr contratos públicos por 270 millones de dólares (56)

El 01 d'agostu de 2018 españa n'Arxentina'l llamáu "Llava Jato arxentín" o "cuadiernos de les coimas K", al descubirse una mega rede de sobornos que venceyaríen a los Ex Presidentes de la República Arxentina Néstor Kirchner y Cristina Fernández de Kirchner, con más de 15 altos empresarios y ex funcionarios de primera llinia encarcelaos por presunta asociación ilícita por corrupción na obra pública (57)

(54) https://www.cij.gov.ar/nota-25443-El xuez-Canicoba-Corrolada-sobresey--causa-contra-Gustavo-Apuertes-venceyada-a-una tresferencia-de-fondos.html

(55) https://tn.com.ar/politica/caso-odebrecht-casacion-ratifico-el sobreseimientu-gustavo-apuertes_801960

(56) https://www.clarin.com/politica/kirchner-arreyaos-escandalo-odebrecht_0_Sk-G_Enfee.html

(56) https://elpais.com/internacional/2017/01/02/arxentina/1483318935_742931.html

(57) https://www.infobae.com/america/america-llatina/2018/08/01/la lava-jato-de-arxentina-la-reaccion-de-los medios-del mundu-sobre-el-escandalo-de-sobornos-de-los-kirchner/

(57) https://oglobo.globu.com/mundu/llava-jato-arxentina-ex-funcionarios-dos-kirchner-sao-presos-sob-acusacao-de-corrupcao-22939079

Referencies[editar | editar la fonte]

