Elíes

De Wikipedia
Saltar a: navegación, buscar
Elías
אליהו
Elias041.jpg
Profeta Elías, obra de José de Ribera.
Profeta
Nacencia Tisbe, Gilad
Veneráu en Ilesia católica
Xudaísmu
Cristianismu
Islam
Festividá 20 de xunetu
[editar datos en Wikidata]
Elías y la vilba de Sarepta, por Bernardo Strozzi, c. 1640
Elías, oliu por Daniele da Volterra, c. 1550.
Giotto, Apoteosis de Elías, frescu, c. 1305. Capiya Scrovegni, Padua

Elías foi un profeta hebréu que vivió nel sieglu IX a.Y.C. El so nome ye una forma helenizada que provién del nome hebréu Ēliyahū (אליהו) y que significa "El mio Dios ye Yahvéh".[1] Elías yera natural de Tishbé, na rexón de Galaad y al oriente del río Xordán.[2] A él refierse la Biblia en 1 Reis 17-21 y 2 Reis 1-2.[3]

Contestu históricu[editar | editar la fonte]

El ministeriu proféticu de Elías empieza na dómina del reináu de Acab (fíu de Omrí), quien gobernó'l Reinu d'Israel ente 874 a.Y.C. y 853 a.Y.C.[4]

El autores de los Llibros de Reis citen como fonte de los sos relatos otru llibru güei perdíu, más conocíu como "el llibru de les cróniques de los Reis d'Israel" (1Reis 22:39). Posiblemente de tal fonte o otra referida al profeta surde la narración sobre l'enfrentamientu ente Elías y el rei Acab, "quien fixo'l mal a los güeyos de Yahvé, más que tolos que-y precedieren" y "tomó por muyer a una cananea, Jezabel, fía de Itobaal, rei de Sidón y foise tres Baal y Asera, sirviólu y se prosternó ante él". Non solo'l corazón de Acab esviar de los preceptos de Yahvé, sinón tamién tol pueblu, lo que provocó la execución de la mayoría de los profetes d'Israel y de resultes de la enconía, Yahvé fixo que sobreviniera una gran seca en Samaria y poro, una hambruna na rexón.

La primer misión[editar | editar la fonte]

Elías apaez sorpresivamente nel relatu anunciando a Acab la seca. Depués, esconder nun regueru cercanu al Xordán y ye alimentáu por cuervos; dempués, por mandatu de Yahvé, va a Sarepta, un pobláu cercanu, a la casa d'una vilba, onde'l profeta multiplica la comida y resucita al so fíu. Trátase del primer casu documentado de resurrección d'un muertu. Elías enfrentar a Jezabel, que mandara que mataren a los profetes de Yahvé.

Elías desafía a los cuatrocientos cincuenta profetes de Baal a qu'acepten el sacrificiu d'un güe nun altar preparáu pa ser encenráu; Elías fai que-y preparen un altar igual y amás fai que mueyen la madera trés vegaes hasta que s'enllena un foso alredor de l'ara. Yahvé acepta'l sacrificiu de Elías, pa tracamundiu de los profetes de Baal, y nel monte Carmelo les derrota y degollar cola ayuda del pueblu, dempués de lo que termina la seca.

Característiques de Elías[editar | editar la fonte]

Elías yera humanu suxetu a pasiones similares a les nueses (Santiago 5:17): tres la so victoria, fuxe por medrana a la vengación de Jezabel y enfusar nel desiertu, deseyándose la muerte. Sicasí, dempués de que l'Ánxel de Yahvé da-y de comer y beber sintióse reconfortado y anduvo hasta'l monte Horeb, onde s'escuende nuna cueva.

Metanes una depresión, el profeta Elías ora a Yahvé y demuestra un escesu de celu na so misión. Dios manifiéstase-y y sofíta-y presentándose como una voz apacible y nidio tres vientos, temblones y un fueu y da-y nueves misiones, y acaba señalando a Eliseo como'l so sucesor.

