Amestáu (rexistru)
Conozse col nome d'Amestáu a la variante del Asturianu carauterizada por una castellanización léxica, fonética y sintáutica, magar que muncho más acusada nes dos primeres. Pa dellos trátase d'una fala de transición ente l'asturianu y el castellanu, anque son otros munchos los que defenden que por mor de les sos estructures sintáutiques trátase d'una variante probe del asturianu o inda asturianu de clase baxa.
Tabla de conteníos |
[editar] Carauterístiques xenerales
[editar] Carauterístiques fonétiques
- Perda de la Xi pa los más de los soníos: díh.ome pa díxome; pero xelu y xelada
- Yeísmu yover pa llover
- Abandonu de la metafonía nes zones onde fore propia: cansáu pa canséu o palu pa pelu
- Nun se palataliza la LL inicial nos más de los casos: libru pa llibru.
[editar] Carauterístiques morfosintáutiques
- Caltenimientu de pronomes enclíticos: diome; contóme; diótelu
- Frecuentemente, caltenimientu de los pronomes de C.I. -y y -yos
- Desapaición parcial del xéneru neutru: Madera buena pero Agua frío
- Caltenimientu d'espresiones propies: ¿Qué ye, ho?; A costafecha, Tener bona mano, Tar ún que lo vierte
- Caltenimientu de -es pa plurales femeninos vaques
- caltenimientu de -u pa singulares masculinos paisanu
[editar] Carauterístiques léxiques
Léxicamente ye mui variable, y el propiu falante pue movese per varios rexistros del amestáu, emplegando más o menos formes d'una llingua o d'otra. Asina, y por mor de la diglosia nun ye infrecuente ver a un falante adaptar el so nivel d'amestáu a les estremaes situaciones comunicacionales.
[editar] Otros exemplos d'amestáu
En Galicia el castrapo y en Puertu Ricu'l Spanglish son dellos exemplos de situaciones similares al amestáu y qu'obedecen a situaciones propies de diglosia y de coexistencia de llingües propies y ayenes.
