Artes marciales

De Uiquipedia
Saltar a: navegación, buscar
Wikipedia:Llista d'artículos que toa Wikipedia tien que tener

Un arte marcial ye un xeitu de combate, que les más de les veces ta dirixíu a la defensa personal. Nel usu común, el términu refierse a los sistemes de combate desendolcaos en tol mundiu.

El conceutu d"arte marcial" apaez per primera vegada nel inglés na edición de 1920 del Takenobu's Japanese-English Dictionary como una torna del términu bu-gei o bu-jutsu que significa "arte o resolución de los asuntos militares".

Entamu[editar | editar la fonte]

Les artes marciales yá se prauticaben na antigua Grecia

En pallabres simples, les artes marciales son sistemes de llucha. Hai munches escueles y estilos d'artes marciales, magar que toes comparten un mesmu oxetivu: la defensa personal. Delles, como'l Tai Chi Chuan tamién puen emplegase p'ameyorar la salú y la forma como fluye'l qi.

Non toles artes marciales ñacieren n'Asia. El savate, por exemplu, xurdió en Francia y los movimientos atléticos de la capoeira vienen del Brasil.

Munches artes marciales inxerten puñetazos (boséu, kárate); pataes (taekwondo, kickboxing, kárate); llaves (yudu, jujutsu, llucha); armes (iaijutsu, kendo, kenjutsu, naginatado, esgrima) o dalguna combinación d'elementos colos estremaos estilos.

Les artes marciales dixébrense en dos grandes conxuntos: les denomaes "artes marciales dures" como'l kárate y el kickboxing, qu'enfaticen l'ataque pa derrotar al adversariu y les "artes marciales suaves" como'l yudu y l'aikido, qu'aborden a l'oponente del xeitu menos agresivu, emplegando la fuercia del otru pa lu someter.

Ye difícil de comparar la efeutividá de les estremaes artes esistentes. Caberamente, desendólquense competiciones como l'Ultimate Fighting Championship nos Estaos Xuníos o Pancrase en Xapón, que tamién se conocen como "artes marciales amestaes" o torneos d'AMA. Si bien inda ta por ver l'ésitu o fracasu comercial d'estes práutiques.

Les artes marciales defínense d'esti xeitu: al traviés de la hestoria, al soldáu nel campu batalla la única cosa que-y importaba yera derrotar al enemigu que se-y enfrentaba. Qu'un estilu seya suave o duru o cuántos puntos s'algamen d'una patada son detalles y temes d'alderique que xurdieron en tiempos de paz, cuando yeren combates cuerpu a cuerpu.

Les artes marciales son les artes de la guerra. Si l'oxetivu principal nuna competición consiste n'anotar puntos al favor de dalgún, entós nun tamos delantre d'una arte marcial, sinón d'un deporte.

La hestoria de les artes marciales ye bayurosa. El desendolcu de los sistemes de llucha data de cuando l'home yera quien a tresmitir la conocencia, xunto coles estratexes de guerra. Parte del material escritu más antiguu sobro'l tema data del sieglu XV n'Europa y l'autoría correspuende a maestros notables, como Hans Talhoffer y George Silver. Tamién aportaron a los nuesos díes trescripciones de testos inda más antiguos, ún dellos ye un manuscritu denomáu I.33, que data de finales del sieglu XIII.

Los artistes marciales estrémense al respeutive del asuntu de les competiciones. Delles artes, como'l boséu o'l Muay Thai, dan-y atención a les lluches de práutica y a participar en competiciones, demientres que les más frecuentes d'aikido y krav maga refuguen les competiciones. Les razones que sustenten estos puntos de vista son estremaes. Munches de les artes competitives argumenten que les competiciones dan llugar a meyores y más eficientes téuniques. Sicasí, dellos estilos non competitivos sostienen que les regles coles que se desendolquen estes competiciones afeuten a l'arte y nun son representatives de lo que pue asoceder nuna situación real.

Nos caberos años, lleváronse a términu intentos pa revivir ciertes artes marciales consideraes históriques. Exemplos d'esta reconstrucción histórica de les artes marciales son el pankration y la escuela Shao Lin, que nun tien una tradición continua.

Artes marciales asiátiques[editar | editar la fonte]

Myanmar
Camboya
China

Ver Artes marciales de China. Ver Llista de les artes marciales de China.

Corea
Filipines
India
Indonesia
Laos
Malasia
Mongolia
Pakistán
Singapur
Sri Lanka
Thailandia
Tíbet
Vietnam
Xapón

Ver Artes marciales de Xapón

Artes marciales d'otros países[editar | editar la fonte]

Brasil
España
Estaos Xuníos
Exiptu
Francia
Grecia
  • Pygmachia (Antiguu boxéu griegu)
  • Pale (Antigua llucha griega)
  • Pankration (Antiguu deporte griegu de combate híbridu)
Irán
Israel
Reinu Xuníu
Rusia