Lee Kuan Yew

De Wikipedia
Saltar a: navegación, buscar
Llei Kuan Yew
Lee Kuan Yew
Lee Kuan Yew en 2002.

3 de xunu 1959 – 28 de payares 1990
Predecesor cargu creáu
Socesor Goh Chok Tong

Datos personales
Nacimientu 16 de setiembre de 1923
Bandera del Reinu Xuníu Singapur británicu
Fallecimientu 23 de marzu de 2015 (91 años)
Partíu Partíu d'Acción Popular
Pareya Kwa Geok Choo
Fíos Lee Hsien Loong, Llei Hsien Yang, Lee Wei Ling

Lee Kuan Yew (chinu: 李光耀, pinyin: Lǐ Guāngyào, POJ: Lí Kong-iāo, hakka: Lí Kông-yeu) (Singapur, 16 de setiembre de 1923 - Ibídem, 23 de marzu de 2015)[1] foi un políticu de Singapur y el so primer xefe de gobiernu (1959-1990).[2]

Como cofundador y primer secretariu xeneral del Partíu d'Acción Popular (PAP), lideró'l partíu nuna victoria aplastante en 1959, participó na separación de Singapur de la Federación Malaya en 1965 y nos tresformamientos d'una colonia relativamente subdesendolcada ensin recursos nel Primer Mundu. Permaneció como una de les figures polítiques más influyentes del Sudeste Asiáticu.

So l'alministración del segundu primer ministru de Singapur, Goh Chok Tong, trabayó como Ministru Senior. Ostentó'l cargu de Ministru Mentor, un puestu creáu pol so fíu, Llei Hsien Loong, que se convirtió nel tercer primer ministru'l 12 d'agostu de 2004.[3][4]

Biografía[editar | editar la fonte]

Descendiente d'una familia adinerada d'etnia china, Lee nació'l 16 de setiembre de 1923 nel Singapur baxu dominiu británicu (92 Kampong Java Road de Singapur). Los sos padres yeren Llei Chin Koon y Chua Jim Neo. En 1950 casóse oficialmente con Kwa Geok Choo, con quien tuvo dos fíos, Lee Hsien Loong y Llei Hsien Yang, y una fía, Lee Wei Ling.[5]

Trayectoria política[editar | editar la fonte]

Cuando terminó los sos estudios en Londres, tornó a Singapur, empezó a ameyorar el so mandarín y hokkien, emprestando más interés a los valores asiáticos, entró a militar nel Partíu d'Acción Popular, col que foi primer ministru de Singapur de 1959 a 1990. Por ello, recuérdase-y como «el padre de la patria». Exerció un gobiernu estrictu no social, pero fondamente capitalista, qu'impulsó la economía de la nueva nación hasta convertila n'unu de los países más competitivos del mundu.

Mientres el so mandatu promovio la idea de los valores asiáticos, frente al conceutu de democracia occidental, como modelu de desenvolvimientu pa les sociedaes de Asia Oriental. Asina, el gobiernu del Singapur independiente caracterizóse pola rixidez na aplicación de les sos reglamentaciones, con midíes revesoses como la prohibición de comerciar el chicle.[2] Igualmente, dacuando fueron revesosos los sos intentos de inxeniería social, o la idea de construyir una Gran China formada polos chinos de too el mundu.[6] «L'afinidá de raza, cultura y llingua ye la base de les relaciones de negocios», dixo nuna ocasión.[6]

Ciertu observadores afirmen que dalgunes de les sos midíes contribuyeron al ésitu económicu de Singapur, llugar famosu pola llimpieza de les sos cais y los baxos índice de delincuencia. Sicasí, otros denunciaron esti calter autoritariu, acusando a Lee de dictador.

Llee, a pesar de dexar el cargu de primer ministru en 1990, siguió nel gobiernu como ministru ensin cartera; primero como Senior Minister mientres Goh Chok Tong foi primer ministru hasta 2004; y dende entós Mentor Minister, pos cuando'l so fíu Llei Hsien Loong sustituyó a Goh Chok Tong como primer ministru,[7][8] esti postreru asumió'l cargu de Senior Minister.

Munchos aplaudieron el so modelu de desenvolvimientu económicu y otros consideren qu'ésti s'algamar en desterciu d'una sociedá dafechu democrática. A empiezos de 2015, foi internáu d'urxencia por cuenta de una neumonía grave y darréu foi conectáu a máquines pa caltenelo con vida. Finalmente, finó'l 23 de marzu a la madrugada. Anque dexara de ser primer ministru en 1990, hasta'l so últimu día caltuvo'l so puestu nel gobiernu como ministru mentor (un puestu vitaliciu) y la so acta de parllamentariu.

Referencies[editar | editar la fonte]

  1. Muerre Muerre Llei Kuan Yew, el padre’ de Singapur
  2. 2,0 2,1 «"Nun s'acaba'l mundu por vivir ensin chicle"» (español). El País. Consultáu'l 9 de xineru de 2010.
  3. «[http://www.guardian.co.uk/theguardian/2004/aug/16/theeditorpressreview Why it's non change in Singapore]». The Editor (press review) (London: guardian.co.uk). 16 d'agostu de 2004. http://www.guardian.co.uk/theguardian/2004/aug/16/theeditorpressreview. 
  4. Singapore told to feel free. London. 13 d'agostu de 2004. http://www.guardian.co.uk/world/2004/aug/13/1. 
  5. The Cabinet - Mr LLEE Kuan Yew. http://www.cabinet.gov.sg/CabinetAppointments/Mr+LLEE+Kuan+Yew.htm. Consultáu el 26 d'abril de 2008. 
  6. 6,0 6,1 «Primeru Asia, depués, ¡el mundu!» (español). El Mundu. Consultáu'l 9 de xineru de 2010.
  7. «Why it's non change in Singapore». The Editor (press review) (London: guardian.co.uk). 16 d'agostu de 2004. http://www.guardian.co.uk/theguardian/2004/aug/16/theeditorpressreview. 
  8. Singapore told to feel free. London. 13 d'agostu de 2004. http://www.guardian.co.uk/world/2004/aug/13/1. 

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]


Predecesor:
Cargu creáu
Primer Ministru de Singapur
1959 - 1990
Socesor:
Goh Chok Tong



Lee Kuan Yew