La segunda misión[editar | editar la fonte]

La maldá de Acab y Jezabel engarrada por Elías nun se llindaba al cultu de Baal, sinón que se proxectaba nel réfugu de los sos súbditos. L'episodiu de la viña de Nabot (1Reis 21) ye representativu de la repitida hestoria del réfugu de les tierres d'el llabradores polos gobernantes y grandes propietarios. Otros profetes referir a estes situaciones: Isaías 5:8; Miqueas 2:2. Elías espresa la sentencia divina contra Jezabel y contra la descendencia de Acab. Derrotáu y muertu ésti en combate coles tropes del rei de Aram, a pesar de los bonos badagüeyos de los falsos profetes, asocedió-y el so fíu Ocozías, qu'anduvo pel camín del so padre y de la so madre y fixo pecar a Israel y morrió llueu.

Según Reis2:1-13;&version=61; 2 Reis 2:1-13 tres la muerte de Ocozías, (852 e.C.) Dios trespasa l'oficiu de profeta a Eliseo, «un carru de fueu con caballos de fueu estremó a los dos; y Elías xubió al cielu nun torbolín.» (2 Reis 2:11) a la vista de Eliseo. Eliseo toma'l mantu de Elías y ye d'esta miente reconocíu por Yahvé como'l so profeta.

Elías nes tradiciones xudía y cristiana[editar | editar la fonte]

Elías, na tradición xudía ye esperáu nos llares israelites mientres toles festividaes de Pascua y acutar un asientu na mesa. El Llibru de Malaquías prevée que Elías va tornar el Día del Xuiciu, predicción que-y da'l estatus de símbolu del Mesíes del xudaísmu Mesíes, confiriéndo-y especial importancia na creencia xudía.[5]

Munchos creyeron que Xuan Bautista foi'l Elías que vieno preparar el so camín (Mateo 11:7-15 Malaquias 3:23). De fechu pa reforzar esta misión, el mesmu Juan vistía como Elías: 2Reis 1:8, 2Reis 2:1-13. Los Evanxelios sinópticos, nel pasaxe de la Tresfiguración, amuesen a Elías y Moisés falando con Jesús (Marcos 9:4). El apócrifu Apocalipsis de Elías amosar al llau de Henoc combatiendo contra'l fíu de la enconía que los matu, depués de lo cual ellos resuciten, en forma similar a lo qu'asocede colos dos testigos de Apocalipsis 11 nel so enfrentamientu cola bestia.

El títulu o nome Elías nes escritures tamién s'emplega de diverses maneres, por casu: Elías el Profeta (el cual descríbese más arriba) Precursor: Nesti casu Elías ye un títulu que se da a aquel que ye un precursor, como por casu Xuan Bautista, quien foi unviáu a preparar el camín pa Jesús. Restaurador: Tamién s'aplica a persones por motivos de les misiones particulares qu'habríen de cumplir, como por casu a Juan el Revelador.



Predecesor:
Jehú
Profeta d'Israel
Socesor:
Eliseo

Referencies[editar | editar la fonte]

  1. Trátase d'un nome propiu hebréu compuestu y qu'incorpora parte del Tetragramaton, onde se topa'l nome divín, Yahvéh (New Bible Dictionary, 2ª edición, Wheaton: Tyndale Press, 1982; John C. Wells, Longman Pronunciation Dictionary, Harlow: Longman, 1990, p. 239: "Elijah").
  2. D'ende que-y lo llame "el tisbkita" na versión de la Biblia ellaborada por Cipriano de Valera.
  3. Ver tamién 1Reis 17:1 y 2Reis 1:8.
  4. Philip Wilkinson, Religiõye [Religions, 2008], Ríu de Janeiro: Zahar, 2011, p. 298.
  5. Wilkinson, Religiõye, p. 298.
  6. La Orde de La nuesa Señora del Monte Carmelo, tamién llamada Orde de los Carmelites, ye una orde relixosa que surdió nel sieglu XII, cuando san Bartolo del Monte Carmelo y un grupu d'ermitaños, inspiraos nel profeta Elías, retirar a vivir nel Monte Carmelo, consideráu'l xardín de Tierra Santa ("Karmel" significa "xardín"). En 1562, santa Teresa de Jesús efectuó una reforma na orde relixosa y fundó el primer conventu de Carmelites Descalces na ciudá d'Ávila; darréu, xuntu con san Juan de la Cruz, fundó'l ramu de los Carmelites Descalzos.

Enllaces esternos[editar | editar la fonte]




Elías