  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 Ministério Públicu Federal. «instancia resultaos/a-lava-jato-em-numeros-1 A Lava Jato em númberos - Caso Lava Jato». Archiváu dende l'instancia resultaos/a-lava-jato-em-numeros-1 orixinal, el 9 de mayu de 2016. Consultáu'l 20 de febreru de 2016.
  2. 2,0 2,1 2,2 «Llava Jato completa 500 dias com a recuperação de R$ 870 milhõye». G1 (30 de xunetu de 2015). Consultáu'l 30 de julho de 2015.
  3. «Atuação na 1ª Instância - A Lava Jato em número» (portugués). Ministério Públicu Federal (15 d'abril de 2015). Archiváu dende l'orixinal, el 27 d'abril de 2015.
  4. «Justiça conderga Mariña por lavagem de dinheiro na refinaria Abreu y Lima». G1. Consultáu'l 22 d'abril de 2015.
  5. «Justiça Federal condena réus amestaos à empreiteira Camargo Correa». G1 (20 de julho de 2015). Consultáu'l 20 de xunetu de 2015.
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 Ministério Públicu Federal. «Operação Lava Jato». Consultáu'l 21 de febreru de 2015.
  7. 7,0 7,1 Bibiana Dionísio (12 de novembro de 2015). «PF estima que prejuízo da Petrobras com corrupção pode ser de R$ 42 bi». G1 Paraná. Consultáu'l 12 de payares de 2015.
  8. «Solmenes investigaes pulga Lava Jato chegam a R$ 10 bilhõye, diz procurador». EBC (9 d'ochobre de 2015). Consultáu'l 9 de outubro de 2015.
  9. «Entenda o casu». lavajato.mpf.mp.br. Consultáu'l 8 de marzu de 2015.
  10. http://pradella.jusbrasil.com.br/noticies/297190364/leia-o-manifesto-dos-advogados-que-comparam-lava-jato-a-inquisicao Pradella, Thiago de Carvalho. Leia o manifesto dos advogados que comparam Lava Jato à Inquisição. JusBrasil. January, 2016.
  11. 11,0 11,1 Polícia Federal do Brasil. «Entenda a Operação Lava Jato». Consultáu'l 9 d'ochobre de 2014.
  12. Polícia Federal do Brasil. «Operaçõye». Consultáu'l 10 de outubro de 2014.
  13. 13,0 13,1 Polícia Federal do Brasil. «Operaçõye». Consultáu'l 10 d'ochobre de 2014.
  14. 14,0 14,1 ZH Economia. «Justiça decreta prisão preventiva de Paulo Roberto Mariña, ex-diretor da Petrobras». Consultáu'l 10 d'ochobre de 2014.
  15. G1. «Petrobras não yera 'casa de negócios', diz ex-dirixente investigáu pulga PF». Consultáu'l 10 de outubro de 2014.
  16. Folha de São Paulo. «Ex-diretor da Petrobras entrega políticos em delação premiada (Collaboración eficaz)». Consultáu'l 10 d'ochobre de 2014.
  17. G1. «Família de Mariña é incluyida em delação premiada, diz advogada». Consultáu'l 10 de outubro de 2014.
  18. 18,0 18,1 Públicu Federal cria site com informaçõye da Lava Jato publicáu non "O POVO" em 28/01/2015
  19. ENTREVISTA-FHC diz que Lula tem mais responsabilidade política em casu Petrobras do que Dilma por Brian Winter em 23 de março de 2015 pulga agência internacional de notícias Thomson Reuters
  20. Polícia Federal do Brasil. «Operaçõye». Consultáu'l 10 d'ochobre de 2014.
  21. G1. «Petrobras não yera 'casa de negócios', diz ex-dirixente investigáu pulga PF». Consultáu'l 10 d'ochobre de 2014.
  22. Folha de S.Paulo. «Ex-diretor da Petrobras entrega políticos em delação premiada». Consultáu'l 10 d'ochobre de 2014.
  23. G1. «Família de Mariña é incluyida em delação premiada, diz advogada». Consultáu'l 10 d'ochobre de 2014.
  24. Táião conteúdo (18 de janeiro de 2016). «Site da Operação Lava Jato ultrapassa 1 milhão de acessos». Paraná Online. Consultáu'l 19 de janeiro de 2016.
  25. «Solmena chega a R$ 10 bilhõye, envalora procurador da Lava-Jato». O Globu (9 d'ochobre de 2015). Consultáu'l 10 d'ochobre de 2015.
  26. «Lewandowski diz que Operação Lava Jato é uma 'revolução' non país». G1 Política (19 d'ochobre de 2015). Consultáu'l 20 d'ochobre de 2015.
  27. Jornal Nacional (16 de dezembro de 2015). «Lula empresta depoimento non principal inquérito da Operação Lava Jato». G1 Política. Consultáu'l 17 de dezembro de 2015.
  28. Merval Pereira y Jailton de Carvalho (19 de dezembro de 2015). «Sigilo bancário y fiscal de Renan Calheiros é quebráu». O Globu. Consultáu'l 19 de dezembro de 2015.
  29. Táião conteúdo (17 de janeiro de 2016). «PP desviou R$ 358 milhõye dos arques da Petrobras, diz procurador-geral». UOL notícias. Consultáu'l 17 de janeiro de 2016.
  30. «Líder do PT pede pa PGR aprofundar Llava Jato ente 1997 y 2003». G1. Consultáu'l 13 de febreru de 2015.
