Cuélebre
El cuélebre ye un personaxe de la mitoloxía asturiana con forma de dragón-culiebra con ales.
Índiz |
[editar] Característiques
Ye una culiebra xigantesca que curia ayalgues o a les xanes. Como son inmortales en pasando los sieglos les escames vuelvense-yos tremendamente grueses ya incaltriables, y salen-yos ales d'esperteyu, asemeyándose mas a un dragón qu'a una culiebra. Nun suel movese munchu del sitiu que curia, cuandu lo fai ye pa comer ganao o a los homes. Nes hestories de cuélebres más conocies suel matase a esti dándo-y de comer una piedra ferviendo, o con una fogaza de boroña enllena d'alfileres. Otru mitu rellacionáu col cuélebre ye'l de la «piedra del cuélebre», dizse que seyes culiebres axúntense al cuélebre y les babes de toos ellos al endurecese formen dicha piedra; esta piedra cura ciertes enfermedaes.
Tamién se diz que los cuélebres son xanes embruxaes y qu'al matalos tórnense de nuevo xanes.
El Cuélebre
- El cuélebre; la serpiente con esnales d'esperteyu, escames impenetrables y cola descomanada, que s'agazapa na biesca, na fonte y na espelunca, y enllena los espacios del so silbu y taramica ganaos y persones.... La que curia les xanes y protexe les ayalgues; la que namái se rinde a la fatiga na nueche de San Xuan, cuandu los paladines de ventura quiebren los encantexos y alcuentren d'una vez, y en grau sumu, la fortuna, l'amor y la belleza
- El cuélebre envieya colos sieglos, y entós les escames xorrécen-y, y los ríos refúguenlu, y niégase la tierra a soportalu. Nun-y queda más remediu que somorguiase nel so mar, que se denoma "Mar tapada" porque esparrámase baxo'l suelu. Nel fondu d'esti mar hai un viveru enorme de diamantes.... Y los homes, garren los diamantes con un troxu de carne y una cuerda; los diamantes péguense a la carne cuando toca nel abismu y xuben cuando ella xube, si ye quien a salvase de los cuélebres.
– (Constantino Cabal, RIDEA[1], p325, añu ¿?, recoyíu en Cuadonga
[editar] El Cuélebre na Toponimia Asturiana
La figura del Cuélebre ta espardía per tola xeografía asturiana, cásique siempres rellacionao con cueves y fontes; en Mestas de Con (Cangues d'Onís) esisten tres cueves muy próximes conocíes como Cueves del Cuélebre; tamién cerca de Cuerres (Cangues d'Onís) esiste'l Pozu del Cuélebre. Nun son pocos los llugares que lleven el nome como complementu de fonte, o de ramada; asina, en Sobrefoz, esiste la Ramada del cuélebre[2], pues dizse que (pol aspeutu del llugar) perellí baxó'l Cuélebre dexando'l rastru propiu d'un ramu que s'arrastra pa tresportar daqué -como narria-[2]. Más cueves col nome, o que se diga que nelles vive'l Cuélebre alcontrámosles en Saliencia (Somiedu), Uviéu, o Brañaseca (Cuideiru)[2]
Más nomes de llugar: prau del Cuélebre en Xienal (Quirós), y braña de Valdecuélebre (Somiedu), cerca de Barrio (Teberga) hai Cuevafrás[2]:
-
- Cuélebre de Cuevafrás
- baxa al ríu y beberás.
[editar] Ver tamién
[editar] Referencies
- ↑ Enciclopedia de la Asturias Popular, Depósitu Llegal AS:330-94, Editáu por "La Voz de Asturias" S.A.
- ↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 Supersticiones y creencias de Asturias. Ayalga Ediciones, 1976. Luciano Castañón. ISBN 84-400-9864-2
 |
Esti artículu necesita ilustrase con imáxenes. Pues xubir imáxenes en Commons. Si necesites ayuda pa facelo, pues contautar con otros usuarios nel Chigre. |