  31. «Fernando Henrique Cardoso comenta depoimento de Pedro Barusco». Jornal Nacional (7 de febreru de 2015). Consultáu'l 13 de febreru de 2015.
  32. «Costa diz que yera precisu dar daqué a partíos pa ser diretor da Petrobras». G1 (13 de febreru de 2015). Consultáu'l 13 de febreru de 2015.
  33. Cardozo diz que tese de que governo influenciou Llava Jato é 'inverossímil' por Isabela Leite publicáu na "central globu.com" em 7/03/2015
  34. 34,0 34,1 Kelli Kadanus y Katna Baran (6 de marzu de 2015). «Supremu autoriza investigação de 49 envolvidos na Operação Lava Jato». Gazeta do Povo. Consultáu'l 10 de marzu de 2015.
  35. «Dilma foi citada 11 vezes nos depoimentos de delatores da Lava Jato». Folha de S.Paulo (11 de março de 2015). Consultáu'l 13 de março de 2015.
  36. «mio-a-campanhas-de-dilma-y-aecio.htm Empreiteiras da Lava Jato doaram R$ 98,8 la mio a campanhas de Dilma y Aécio». UOL (25 de payares de 2014). Consultáu'l 13 de marzu de 2015.
  37. http://www.cartacapital.com.br/blogues/parlatorio/em-delacao-sergio-machado-cita-aecio-nieves Carta Capital. Aécio recebeu R$ 1 milhão em mampurra em 1998, diz Machado. 15/06/2016.
  38. http://brasil.elpais.com/brasil/2016/11/10/politica/1478806225_516897.html El País. Cheque de 1 milhão de reais pa Michel Temer joga holofotes em ação do TSE. 11/11/2016.
  39. http://www1.folha.uol.com.br/poder/2016/08/1799887-jose-ferrucha-recebeu-r-23-el mio-via-caixa-2-afirma-odebrecht.shtml Folha de São Paulo. José Serra recebeu R$ 23 milhõye via caixa dois, afirma Odebrecht. 07/08/2016.
  40. «Supremu determina arquivamento de processo contra Aécio Nieves na Lava Jato». R7 (6 de marzu de 2014). Consultáu'l 13 de marzu de 2015.
  41. (en es-CO) mundu/llava-jato-la-operacion-que-llevo-lula-prision-articulo-748521 Llava Jato: la operación que llevó a Lula a prisión | ELESPECTADOR.COM. 8 d'abril de 2018. https://www.elespectador.com/noticies/el mundu/llava-jato-la-operacion-que-llevo-lula-prision-articulo-748521. Consultáu 'l 2 de xunu de 2018. 
  42. (en es) sindicatu-y apúrrese-la-policia_861411 La detención de Lula da Silva: apurrir tres 26 hores y yá ta na cárcel VIP de Curitiba - TN.com.ar. 7 d'abril de 2018. https://tn.com.ar/internacional/la-detencion-de-lula-da-silav-salio-del sindicatu-y apúrrese-la-policia_861411. Consultáu 'l 2 de xunu de 2018. 
  43. Luciana Lima, Mel Bleil Gallu, Vasconcelo Quadros y David Shalom (6 de marzu de 2015). «Llava Jato: confira a llista de políticos envolvidos em escândalo». iG. Consultáu'l 10 de marzu de 2015.
  44. «Ministru do STF autoriza investigação de 47 políticos na Lava Jato». G1 (6 de marzu de 2015). Consultáu'l 10 de marzu de 2015.
  45. .
  46. presuntu cobru-de-coimas Imputen a Apuertes. 21 de xineru de 2017. Archivado del presuntu cobru-de-coimas original el 19 de febreru de 2017. https://web.archive.org/web/20170219180231/http://www.ambito.com/amp/870434-imputen-a-apuertes-por presuntu cobru-de-coimas. Consultáu 'l 22 de xineru de 2017. 
  47. «operador-de-odebrecht-xírolu-us-600000-al xefe-d'intelixencia arxentín http://www.lanacion.com.ar/1974791-un operador-de-odebrecht-xírolu-us-600000-al xefe-d'intelixencia arxentín».
  48. «http://www.hispantv.com/noticies/arxentina/331227/xefe-espies-imputáu-corrupcion-lava-jato».
  49. «presuntu cobru-de-coimas-176717.asp http://www.cadena3.com/conteníu/2017/01/24/Imputaron-a-Apuertes-pol presuntu cobru-de-coimas-176717.asp».
  50. «http://www.pagina12.com.ar/diariu/elpais/1-292644-2016-02-17.html».
  51. «queda-en-familia-el primu-de-macri-participara-en-el soterramientu-del-sarmiento/ http://adnrionegro.com.ar/2016/02/toa queda-en-familia-el primu-de-macri-participara-en-el soterramientu-del-sarmiento/».
  52. «pagu-coimas-la-brasilena-odebrecht-n24294 http://www.eldestapeweb.com/denuncien-calcaterra-el pagu-coimas-la-brasilena-odebrecht-n24294».
  53. «primu-de-macri-pol pagu-de-coimas-de-odebretch.html http://www.laopinionpopular.com.ar/noticia/28570-denuncien-a-calcaterra-el primu-de-macri-pol pagu-de-coimas-de-odebretch.html».

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]





  • Sitio web especial del Ministeriu Públicu Federal de Brasil sobre'l Caso Lava Jato.
Operación Autolavado